Trong bối cảnh giá xăng dầu thế giới biến động mạnh và nguồn cung tiềm ẩn nguy cơ gián đoạn, việc đẩy nhanh lộ trình triển khai xăng sinh học đang được xem là một trong những giải pháp quan trọng nhằm bảo đảm an ninh năng lượng.

ÁP LỰC NGUỒN CUNG VÀ BÀI TOÁN NĂNG LƯỢNG

Ngày 9/3, trao đổi với PV Báo Tri thức và Cuộc sống, TS Mai Duy Thiện, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam (VCEA) cho biết: Thúc đẩy sử dụng xăng sinh học như E5, E10 không chỉ giúp giảm phụ thuộc vào nguồn xăng dầu nhập khẩu mà còn tạo nền tảng phát triển năng lượng bền vững trong dài hạn.

Theo TS Mai Duy Thiện, giá xăng dầu tăng cao trong thời gian qua đã tác động trực tiếp đến chi phí vận tải, sản xuất và đời sống người dân. Những biến động địa chính trị trên thế giới khiến thị trường năng lượng toàn cầu trở nên khó dự báo, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ thiếu hụt nguồn nhiên liệu đầu vào cho nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, việc đẩy nhanh triển khai xăng sinh học là hướng đi cần thiết.

“Chúng ta đã nhìn thấy rõ hệ quả khi nguồn xăng dầu phụ thuộc nhiều vào thị trường thế giới. Nếu tình trạng này kéo dài, nguy cơ thiếu hụt nhiên liệu cho giao thông và sản xuất là hoàn toàn có thể xảy ra", TS Mai Duy Thiện nhận định.

Vì vậy, phát triển xăng sinh học – trong đó có các loại nhiên liệu như E5 hay E10 được xem là giải pháp vừa giúp giảm áp lực nguồn cung trước mắt, vừa tạo cơ sở để Việt Nam chủ động hơn về năng lượng trong tương lai.

CHỦ ĐỘNG NGUỒN NHIÊN LIỆU, ỔN ĐỊNH GIÁ CẢ

Một trong những băn khoăn của người tiêu dùng là giá của xăng sinh học so với xăng dầu truyền thống. Theo TS Mai Duy Thiện, trong điều kiện bình thường, giá xăng sinh học có thể nhỉnh hơn một chút do chi phí sản xuất. Tuy nhiên, trong bối cảnh thị trường năng lượng biến động mạnh như hiện nay, lợi thế của xăng sinh học lại nằm ở khả năng chủ động nguồn cung.

“Với xăng sinh học, chúng ta có thể chủ động hơn trong sản xuất và phối trộn, từ đó có thể điều tiết giá phù hợp với nhu cầu của nền kinh tế và đời sống người dân”, ông cho biết. Ngược lại, nếu phụ thuộc hoàn toàn vào xăng dầu nhập khẩu, giá trong nước sẽ chịu tác động trực tiếp từ biến động của thị trường quốc tế.

Thực tế cho thấy, chỉ cần giá dầu thế giới tăng mạnh, chẳng hạn vượt ngưỡng 100 USD/thùng, chi phí năng lượng trong nước sẽ lập tức chịu áp lực lớn. Trong bối cảnh đó, việc đa dạng hóa nguồn nhiên liệu, trong đó có xăng sinh học, được xem là một “bộ đệm” quan trọng cho nền kinh tế.

Bên cạnh yếu tố an ninh năng lượng, xăng sinh học còn mang lại lợi ích rõ rệt về môi trường.

Theo định hướng của Bộ Công Thương, việc thúc đẩy sử dụng xăng sinh học E5 và E10 giúp giảm phát thải so với xăng khoáng truyền thống, góp phần thực hiện các cam kết về giảm khí nhà kính và ứng phó biến đổi khí hậu. Chính phủ Việt Nam cũng đang thúc đẩy mạnh lộ trình này.

Ngày 7/11/2025, Bộ Công Thương ban hành Thông tư 50 quy định tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với nhiên liệu truyền thống, thay thế lộ trình trước đây. Trước đó, Thứ trưởng Bộ Công thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết Chính phủ đã ban hành Chỉ thị 07 yêu cầu đẩy mạnh sản xuất và phối trộn nhiên liệu sinh học trong nước.

Theo Thứ trưởng Nguyễn Sinh Nhật Tân, việc mở rộng sử dụng xăng sinh học không chỉ giúp giảm phát thải mà còn thúc đẩy phát triển ngành sản xuất ethanol, tạo đầu ra ổn định cho nông nghiệp và giảm phụ thuộc vào xăng dầu nhập khẩu.

GIẢI PHÁP TRƯỚC MẮT VÀ CHIẾN LƯỢC DÀI HẠN

Theo TS Mai Duy Thiện, xăng sinh học không chỉ là giải pháp tình thế mà còn mang ý nghĩa chiến lược lâu dài.

“Nó có thể giúp giải quyết khó khăn trước mắt cho hoạt động sản xuất, giao thông và đời sống. Về lâu dài, đây là nguồn nhiên liệu mà chúng ta có thể chủ động phát triển", Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam nhấn mạnh.

Tuy nhiên, để lộ trình này đạt hiệu quả, Chủ tịch Hiệp hội Năng lượng Sạch Việt Nam cho rằng cần đồng thời triển khai nhiều giải pháp: nâng cao năng lực sản xuất ethanol trong nước, tăng cường truyền thông để người dân hiểu đúng về xăng sinh học, cũng như hoàn thiện hệ thống phân phối và cơ chế chính sách.

Trong bối cảnh thị trường năng lượng thế giới còn nhiều bất ổn, việc thúc đẩy sử dụng xăng sinh học được xem là bước đi quan trọng nhằm đa dạng hóa nguồn cung, giảm rủi ro phụ thuộc và hướng tới một hệ thống năng lượng bền vững hơn cho Việt Nam.