Ảnh minh họa.
Khi nhìn lại lịch sử dài đằng đẵng của Trái Đất, khoảng thời gian 500 triệu năm trước chắc chắn là một thời kỳ đầy sức hút. Khi ấy, không có khủng long, không có dấu vết của con người, nhưng hành tinh xanh lại phô bày vẻ đẹp kỳ diệu theo cách mà chúng ta khó có thể tưởng tượng.
500 triệu năm trước, Trái Đất đang trải qua một giai đoạn quan trọng, đó là Kỷ Cambri. Đây là một trong những thời kỳ mang tính bước ngoặt trong lịch sử hành tinh, bắt đầu vào khoảng 541 triệu năm trước và kết thúc vào 485 triệu năm trước. Giai đoạn này chứng kiến một sự bùng nổ sinh học chưa từng có, khi sự sống trên Trái Đất trở nên phong phú và đa dạng hơn bao giờ hết, đặt nền móng cho sự tiến hóa của các loài sinh vật về sau.
Vào thời kỳ này, diện mạo Trái Đất hoàn toàn khác biệt so với ngày nay. Đại dương bao phủ phần lớn bề mặt hành tinh, trong khi diện tích đất liền rất nhỏ và bị phân tán. Đa số sinh vật khi ấy sống dưới đại dương, khiến hệ sinh thái biển trở nên vô cùng phong phú. Từ các sinh vật đơn bào đơn giản cho đến những sinh vật đa bào phức tạp, tất cả đều sinh sôi và phát triển mạnh mẽ trong lòng biển.
Trên đất liền, tuy chưa có rừng rậm hay những loài cây cao lớn, nhưng một số loài thực vật nguyên thủy đã bắt đầu xuất hiện, đặt nền móng cho hệ sinh thái trên cạn sau này.
Nhờ nghiên cứu hóa thạch, các nhà khoa học đã khám phá ra sự đa dạng đáng kinh ngạc của sinh vật trong Kỷ Cambri. Một trong những phát hiện nổi bật là các hóa thạch được tìm thấy tại đá phiến Burgess ở Canada, nơi lưu giữ rất nhiều sinh vật thời kỳ này trong trạng thái hoàn hảo. Qua đó, ta biết được rằng hệ động vật trong đại dương Cambri vô cùng độc đáo: có loài đơn giản như bọt biển, nhưng cũng có những sinh vật phức tạp với cơ quan tiên tiến, như Anomalocaris (tạm dịch: "tôm kỳ lạ"), một trong những động vật săn mồi đầu tiên trên Trái Đất.
Không chỉ có sinh vật đặc biệt, cảnh quan tự nhiên của đại dương Cambri cũng tuyệt đẹp. Khi đó, nước biển vô cùng trong xanh, không hề bị ô nhiễm như ngày nay. Những rạn san hô, thảm tảo biển phát triển mạnh mẽ, tạo nên một thế giới đại dương lung linh sắc màu, đầy sức sống.
Trên đất liền, mặc dù cây cối còn thưa thớt, nhưng cảnh quan cũng không kém phần hấp dẫn. Những dòng sông, hồ nước trong vắt len lỏi qua các vùng đất nguyên thủy, cung cấp nguồn nước và môi trường sống cho những sinh vật đầu tiên chinh phục đất liền.
Khí hậu của Trái Đất thời kỳ Cambri cũng rất khác biệt so với hiện tại. Bầu khí quyển khi ấy có hàm lượng CO₂ cao hơn nhiều so với ngày nay, giúp thực vật nguyên thủy quang hợp và phát triển mạnh. Đồng thời, khí hậu cũng ấm áp và ẩm ướt, tạo điều kiện lý tưởng cho sự sống sinh sôi.
Nhưng không phải mọi thứ đều hoàn hảo. Trái Đất khi đó cũng từng trải qua nhiều lần tuyệt chủng sinh học, nguyên nhân có thể do biến đổi môi trường biển, núi lửa phun trào hay các yếu tố khác. Tuy nhiên, chính những lần tuyệt chủng này lại mở đường cho sự tiến hóa của nhiều loài sinh vật mới, góp phần tạo nên sự đa dạng sinh học phong phú mà chúng ta thấy ngày nay.
Nhìn lại thời kỳ Cambri, chúng ta không khỏi trầm trồ trước một thế giới tựa như tiên cảnh của Trái Đất khi xưa. Nhưng bên cạnh sự kinh ngạc, chúng ta cũng cần nhận thức rõ rằng, con người ngày nay đang ảnh hưởng đến môi trường theo nhiều cách khác nhau. Nếu không có những hành động bảo vệ thiên nhiên kịp thời, liệu Trái Đất có còn giữ được vẻ đẹp nguyên sơ như thời kỳ Cambri?
Tương lai của hành tinh này phụ thuộc vào chính chúng ta!
