Trong nghiên cứu mới được công bố trên tạp chí khoa học Journal of Occupational and Environmental Hygiene, các nhà nghiên cứu cho hay 98,8% trong tổng số 10.566 mẫu máu được xét nghiệm có chứa ít nhất một loại “hóa chất vĩnh cửu” (PFAS).

Theo Sciencealert, PFAS có tên đầy đủ là các chất perfluoroalkyl và polyfluoroalkyl. Đây là nhóm hóa chất tổng hợp gồm hơn 15.000 hợp chất khác nhau mà giới khoa học đã biết đến. Chúng được gọi là “hóa chất vĩnh cửu” do khả năng tồn tại cực lâu trong môi trường và rất khó bị phân hủy tự nhiên.

Các hợp chất PFAS được sử dụng rộng rãi trong sản xuất công nghiệp suốt nhiều thập kỷ và đã xâm nhập vào nguồn nước, thực phẩm, hệ sinh thái trên Trái đất...

Giới khoa học đã biết PFAS hiện diện trong cơ thể người. Nghiên cứu mới do các nhà khoa học tại phòng thí nghiệm độc chất NMS Labs ở bang Pennsylvania thực hiện nhằm đánh giá mức độ hiện diện đồng thời của nhiều loại PFAS trong máu người.

Mặc dù bộ dữ liệu được sử dụng không nêu rõ liệu có thu thập nhiều mẫu từ cùng một người hay không nhưng nó đại diện cho một mẫu lớn dân số ở Mỹ mà các nhà nghiên cứu đã phân tích bằng cách sử dụng các bảng xét nghiệm PFAS hiện có. Nghiên cứu mới được tiến hành còn nhằm mục đích xác định các loại PFAS ảnh hưởng như thế nào tới sức khỏe con người.

Nhóm nghiên cứu cho biết, kết quả phân tích cho thấy chỉ 0,18% mẫu máu chứa duy nhất một loại PFAS. Hầu hết các mẫu máu đều chứa hỗn hợp phức tạp của nhiều hóa chất PFAS khác nhau. Điều này đặc biệt đáng chú ý bởi sự kết hợp giữa các hóa chất có thể tạo ra tác động sinh học cộng hưởng, hiệp lực hoặc đối kháng lẫn nhau.

Một trong những “hóa chất vĩnh cửu” xuất hiện phổ biến nhất trong các mẫu máu được xét nghiệm là axit perfluorohexane sulfonic (PFHxS). Nó được phát hiện trong 97,9% mẫu máu. Đây là chất thường được sử dụng trong ngành dệt may, sản xuất nội thất và chất kết dính.

PFHxS từ lâu đã gây lo ngại vì các nghiên cứu trên động vật cho thấy hóa chất này có thể ảnh hưởng đến gan và hệ miễn dịch. Nhiều quốc gia hiện đã hạn chế hoặc cấm sử dụng hợp chất này, dù hậu quả môi trường và sức khỏe có thể đã tồn tại từ trước đó.

Theo nhóm nghiên cứu, hầu hết mọi người hiện nay có khả năng đã tiếp xúc với nhiều loại PFAS cùng lúc. Giới khoa học hiện vẫn chưa hiểu đầy đủ tác động cộng gộp của các “hóa chất vĩnh cửu” đối với cơ thể người.

Nhóm nghiên cứu cho hay, nhiều người mang trong cơ thể từ 5 loại PFAS trở lên với khả năng tích tụ sinh học và thời gian tồn tại khác nhau. Không những vậy, các chuyên gia còn phát hiện hơn 70 tổ hợp PFAS khác nhau đã được xác định.

Các chuyên gia lưu ý, nghiên cứu chủ yếu tập trung vào 13 loại PFAS phổ biến nhất. Vì vậy, con số thực tế có thể còn lớn hơn. Ngoài ra, nghiên cứu chỉ xác định sự hiện diện của PFAS bằng phương pháp quang phổ khối, chứ không đo nồng độ cụ thể của các hóa chất này trong máu.

Hiện nay, giới khoa học vẫn chưa xác định chính xác mức độ phơi nhiễm PFAS bao nhiêu thì sẽ gây ảnh hưởng tới sức khỏe con người. Tuy nhiên, ngày càng có nhiều bằng chứng cho thấy PFAS có liên quan đến hàng loạt vấn đề sức khỏe như lão hóa tế bào nhanh hơn, biến đổi trong não bộ và nguy cơ mắc một số bệnh ung thư.