ThS.BS Nguyễn Thị Hoa, Khoa Thận tiết niệu và Lọc máu, Bệnh viện E cho biết, người bệnh nhập viện trong tình trạng đau mỏi dữ dội vùng cơ hai cánh tay, cánh tay sưng nề, đỏ rát kèm buồn nôn. Qua kết quả xét nghiệm, bác sĩ xác định thấy người bệnh mắc hội chứng tiêu cơ vân do tập luyện quá sức.

Khai thác bệnh sử cho thấy, người bệnh là kỹ sư xây dựng, thường xuyên làm việc tại công trường với cường độ lao động cao. Sau giờ làm, anh vẫn dành từ 1-2 giờ mỗi ngày để tập gym, chủ yếu tập trung vào các nhóm cơ tay, vai và ngực với mức tạ từ 5-10kg.

Đáng chú ý, việc tập luyện hoàn toàn dựa trên kinh nghiệm cá nhân, không được đánh giá thể trạng hoặc xây dựng giáo án bởi huấn luyện viên hay chuyên gia y học thể thao. Người bệnh duy trì cường độ tập cao liên tục trong nhiều ngày nhưng ít chú trọng nghỉ ngơi để cơ bắp phục hồi.

Ban đầu, anh chỉ cảm thấy đau nhức cơ nhiều hơn bình thường sau mỗi buổi tập và cho rằng đây là phản ứng tự nhiên của cơ thể nên vẫn tiếp tục luyện tập. Tuy nhiên, tình trạng nhanh chóng trở nên nghiêm trọng khi hai cánh tay sưng to, đỏ rát và đau nhiều, khiến những sinh hoạt đơn giản như thay quần áo, nâng đồ vật hay cử động tay cũng gặp khó khăn. Lo lắng trước diễn biến bất thường, gia đình đã đưa người bệnh đến cấp cứu tại Bệnh viện E.

ThS.BS Nguyễn Thị Hoa cho biết, tiêu cơ vân là tình trạng các tế bào cơ bị tổn thương và phá hủy, làm giải phóng các thành phần bên trong tế bào cơ vào máu. Bệnh có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân như chấn thương, sử dụng thuốc, nhiễm trùng hoặc vận động quá sức.

Sau điều trị tích cực, tình trạng lâm sàng cải thiện rõ rệt, các chỉ số xét nghiệm dần trở về ổn định.

Theo các bác sĩ, những năm gần đây, các môn thể thao như gym, pickleball, chạy bộ, đạp xe hay các môn sức bền phát triển mạnh. Tuy nhiên, không ít người tập theo phong trào hoặc đặt mục tiêu tăng cơ, giảm cân trong thời gian ngắn nên liên tục tăng cường độ, thời gian và khối lượng vận động vượt quá khả năng thích nghi của cơ thể.

Tiêu cơ vân vì thế cũng được ghi nhận nhiều hơn ở những người trẻ, vốn khỏe mạnh nhưng tập luyện quá sức hoặc sai phương pháp.

Ngoài vận động cường độ cao, các yếu tố như mất nước, làm việc trong môi trường nắng nóng kéo dài, thiếu ngủ, dinh dưỡng không hợp lý hoặc sử dụng các sản phẩm hỗ trợ tập luyện không phù hợp cũng làm tăng nguy cơ mắc bệnh.

Nếu không được phát hiện và xử trí kịp thời, các chất giải phóng từ cơ bị phá hủy có thể gây suy thận cấp. Ngoài ra, người bệnh còn có nguy cơ rối loạn điện giải, đặc biệt là tăng kali máu dẫn đến rối loạn nhịp tim, thậm chí đe dọa tính mạng.

Một số trường hợp nặng còn có thể xuất hiện hội chứng chèn ép khoang, gây tổn thương mạch máu, thần kinh và ảnh hưởng lâu dài đến chức năng vận động của chi.

ThS.BS Nguyễn Thị Hoa khuyến cáo, khi xuất hiện các dấu hiệu như đau cơ dữ dội kéo dài, sưng nề cơ bất thường, yếu cơ, khó vận động, mệt mỏi nhiều, buồn nôn hoặc nước tiểu sẫm màu như nước trà đặc, người dân cần ngừng tập luyện và đến cơ sở y tế để được thăm khám sớm.

Để phòng ngừa tiêu cơ vân, mỗi người cần xây dựng kế hoạch tập luyện phù hợp với thể trạng, không tăng cường độ hoặc thời gian tập một cách đột ngột, nhất là người mới bắt đầu hoặc quay trở lại tập sau thời gian dài gián đoạn.

Bên cạnh đó, cần uống đủ nước trước, trong và sau khi tập, bảo đảm ngủ đủ giấc, duy trì chế độ dinh dưỡng hợp lý và dành thời gian nghỉ ngơi để cơ bắp phục hồi. Việc tập luyện dưới sự hướng dẫn của huấn luyện viên hoặc chuyên gia có chuyên môn cũng góp phần giảm nguy cơ chấn thương và các biến chứng nguy hiểm do vận động quá sức.

>>> Mời độc giả xem thêm video Hàng nghìn công nhân sống trong "lò nung" nắng nóng 40 độ C: