Bí ẩn 202 quan tài treo trên vách núi Long Hổ ở Trung Quốc

Hơn 2.600 năm trước, người xưa đã đặt quan tài trong những hang đá cheo leo, để lại bí ẩn về kỹ thuật và tín ngưỡng mai táng.

Giữa những vách núi dựng đứng của khu thắng cảnh Long Hổ, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, hàng trăm chiếc quan tài cổ nằm trong các hang đá ở độ cao hàng chục mét so với mặt nước. Không có con đường dẫn lên, cũng không thấy dấu tích rõ ràng của những công trình nâng đỡ quy mô lớn, những chiếc quan tài vẫn tồn tại qua hàng nghìn năm. Cách người xưa đưa người chết đến những vị trí hiểm trở ấy trở thành một trong những câu hỏi thu hút sự quan tâm của giới khảo cổ.

Đặc biệt, năm 1997, khu thắng cảnh Long Hổ từng đưa ra mức thưởng 300.000 nhân dân tệ cho lời giải thuyết phục về bí ẩn này. Đến năm 2004, chính quyền địa phương đề xuất tăng thêm 100.000 nhân dân tệ, nâng tổng mức treo thưởng lên 400.000 nhân dân tệ. Dù nhận được nhiều phương án giải thích, đến nay vẫn chưa có giả thuyết nào được công nhận là lời giải cuối cùng.

anh-chup-man-hinh-2026-11-6010.png
Tư liệu trưng bày tại Bảo tàng Nhai Mộ núi Long Hổ. Ảnh: Bảo tàng Nhai Mộ núi Long Hổ (Giang Tây, Trung Quốc) / Viện Nghiên cứu Văn vật và Khảo cổ tỉnh Giang Tây cung cấp.

Quần thể mộ cổ hơn 2.600 năm tuổi

Long Hổ Sơn nổi tiếng với địa hình Đan Hà, đặc trưng bởi những vách đá đỏ, hang động và các khối núi có hình dạng độc đáo. Trong khu vực Tiên Thủy Nham, những hang đá phân bố ở nhiều độ cao khác nhau, bên trong lưu giữ các quan tài gỗ cổ.

Theo kết quả khảo sát khảo cổ, phần lớn những quan tài này có niên đại khoảng 2.600 năm, thuộc giai đoạn Xuân Thu muộn đến đầu thời Chiến Quốc. Đây là thời kỳ khu vực phía Nam Trung Quốc có nhiều cộng đồng cư dân bản địa sinh sống.

Các chuyên gia cho rằng tục mai táng bằng quan tài treo tại Long Hổ Sơn có liên hệ với tập quán của người Trung Quốc bản địa cổ. Tuy nhiên, việc xác định chính xác nhóm cư dân, địa vị xã hội và danh tính của những người được chôn cất vẫn cần thêm bằng chứng.

Theo tư liệu khảo sát được công bố, khu vực Long Hổ Sơn có khoảng 202 vị trí mai táng dạng vách đá. Vào cuối thập niên 1970, các nhà khảo cổ Giang Tây từng tiến hành khai quật, chỉnh lý 18 hang mộ, thu thập 37 quan tài cùng nhiều đồ tùy táng. Những hiện vật này giúp xác định niên đại và cung cấp thông tin về đời sống vật chất của cư dân cổ.

Những dấu tích bên trong quan tài

Quan tài treo Long Hổ Sơn chủ yếu được chế tác từ thân gỗ, khoét rỗng để tạo khoang chứa thi thể. Hình dáng và kích thước không hoàn toàn giống nhau, cho thấy kỹ thuật chế tác có sự đa dạng.

Một số đồ tùy táng được tìm thấy gồm bình, chum gốm, vật dụng bằng tre, đồ đồng nhỏ và dấu tích vải dệt. Những vật dụng này không chỉ phản ánh sinh hoạt thường ngày mà còn cung cấp manh mối về quan niệm mai táng của cư dân cổ.

Đáng chú ý, một số quan tài được đặt trong các hốc đá có địa hình tương đối bằng phẳng. Những vị trí này có thể được con người gia cố hoặc điều chỉnh để tạo mặt kê ổn định. Điều đó cho thấy việc lựa chọn nơi an táng không đơn thuần dựa vào độ cao, mà còn phụ thuộc vào đặc điểm tự nhiên của từng hang đá.

Địa hình Đan Hà với nhiều khe nứt, hốc lõm và mái đá tự nhiên tạo điều kiện thuận lợi cho việc bảo quản quan tài. Một số hang có khả năng tránh mưa trực tiếp, hạn chế tác động của dòng chảy và giúp đồ gỗ tồn tại lâu hơn.

Vì sao người xưa chọn cách mai táng trên vách đá?

Theo các chuyên gia từng tham gia khảo sát Long Hổ Sơn, điều kiện địa chất là một trong những yếu tố quan trọng giải thích sự tập trung của loại hình mộ này. Những hang đá tự nhiên xuất hiện dày đặc trên vách núi cung cấp vị trí an táng mà không cần đào huyệt sâu dưới mặt đất.

Tuy nhiên, nguyên nhân lựa chọn hình thức mai táng này không chỉ nằm ở yếu tố môi trường. Một số nhà nghiên cứu cho rằng tín ngưỡng về thế giới bên kia và quan niệm đưa linh hồn người chết đến nơi cao hơn có thể đóng vai trò quan trọng.

Trong một số cộng đồng cổ đại, núi non và hang động được xem là không gian linh thiêng, có mối liên hệ với tổ tiên hoặc thế giới thần linh. Việc đặt quan tài trên vách đá có thể thể hiện mong muốn bảo vệ người đã khuất, đồng thời duy trì mối liên hệ giữa người chết với cộng đồng đang sinh sống bên dưới.

Dù vậy, đây vẫn là cách diễn giải dựa trên sự đối chiếu giữa tập quán mai táng và tín ngưỡng cổ. Chưa có văn bản trực tiếp của cư dân Long Hổ Sơn thời kỳ đó xác nhận đầy đủ quan niệm này.

Bí ẩn lớn nhất: Đưa quan tài lên cao bằng cách nào?

Nếu lý do mai táng trên vách đá còn có thể được lý giải bằng tín ngưỡng và điều kiện tự nhiên, phương pháp vận chuyển quan tài vẫn là vấn đề khó giải đáp.

Một giả thuyết cho rằng người xưa sử dụng hệ thống dây thừng, giàn giáo và điểm neo trên đỉnh núi để kéo quan tài lên. Theo phương án này, quan tài được buộc chắc chắn, sau đó dùng sức người phối hợp với các dụng cụ nâng hạ đơn giản để đưa đến cửa hang.

Giả thuyết khác đề cập đến việc tận dụng những đoạn dốc tự nhiên, sườn núi và các bệ đá để vận chuyển từng phần. Khi đến gần vị trí an táng, người thực hiện có thể dùng dây kéo hoặc đòn bẩy để điều chỉnh quan tài vào trong hang.

Một số ý kiến từng đưa ra giả thuyết mực nước sông thời cổ cao hơn hiện nay, giúp người xưa sử dụng bè hoặc thuyền để tiếp cận những vị trí gần vách đá. Tuy nhiên, chưa có bằng chứng địa chất và khảo cổ đủ mạnh chứng minh mực nước từng dâng đến độ cao cần thiết để thực hiện toàn bộ quá trình.

Các phương án sử dụng thang gỗ, giàn giáo hoặc hệ thống ròng rọc cũng được đề xuất. Về nguyên lý, đây đều là những phương pháp có thể hỗ trợ nâng vật nặng. Nhưng vấn đề nằm ở chỗ chưa tìm thấy đầy đủ dấu tích công trình, dụng cụ hoặc hệ thống dây neo để xác nhận chính xác cách người xưa đã thực hiện.

Xem video: Rắn giun chỉ gần như mù nhưng vẫn là sát thủ săn mồi dưới lòng đất

10 năm khai quật, hé lộ lăng mộ khổng lồ với 186 người tuẫn táng

Từ dấu hiệu bất thường trên cánh đồng, các nhà khảo cổ phát hiện lăng mộ Tần Công số 1, hé lộ quy mô mai táng đồ sộ cùng những bí mật tàn khốc.

Bí ẩn vùng đất bất thường và hành trình tìm kiếm kéo dài 10 năm

Tại thôn Nam Chỉ Huy, huyện Phượng Tường, tỉnh Thiểm Tây (Trung Quốc), một ngôi mộ cổ có quy mô đặc biệt lớn từng bị vùi lấp dưới lòng đất suốt hàng nghìn năm. Đây chính là mộ Tần Công số 1, một trong những phát hiện khảo cổ quan trọng liên quan đến lịch sử nước Tần thời cổ đại.

Trung Quốc đã khai quật những lăng mộ đế vương nào?

Từ Định Lăng thời Minh đến các lăng mộ nhà Tấn, Đường, Thanh, những cuộc khai quật đã hé lộ nhiều bí mật lịch sử.

Trong lịch sử khảo cổ Trung Quốc, lăng mộ các hoàng đế luôn là nguồn tư liệu đặc biệt quan trọng. Những công trình này không chỉ phản ánh quyền lực và sự giàu có của hoàng thất mà còn lưu giữ dấu tích về kiến trúc, nghi lễ mai táng, kỹ thuật chế tác và đời sống xã hội qua từng triều đại.

Tuy nhiên, không phải lăng mộ nào cũng được phép khai quật. Nhiều di tích hiện vẫn được bảo tồn nguyên trạng để tránh những tổn thất không thể khắc phục.

Kiệt tác luyện kim cổ: Thanh kiếm của Câu Tiễn vẫn sáng bóng sau 2.500 năm

Được khai quật sau hơn hai thiên niên kỷ nằm dưới lòng đất, một thanh kiếm đồng cổ đại khiến giới khảo cổ kinh ngạc bởi tình trạng bảo tồn gần như nguyên vẹn.

Thanh kiếm Câu Tiễn (Việt Vương Câu Tiễn kiếm) là một trong những bảo vật khảo cổ nổi tiếng nhất Trung Quốc. Hiện vật được tìm thấy năm 1965 tại lăng mộ số 1 thuộc khu mộ Vọng Sơn, Giang Lăng, tỉnh Hồ Bắc. Thanh kiếm có niên đại khoảng thế kỷ V trước Công nguyên, gắn với Câu Tiễn, vị vua nổi tiếng trong lịch sử Xuân Thu với câu chuyện nằm gai nếm mật.

Điều đáng kinh ngạc là sau khoảng 2.500 năm nằm trong lòng đất, thanh kiếm vẫn giữ được vẻ ngoài sáng bóng, lưỡi sắc và hầu như không có dấu hiệu ăn mòn đáng kể. Khi được khai quật, nó vẫn nằm trong bao kiếm bằng gỗ sơn mài. Hiện vật có chiều dài khoảng 55,7 cm, rộng 4,6 cm và nặng khoảng 875 g.

Đọc nhiều nhất

Tin mới