Theo tài liệu thu thập của PV Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 25/06/2026, Giám đốc Trung tâm Dịch vụ Tổng hợp xã Thiện Hưng (TP Đồng Nai) - Lê Văn Dũng đã ký Quyết định phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu số 168/QĐ-TTDVTH công bố đơn vị trúng thầu dự án hạ tầng giao thông trên địa bàn.
Cụ thể, tại gói thầu Thi công xây dựng công trình thuộc dự án Nâng cấp, mở rộng đường giao thông nông thôn từ ngã ba Cần Đơn đến nhà văn hóa Thiện Cư, hình thức lựa chọn nhà thầu được áp dụng là đấu thầu rộng rãi trong nước qua mạng. Phương thức đấu thầu tuân thủ mô hình một giai đoạn một túi hồ sơ, loại hợp đồng trọn gói với thời gian thực hiện kéo dài trong vòng 150 ngày. Trước đó, kế hoạch lựa chọn nhà thầu của dự án này đã được phê duyệt thông qua Quyết định số 118/QĐ-TTDVTH ngày 16/05/2026 do Giám đốc Lê Văn Dũng ấn ký.
Dữ liệu tại quyết định 168/QĐ-TTDVTH ghi nhận giá gói thầu được duyệt ở mức 25.447.551.028 đồng. Đơn vị trúng thầu là Liên danh Công ty TNHH Thương mại Đầu tư và Xây dựng 568 và Công ty TNHH Thành Liêm với giá trúng thầu công bố cụ thể là 25.157.573.000 đồng. Đối chiếu giữa giá dự toán được duyệt và giá trúng thầu thực tế, số tiền tiết kiệm cho công quỹ và ngân sách nhà nước sau đấu thầu đạt 289.978.028 đồng. Biên độ giảm giá này tương ứng với tỷ lệ tiết kiệm xấp xỉ 1,14%.
Đáng chú ý, dù được tổ chức theo hình thức đấu thầu rộng rãi qua mạng để tạo tính cạnh tranh tối đa, hệ thống ghi nhận trong suốt thời gian mở thầu công khai chỉ có duy nhất một nhà thầu là liên danh nêu trên nộp hồ sơ tham gia dự thầu.
Mối quan hệ địa bàn và năng lực của liên danh trúng thầu
Tìm hiểu sâu về cấu trúc của liên danh trúng thầu cho thấy một điểm đặc trưng về địa bàn hoạt động. Cả hai thành viên cấu thành nên liên danh trúng thầu đều có địa chỉ đăng ký trụ sở kinh doanh đặt ngay tại địa phương triển khai dự án. Cụ thể, đơn vị đứng đầu liên danh là Công ty TNHH Thương mại Đầu tư và Xây dựng 568 có trụ sở tại tổ 6, ấp Thanh Bình, xã Thiện Hưng, TP Đồng Nai. Thành viên còn lại là Công ty TNHH Thành Liêm có văn phòng giao dịch đặt tại ấp Thanh Sơn, xã Thiện Hưng, TP Đồng Nai. Như vậy, cả chủ đầu tư, dự án thi công và hệ thống doanh nghiệp dự thầu đều tập trung tại một đơn vị hành chính cấp xã sau sáp nhập thuộc TP Đồng Nai.
Về năng lực đấu thầu, Công ty TNHH Thành Liêm (mã số thuế 3800230978) là một doanh nghiệp có bề dày hoạt động tại địa phương khi được thành lập từ năm 2005. Doanh nghiệp này đã tích lũy lịch sử tham gia 59 gói thầu công cộng trên phạm vi cả nước, xuất sắc trúng tới 51 gói thầu, đạt tổng giá trị trúng thầu ghi nhận xấp xỉ 2.668.339.347.061 đồng. Số liệu phân tích kỹ thuật chứng minh địa bàn hoạt động cốt lõi của đơn vị này chính là TP Đồng Nai với 37 gói thầu từng tham gia. Ở chiều ngược lại, thành viên còn lại là Công ty TNHH Thương mại Đầu tư và Xây dựng 568 là một pháp nhân mới được phê duyệt trên hệ thống mạng đấu thầu quốc gia từ ngày 18/11/2025. Dù thời gian vận hành chưa lâu, doanh nghiệp này có hiệu suất đấu thầu đạt tỷ lệ trúng thầu 100% khi tham gia 4 gói thầu và trúng cả 4 gói với tổng giá trị xấp xỉ 32.584.938.000 đồng, trong đó các gói thầu có địa điểm rõ ràng đều nằm trên địa bàn TP Đồng Nai.
