Những cỗ máy tự động kỳ diệu của thiên tài Hồi giáo Trung cổ ít người biết

Hàng trăm năm trước khi cuộc cách mạng công nghiệp bắt đầu, một kỹ sư Trung Đông đã tạo ra những cỗ máy tự động khiến thế giới kinh ngạc.

Vào thế kỷ XII, khi phần lớn thế giới vẫn dựa vào lao động thủ công, một nhà phát minh người Hồi giáo đã thiết kế những thiết bị cơ khí có khả năng tự vận hành, điều khiển thời gian và thực hiện các nhiệm vụ phức tạp. Ông là Al-Jazari, một trong những thiên tài kỹ thuật quan trọng nhất của thời Trung cổ.

Tên đầy đủ của ông là Badi’ al-Zaman Abu al-‘Izz ibn Isma’il ibn al-Razzaz al-Jazari. Ông sinh khoảng năm 1136 và hoạt động chủ yếu tại vùng Diyarbakir, thuộc miền đông Anatolia ngày nay. Trong nhiều thập kỷ, ông phục vụ triều đình Artuqid với vai trò kỹ sư trưởng, nơi ông nghiên cứu và chế tạo nhiều loại máy móc phục vụ đời sống hoàng gia.

Ảnh: Wikimedia Commons

Năm 1206, Al-Jazari hoàn thành tác phẩm nổi tiếng “Cuốn sách về kiến thức của những thiết bị cơ khí tài tình” (The Book of Knowledge of Ingenious Mechanical Devices). Cuốn sách mô tả hơn 50 thiết bị khác nhau, từ đồng hồ nước, máy bơm, hệ thống tưới tiêu cho đến những cơ cấu tự động giống như robot sơ khai.

Ảnh: atlasobscura

Một trong những phát minh nổi tiếng nhất của ông là các đồng hồ nước tự động. Những chiếc đồng hồ này không chỉ đo thời gian mà còn có các nhân vật cơ khí chuyển động, phát âm thanh hoặc thay đổi vị trí theo chu kỳ. Chúng sử dụng phao nổi, bánh răng, van điều khiển và cơ chế truyền động – những nguyên lý sau này trở thành nền tảng của ngành cơ khí chính xác.

Al-Jazari cũng chế tạo một loại máy bơm nước hai xi-lanh có cơ chế vận hành bằng bánh xe nước và hệ thống van tự động. Thiết kế này thể hiện sự hiểu biết sâu sắc về thủy lực và cơ học, đồng thời có ảnh hưởng đến sự phát triển của các thiết bị bơm trong những thế kỷ sau.

Ảnh: pouted

Điểm đặc biệt trong các sáng tạo của Al-Jazari là ông không chỉ quan tâm đến chức năng mà còn chú trọng đến tính thẩm mỹ. Nhiều cỗ máy được trang trí công phu với hình dạng động vật, con người hoặc các công trình thu nhỏ, biến chúng thành sự kết hợp giữa khoa học, nghệ thuật và kỹ thuật.

Ngày nay, Al-Jazari thường được xem là một trong những người đặt nền móng cho ngành robot học và cơ điện tử. Dù các cỗ máy của ông không sử dụng điện hay máy tính, chúng đã thể hiện một tư duy rất hiện đại: tạo ra những hệ thống có thể tự hoạt động dựa trên các quy luật cơ học.

Những bản vẽ và mô tả của Al-Jazari cho thấy lịch sử công nghệ không chỉ được viết nên bởi những nhà phát minh thời hiện đại. Hơn 800 năm trước, giữa thế giới Trung cổ, đã có một kỹ sư nhìn thấy tương lai trong những bánh răng, dòng nước và những cỗ máy biết “sống”.

Giống cừu kỳ lạ với bốn sừng cong đối xứng và gần như không có đuôi

Top khám phá động vật học thế kỷ XXI khiến giới khoa học kinh ngạc

Những thập niên đầu thế kỷ XXI đã mang đến hàng loạt phát hiện bất ngờ, chứng minh rằng thế giới động vật vẫn còn vô số bí mật đang chờ con người khám phá.

Nhiều người cho rằng con người đã khám phá gần như toàn bộ các loài động vật trên Trái Đất. Thực tế lại hoàn toàn ngược lại. Chỉ trong hơn hai thập kỷ đầu của thế kỷ XXI, các nhà động vật học đã liên tiếp công bố những phát hiện khiến cả giới khoa học kinh ngạc, từ những loài thú lớn hoàn toàn mới đến các hành vi chưa từng được ghi nhận.

Phát hiện lâu đài thời nhà Minh với những cạm bẫy tinh xảo

Một công trình kiến ​​trúc thời nhà Minh được bảo tồn tốt và bên trong nó chứa những cạm bẫy phòng thủ tinh xảo.

Báo Guangzhou Daily đưa tin, một tòa thành cổ thời nhà Minh của Trung Quốc, được bảo tồn khá nguyên vẹn, mới đây đã được phát hiện tại Nam Hùng, tỉnh Quảng Đông, miền nam Trung Quốc.

Nằm giữa vùng núi hoang ở Nam Hùng, thành phố Thiều Quan, phía bắc tỉnh Quảng Đông, tòa thành cổ này có niên đại cách đây gần 649 năm, tức vào năm 1.377 SCN dưới thời nhà Minh, khi người dân sinh sống ở miền Trung Trung Quốc chạy loạn chiến tranh, di cư xuống phía nam và xây dựng nơi trú ẩn cho mình.

Tư tưởng Hồ Chí Minh về xây dựng một đô thị văn minh, hiện đại và nghĩa tình

Văn minh, hiện đại và nghĩa tình là những giá trị được Thành phố Hồ Chí Minh kế thừa và phát huy trên hành trình phát triển sau nửa thế kỷ vinh dự mang tên Bác.

Đô thị không chỉ là nơi tập trung dân cư, kinh tế và hạ tầng, mà còn phản ánh trình độ văn minh của một quốc gia, phẩm chất của con người và sức sống của một nền văn hóa. Trong di sản tư tưởng Hồ Chí Minh, mặc dù Người không để lại một hệ thống lý luận riêng về phát triển đô thị theo nghĩa hiện đại, nhưng những quan điểm về xây dựng Nhà nước, phát triển kinh tế, chăm lo đời sống nhân dân, xây dựng con người mới và giữ gìn môi trường sống đã tạo nên nền tảng tư tưởng quan trọng cho việc xây dựng một đô thị văn minh, hiện đại và nghĩa tình. Đó cũng chính là những giá trị đang được Thành phố Hồ Chí Minh kế thừa và phát huy trên hành trình phát triển sau nửa thế kỷ vinh dự mang tên Bác.

Thành phố phát triển là nơi người dân được sống an toàn

Đọc nhiều nhất

Tin mới