Giải mã thông điệp quyền lực ẩn giấu sau kiệt tác ngà voi nghìn năm tuổi

Không chỉ là một món đồ trang sức xa xỉ, chiếc hộp ngà voi gần 1.000 năm tuổi này còn chứa đựng những biểu tượng quyền lực và câu chuyện tranh giành ngai vàng.

Ra đời năm 968 tại vùng Al-Andalus (Tây Ban Nha ngày nay), Pyxis of al-Mughira là một trong những kiệt tác tiêu biểu của nghệ thuật chạm khắc ngà voi thời Hồi giáo Umayyad. Hiện vật được chế tác tại Madinat al-Zahra, thành phố cung điện gần Córdoba, dành tặng hoàng tử al-Mughira, con trai của khalip (vua Hồi giáo) Abd al-Rahman III.

Ảnh: collections.louvre.fr

Chiếc hộp có hình trụ, nắp vòm, cao khoảng 18 cm và đường kính 11,8 cm. Điều khiến hiện vật trở nên đặc biệt là toàn bộ bề mặt được chạm khắc vô cùng tinh xảo, với những hình người, động vật, chim muông và họa tiết thực vật đan xen. Bốn huy chương hình bát thùy nổi bật trên thân hộp mô tả những cảnh sinh động như người săn chim ưng, nhạc công, sư tử tấn công bò đực và những người cưỡi ngựa hái chà là.

Đáng chú ý, các hình ảnh này có thể không đơn thuần mang ý nghĩa trang trí. Một số nhà nghiên cứu cho rằng chúng chứa đựng những thông điệp chính trị liên quan đến tính chính danh của triều đại Umayyad, đặc biệt trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực với triều Abbasid ở Baghdad. Hình ảnh chim ưng gợi nhắc đến biểu tượng của dòng họ Umayyad, trong khi cảnh sư tử chiến thắng con mồi có thể tượng trưng cho sức mạnh hoàng gia.

Một dòng chữ Ả Rập theo lối thư pháp Kufic chạy quanh phần chân nắp hộp, ghi lời chúc phúc dành cho al-Mughira và năm chế tác 357 theo lịch Hồi giáo, tương ứng năm 968. Chi tiết này giúp xác định khá chính xác niên đại và chủ nhân của hiện vật.

Câu chuyện phía sau chiếc hộp càng trở nên đáng chú ý khi al-Mughira qua đời năm 976, trong một cuộc thanh trừng liên quan đến tranh chấp kế vị. Ông bị xem là mối đe dọa đối với quyền lực của khalip trẻ Hisham II.

Ngày nay, chiếc hộp mang số kiểm kê OA 4068 là một trong những báu vật nổi tiếng của nghệ thuật Hồi giáo tại Bảo tàng Louvre. Từ một vật dụng nhỏ bé trong cung đình, nó đã trở thành chứng nhân đặc biệt về nghệ thuật, văn hóa và những cuộc đấu tranh quyền lực của một thời kỳ huy hoàng ở Tây Ban Nha.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước.

47 quan tài, hơn 600 cổ vật trong mộ cổ 2.500 năm tuổi

Ngôi mộ cổ tại Giang Tây (Trung Quốc) gây chấn động khảo cổ với 47 quan tài, hơn 600 cổ vật và những tinh thể xanh bí ẩn bám trên xương người.

Phát hiện 47 quan tài trong ngôi mộ cổ 2.500 năm tuổi

Tháng 5/2007, tại Lý Châu Ao, thuộc hương Thủy Khẩu, huyện Tĩnh An, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, các nhà khảo cổ tiến hành khai quật một ngôi mộ cổ sau khi phát hiện dấu vết xâm phạm của những kẻ trộm mộ.

Kiệt tác luyện kim cổ: Thanh kiếm của Câu Tiễn vẫn sáng bóng sau 2.500 năm

Được khai quật sau hơn hai thiên niên kỷ nằm dưới lòng đất, một thanh kiếm đồng cổ đại khiến giới khảo cổ kinh ngạc bởi tình trạng bảo tồn gần như nguyên vẹn.

Thanh kiếm Câu Tiễn (Việt Vương Câu Tiễn kiếm) là một trong những bảo vật khảo cổ nổi tiếng nhất Trung Quốc. Hiện vật được tìm thấy năm 1965 tại lăng mộ số 1 thuộc khu mộ Vọng Sơn, Giang Lăng, tỉnh Hồ Bắc. Thanh kiếm có niên đại khoảng thế kỷ V trước Công nguyên, gắn với Câu Tiễn, vị vua nổi tiếng trong lịch sử Xuân Thu với câu chuyện nằm gai nếm mật.

Điều đáng kinh ngạc là sau khoảng 2.500 năm nằm trong lòng đất, thanh kiếm vẫn giữ được vẻ ngoài sáng bóng, lưỡi sắc và hầu như không có dấu hiệu ăn mòn đáng kể. Khi được khai quật, nó vẫn nằm trong bao kiếm bằng gỗ sơn mài. Hiện vật có chiều dài khoảng 55,7 cm, rộng 4,6 cm và nặng khoảng 875 g.

Người xưa chế tạo giường gấp thông minh từ hơn 2.300 năm trước

Hai chiếc giường gấp được khai quật tại Hồ Bắc (Trung Quốc) khiến giới khảo cổ bất ngờ bởi thiết kế thông minh, kết cấu linh hoạt và kỹ thuật chế tác tinh xảo.

Năm 1986, trong quá trình khai quật một khu mộ cổ ở tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc, các nhà khảo cổ phát hiện hai chiếc giường gấp bằng gỗ có thiết kế đặc biệt. Phát hiện này thu hút sự chú ý bởi đây không chỉ là những món đồ nội thất phục vụ sinh hoạt, mà còn phản ánh trình độ chế tác gỗ, tư duy thiết kế và quan niệm về đời sống của người xưa.

Theo đó, hiện vật được gọi là giường gấp bằng gỗ Bao Sơn. Dù đã trải qua thời gian dài nằm dưới lòng đất, khiến chất liệu gỗ bị mục ruỗng và hư hại, những dấu tích còn lại vẫn cung cấp nhiều thông tin có giá trị. Nhờ công tác nghiên cứu và phục dựng của các chuyên gia, hình dáng cũng như một số đặc điểm kết cấu của chiếc giường đã được tái hiện.

Đọc nhiều nhất

Tin mới