Tính cạnh tranh và góc nhìn chuyên gia về hiệu quả sử dụng vốn
Quá trình chấm thầu được thực hiện bởi tổ chuyên gia gồm ông Lương Đình Tố làm tổ trưởng, cùng hai thành viên là ông Trương Bình Trọng và bà Phạm Thị Thêm. Kết quả đánh giá hồ sơ đề xuất kỹ thuật (E-HSDT) của liên danh đạt điểm số 81,9/100 điểm, đủ điều kiện vượt qua vòng kỹ thuật để mở hồ sơ đề xuất tài chính và được phê duyệt trúng thầu. Tuy nhiên, báo cáo cũng lưu ý dữ liệu tài chính năm 2025 của cả hai doanh nghiệp trong liên danh đều là số liệu do đơn vị tự kê khai, cập nhật chủ động trên hệ thống thay vì được đồng bộ tự động từ Hệ thống thuế điện tử.
Theo chuyên gia đấu thầu Nguyễn Quốc Vũ, việc một gói thầu xây lắp quy mô hơn 25 tỷ đồng được đấu thầu rộng rãi qua mạng nhưng chỉ thu hút một nhà thầu nội tỉnh tham gia phản ánh thực tế về tính hấp dẫn hoặc các điều kiện tiếp cận thị trường của gói thầu đối với các nhà thầu ngoại tỉnh. Các chủ đầu tư cần chú trọng hơn nữa các giải pháp truyền thông mời thầu rộng rãi, minh bạch hóa toàn bộ các tiêu chí kỹ thuật để tối ưu hóa sự quan tâm của nhiều nhà thầu, từ đó nâng cao hiệu quả tiết kiệm ngân sách.
Theo luật sư Nguyễn Văn Lập (Đoàn Luật sư TP HCM), Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15 luôn quy định rõ ràng về nghĩa vụ bảo đảm tính cạnh tranh, công bằng và hiệu quả kinh tế trong hoạt động đầu tư công. Khi một gói thầu rộng rãi chỉ có một đơn vị nộp hồ sơ, chủ đầu tư và tổ chuyên gia có trách nhiệm giải trình rất lớn trong việc chứng minh các tiêu chí trong hồ sơ mời thầu (E-HSMT) hoàn toàn khách quan, không chứa đựng các điều kiện hạn chế nhà thầu theo quy định pháp luật.
QUY ĐỊNH VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Điều 6 Luật Đấu thầu và Điều 4 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định về tính độc lập giữa các bên để tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi". Cụ thể, nhà thầu dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với: Chủ đầu tư, bên mời thầu; Nhà thầu tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu; Nhà thầu tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.
Định nghĩa "độc lập về tài chính" được cụ thể hóa là: Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp; Không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau trên 30%; Không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức khác. Quy định này nhằm đảm bảo mọi nhà thầu khi tham gia vào thị trường đều có cơ hội ngang nhau, không có sự ưu ái ngầm giữa đơn vị quản lý và đơn vị thực thi.
Năm 2026, với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, các chủ đầu tư tại 34 tỉnh/thành phố và các xã phải thực hiện rà soát nghiêm ngặt danh sách cổ đông của các nhà thầu. Nếu phát hiện nhà thầu có mối quan hệ sở hữu chéo với đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu đó sẽ bị loại ngay lập tức. Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các "sân sau" của những người có thẩm quyền trong việc thâu tóm các gói thầu địa phương, bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.