Lý do chọn nam giới để xông đất đầu năm?
Xông đất (còn gọi là xông nhà hay đạp đất) là tục lệ lâu đời của người Việt, chỉ người đầu tiên bước chân vào nhà sau thời khắc giao thừa. Theo quan niệm dân gian, người xông đất có ảnh hưởng trực tiếp đến vận khí, tài lộc, sức khỏe và sự hanh thông của cả gia đình trong suốt năm mới. Vì vậy, việc lựa chọn người xông đất luôn được các gia đình đặc biệt coi trọng.
Từ xa xưa, ông cha ta tin rằng năm mới cần đón dương khí để cầu mong làm ăn thuận lợi, gia đạo bình an. Trong tín ngưỡng dân gian, nam giới được xem là mang nhiều dương khí, trong khi phụ nữ thiên về tính âm. Chính vì vậy, nhiều gia đình xưa thường ưu tiên để nam giới – nhất là người đàn ông trong nhà – là người xông đất đầu tiên.
Bên cạnh yếu tố âm – dương, người xông đất còn phải là người khỏe mạnh, vui vẻ, “tốt vía”, công việc ổn định, làm ăn khấm khá. Dân gian cũng kiêng chọn những người đang có tang, ốm đau, vướng tranh chấp hoặc gặp chuyện buồn trong năm cũ, bởi lo ngại những điều không may sẽ theo vào năm mới.
Ngoài ra, tuổi tác cũng là yếu tố quan trọng. Người xông đất cần hợp với gia chủ về Ngũ hành, Thiên can, Địa chi, đồng thời không xung khắc với năm mới. Gia chủ thường tránh những tuổi thuộc nhóm tứ hành xung với mình để hạn chế rủi ro, điều không thuận lợi trong năm.
Theo tử vi, nếu phụ nữ muốn đi xông đất, dân gian cho rằng nên đi theo nhóm đủ ngũ hành để cân bằng âm dương. Ví dụ, gia chủ mệnh Hỏa, năm mới thuộc hành Kim, người xông đất là phụ nữ mệnh Thổ thì nên bổ sung thêm người mệnh Thủy và Mộc để tạo vòng tương sinh khép kín, tránh ảnh hưởng đến vận khí đầu năm.
Tuy nhiên, ngày nay quan niệm về xông đất đã cởi mở hơn. Nhiều gia đình không còn quá kiêng kị nam – nữ, già – trẻ mà ưu tiên chọn người hợp tuổi, tính cách hiền lành, thân thiện, sống tích cực và thành công. Điều quan trọng nhất vẫn là không khí vui vẻ và những lời chúc tốt đẹp đầu xuân.
Người đi xông đất thường ăn mặc tươm tất, mang theo một món quà Tết mang ý nghĩa tượng trưng như bánh chưng, trà, rượu hoặc cành cây xanh tượng trưng cho tài lộc. Sau những lời chúc tụng, khách và gia chủ cùng dùng chút bánh trái, thức uống để “lấy may”. Người xông đất thường mừng tuổi cho trẻ nhỏ, còn gia chủ thì an tâm, tin tưởng vào một năm mới bình an, may mắn.
Gợi ý tuổi xông đất đẹp năm Bính Ngọ 2026
Năm 2026 là năm Bính Ngọ. Theo quan niệm Tam Hợp – Lục Hợp, các tuổi được đánh giá tốt để xông đất gồm:
Tuổi Dần (Hổ) và Tuất (Chó): thuộc bộ Tam Hợp với Ngọ, mang lại may mắn, tài lộc.
Tuổi Mùi (Dê): Lục Hợp với Ngọ, giúp gia đạo bình an, công việc hanh thông.
Gia chủ tuổi Dần: Hợp Ngọ (1966, 1978, 1990), Tuất (1970, 1982, 1994), Mùi (1967, 1979, 1991).
Gia chủ tuổi Mão: Hợp Mùi (1967, 1979, 1991), Hợi (1971, 1983, 1995).
Gia chủ tuổi Thìn: Hợp Tý (1960, 1972, 1984), Thân (1968, 1980, 1992).
Gia chủ tuổi Tỵ: Hợp Sửu (1961, 1973, 1985), Dậu (1969, 1981, 1993).
Gia chủ tuổi Ngọ: Hợp Dần (1962, 1974, 1986), Tuất (1970, 1982, 1994).
Gia chủ tuổi Mùi: Hợp Mão (1963, 1975, 1987), Hợi (1971, 1983, 1995).
Gia chủ tuổi Thân: Hợp Tý (1960, 1972, 1984), Thìn (1964, 1976, 1988).
Gia chủ tuổi Dậu: Hợp Sửu (1961, 1973, 1985), Tỵ (1965, 1977, 1989).
Tựu trung, việc chọn nam giới xông đất đầu năm xuất phát từ quan niệm âm dương trong văn hóa truyền thống. Tuy nhiên, trong đời sống hiện đại, điều cốt lõi vẫn là sự hòa hợp, niềm vui và những lời chúc tốt đẹp để mở đầu cho một năm mới an lành, may mắn.