Nhiều phát hiện lý thú về khu vực hình thành sao Westerhout 51

Kính viễn vọng không gian James Webb phát hiện kho báu sao ẩn giấu trong khu vực Westerhout 51.

Sự hình thành sao là một quá trình dữ dội và phức tạp diễn ra khắp vũ trụ. Tuy nhiên, phần lớn hoạt động này bị che khuất bởi các đám mây khí và bụi. Đây là lý do mà Kính viễn vọng không gian James Webb (JWST) và Đài Quan sát ALMA ra đời. Chúng sử dụng ánh sáng hồng ngoại và sóng radio để xuyên qua bức màn bao quanh quá trình hình thành sao.

Một nhóm nghiên cứu do Taehwa Yoo, tiến sĩ tại Đại học Florida dẫn đầu, đã sử dụng Kính viễn vọng Không gian James Webb để quan sát Westerhout 51 (W51), một vùng hình thành sao khổng lồ trong Dải Ngân hà nằm trong chòm sao Nhân Mã, cách Trái đất khoảng 17.000 năm ánh sáng.

Các hình ảnh và dữ liệu mà họ thu thập được đã tiết lộ nhiều chi tiết về hoạt động hình thành sao đang diễn ra ở đó. TS Adam Ginsberg, giáo sư thiên văn học tại Đại học Florida cho biết: "Trước đây, với kính viễn vọng quang học và kính viễn vọng hồng ngoại đặt trên mặt đất, chúng ta không thể xuyên qua lớp bụi để nhìn thấy các ngôi sao trẻ; giờ thì chúng ta có thể”.

anh-chup-man-hinh-2026-05-10-111318.png
Ảnh: @Đại học Florida.

Mặc dù có những hình ảnh và dữ liệu ấn tượng, một số khía cạnh của quá trình hình thành sao vẫn bị che khuất bởi những đám mây dày đặc, ngay cả kính viễn vọng không gian James Webb cũng không thể xuyên qua.

Nhóm nghiên cứu đã so sánh hình ảnh JWST của họ với các quan sát ALMA về cùng một khu vực, và nhận thấy rằng chỉ một phần nhỏ các ngôi sao có thể được cả hai thiết bị phát hiện đồng thời. Tuy nhiên, các quan sát của JWST đã tiết lộ rất nhiều chi tiết trong các cấu trúc mà nó có thể nhìn thấy. Điều này cung cấp cho các nhà thiên văn học những hiểu biết mới về quá trình hình thành sao.

"Nhờ có kính viễn vọng không gian James Webb, chúng ta có thể nhìn thấy những ngôi sao trẻ, khối lượng lớn đang hình thành trong khu vực hình thành sao này. Bằng cách quan sát chúng, chúng ta có thể nghiên cứu cơ chế hình thành của các sao”, GS Liu nói.

W51 được chia thành nhiều vùng hình thành sao mạnh và kính viễn vọng không gian JWST đã tập trung vào vườn ươm sao trẻ nhất trong khu vực này—W51A. Ở đó, tồn tại nhiều đám mây khí ion hóa và bụi ấm, một số được sắp xếp thành các sợi.

Nhóm nghiên cứu cũng phát hiện ra một trường hợp điển hình của khoang rỗng xung quanh một ngôi sao mới sinh, cho thấy ngôi sao đang bị xói mòn nơi sinh ra nó. Họ cũng nghiên cứu các bong bóng khổng lồ, các sợi bụi tối (có thể là các vườn ươm sao chưa được phát hiện), các vật thể giống sao chổi và các luồng phản lực tiền sao được phóng ra từ các tiền sao... đây là một phần của quá trình hình thành sao.

Nhóm nghiên cứu của GS Yoo ước tính rằng, vùng W51A chứa khoảng 10.000 ngôi sao có khối lượng tương đương Mặt Trời. Nhiều trong số đó là những ngôi sao trẻ, có khối lượng rất lớn, và người ta biết rất ít về giai đoạn hình thành ban đầu của chúng. Đó chính xác là điều mà các nhà thiên văn học quan tâm hiện nay.

Mời Quý Độc Giả cùng xem video: “Phát hiện mộ cổ niên đại khoảng 5.000 năm tại Trung Quốc”. Nguồn video: @VTV24.

Phát hiện 27 hành tinh quay quanh 2 ngôi sao

Các nhà thiên văn học mới phát hiện 27 ứng viên hành tinh quay quanh hai ngôi sao. Trước đó, 18 hành tinh dạng này được xác nhận.

Trong nghiên cứu mới công bố trên tạp chí Monthly Notices of the Royal Astronomical Society ngày 4/5, các nhà thiên văn học cho biết mới phát hiện 27 ứng viên hành tinh quay quanh hai ngôi sao. Những hành tinh này nằm cách Trái đất từ 650 - 18.000 năm ánh sáng.

Đến nay, giới khoa học chỉ xác nhận khoảng 18 hành tinh dạng “circumbinary” - tức quay quanh hai ngôi sao. Trong khi đó, hơn 6.000 hành tinh đã được phát hiện quay quanh một sao đơn, giống như Trái đất quay quanh Mặt trời.

Phát hiện hơn 10.000 hành tinh ngoài Hệ Mặt trời chưa từng được biết đến

Sử dụng thuật toán mới, các nhà nghiên cứu phân tích hơn 80 triệu ngôi sao và phát hiện hơn 10.000 hành tinh ngoài Hệ Mặt trời chưa từng biết đến.

tiennn-6.png
Hơn 10.000 hành tinh ngoài Hệ Mặt trời mới được phát hiện. Ảnh: NASA’s Goddard Space Flight Center.

Các nhà khoa học cho hay đã phát hiện hơn 10.000 hành tinh ngoài Hệ Mặt trời trong một cuộc khảo sát duy nhất. Những hành tinh này chưa từng được biết đến. Thành tích kỷ lục này có được nhờ một thuật toán mới giúp giới nghiên cứu phân tích hơn 80 triệu ngôi sao, hé lộ những manh mối tinh tế mà nếu không chúng ta sẽ "không thể" nhìn thấy.

Khám phá ánh sáng đầu tiên của vũ trụ qua sao Population II

Cách đây nhiều tỉ năm, vũ trụ chìm trong bóng tối. Chỉ đến khi những ngôi sao đầu tiên bắt đầu xuất hiện, vũ trụ mới bắt đầu có ánh sáng rồi lan tỏa khắp nơi.

Trong suốt nhiều năm qua, các nhà thiên văn cố gắng xác định ngôi sao thuộc thế hệ đầu tiên của vũ trụ, được gọi chung là sao Population III, nhằm giải mã bí ẩn về ánh sáng đầu tiên trong không gian. Mới đây, các chuyên gia công bố báo cáo trên chuyên san Nature Astronomy qua đó hé lộ thông tin quan trọng về việc này.

Cụ thể, các nhà thiên văn phát hiện đại diện của nhóm sao được cho hình thành ngay sau thế hệ sao đã làm thay đổi vũ trụ. Nhóm sao này được gọi là sao Population II và vô cùng hiếm. Ngôi sao vừa được phát hiện có tên PicII-503 khiến giới nghiên cứu đặc biệt chú ý bởi vì nó là thiên thể nghèo sắt nhất từng được ghi nhận bên ngoài Dải Ngân Hà. Nó thuộc về một thiên hà lùn cổ đại có niên đại hơn 10 tỉ năm.

Đọc nhiều nhất

Tin mới