Khu bảo tồn xuyên biên giới Sangha Trinational là một trong những mô hình hợp tác bảo tồn hiếm hoi và ấn tượng nhất trên thế giới. Trải rộng qua lãnh thổ của Cameroon, Cộng hòa Trung Phi và Cộng hòa Congo, khu vực này bao gồm ba vườn quốc gia liền kề: Lobéké, Dzanga-Ndoki và Nouabalé-Ndoki.
Được UNESCO công nhận là Di sản Thế giới vào năm 2012, Sangha Trinational không chỉ là một khu rừng nguyên sinh rộng lớn mà còn là biểu tượng cho nỗ lực hợp tác xuyên biên giới nhằm bảo vệ đa dạng sinh học.
Ảnh: ntuberachelnk.wordpress.
Nằm trong lưu vực sông Congo – một trong những “lá phổi xanh” lớn nhất hành tinh – Sangha Trinational sở hữu hệ sinh thái rừng mưa nhiệt đới gần như còn nguyên vẹn. Những tán cây cổ thụ cao vút, những dòng sông uốn lượn và các bãi trống tự nhiên gọi là “bai” tạo nên môi trường sống lý tưởng cho vô số loài động vật hoang dã. Đây là nơi sinh sống của voi rừng châu Phi, khỉ đột đất thấp miền Tây, tinh tinh, cũng như nhiều loài linh trưởng, chim và côn trùng quý hiếm khác.
Ảnh: Wikimedia Commons.
Một trong những cảnh tượng đặc biệt nhất tại đây là các “bai” – những khoảng đất trống giàu khoáng chất giữa rừng. Tại đó, voi, trâu rừng, linh dương và nhiều loài động vật khác tụ tập để uống nước và hấp thụ khoáng chất từ đất. Những “điểm hẹn” tự nhiên này không chỉ đóng vai trò sinh thái quan trọng mà còn là cơ hội hiếm có để các nhà nghiên cứu quan sát hành vi động vật trong môi trường hoang dã.
Ảnh: 101lasttribes.
Không chỉ là nơi trú ngụ của động vật, Sangha Trinational còn gắn liền với đời sống của các cộng đồng bản địa, đặc biệt là người Baka. Họ đã sống hòa hợp với rừng qua nhiều thế hệ, dựa vào tài nguyên thiên nhiên để sinh tồn mà không làm tổn hại đến hệ sinh thái. Tuy nhiên, khu bảo tồn cũng phải đối mặt với nhiều thách thức như săn trộm, khai thác gỗ trái phép và áp lực phát triển kinh tế.
Điểm đáng chú ý là mô hình quản lý chung giữa ba quốc gia đã giúp tăng cường hiệu quả bảo tồn. Thay vì mỗi nước quản lý riêng lẻ, họ phối hợp trong tuần tra, nghiên cứu và phát triển bền vững, tạo nên một “lá chắn” rộng lớn bảo vệ khu rừng. Đây được xem là một ví dụ tiêu biểu cho cách con người có thể vượt qua ranh giới chính trị để cùng bảo vệ thiên nhiên.
Sangha Trinational không chỉ là một khu bảo tồn, mà còn là lời nhắc nhở rằng thiên nhiên không thuộc về riêng một quốc gia nào. Việc bảo vệ những hệ sinh thái quý giá này đòi hỏi sự hợp tác toàn cầu và Sangha Trinational chính là minh chứng sống động cho điều đó.
![1-4200.png](https://cdn.kienthuc.net.vn/images/188743a0d498040d981db04c707f966c39c01d3a0252d950817187c64bff97df4621cead2634697a268ddb85948f0eef/1-4200.png.avif "Nằm ở rìa phía Nam của sa mạc Kyzylkum thuộc Trung Á, nơi những bãi cát gặp một ốc đảo, là khu di tích cổ Bolshaya Kyrk-Kyz Kala, dịch trực tiếp là "Pháo đài lớn của bốn mươi cô gái". Ảnh: @China Daily.")
