Cuốn sách 3.000 năm tuổi hé lộ bí mật thế giới bên kia của người Ai Cập cổ

Hơn 3.000 năm trước, một cuộn giấy cói đã ghi lại hành trình kỳ bí của con người qua cái chết, với những hình vẽ đầy màu sắc.

Trong kho tàng di sản Ai Cập cổ đại, Sách của người chết Ani (Papyrus of Ani) là một trong những bản thảo nổi tiếng và ấn tượng nhất. Đây không phải một cuốn sách theo nghĩa hiện đại, mà là một cuộn giấy cói dài, được minh họa bằng những hình vẽ tinh xảo, chứa các câu thần chú, lời cầu nguyện và chỉ dẫn giúp người đã khuất vượt qua những thử thách ở thế giới bên kia.

Bản thảo được thực hiện vào khoảng năm 1250 trước Công nguyên, thuộc thời kỳ Tân Vương quốc Ai Cập. Chủ nhân của nó là Ani, một viên thư lại hoàng gia và người giữ chức vụ liên quan đến việc quản lý các lễ vật dành cho thần linh. Cuộn giấy cói được chuẩn bị để đồng hành cùng Ani trong hành trình sang thế giới của người chết, theo quan niệm tôn giáo đương thời.

Điểm đặc biệt của bản thảo nằm ở hệ thống minh họa phong phú. Những hình vẽ mô tả các vị thần đầu thú, linh hồn người chết, quái vật canh giữ cõi âm và những nghi lễ thần bí. Màu sắc vẫn còn khá sống động, giúp người xem hình dung phần nào nghệ thuật hội họa và tín ngưỡng của người Ai Cập cách đây hơn ba thiên niên kỷ.

Phán xét linh hồn Ani: trái tim được cân với chiếc lông vũ của nữ thần Ma'at. Ảnh: meisterdrucke.com.

Một trong những cảnh nổi tiếng nhất là nghi thức cân trái tim. Theo tín ngưỡng Ai Cập, sau khi chết, trái tim của con người sẽ được đặt lên một bên cán cân, đối diện với chiếc lông vũ tượng trưng cho Ma'at – nữ thần của chân lý, công lý và trật tự vũ trụ. Thần Anubis giám sát việc cân, còn thần Thoth ghi lại kết quả. Nếu trái tim nhẹ tương đương chiếc lông vũ, linh hồn được xem là xứng đáng bước vào thế giới vĩnh hằng. Ngược lại, nó sẽ bị quái vật Ammit nuốt chửng, đồng nghĩa với việc mất đi cơ hội tồn tại ở kiếp sau.

Thực tế, Sách của người chết không phải một tác phẩm thống nhất mà là tập hợp những văn bản tang lễ được lựa chọn và sắp xếp khác nhau tùy từng người. Bản thảo của Ani dài khoảng 24 m, chứa nhiều chương thần chú cùng tranh minh họa, được xem là một trong những phiên bản đẹp và nổi tiếng nhất còn tồn tại.

Năm 1888, bản thảo được nhà Ai Cập học người Anh Ernest Wallis Budge đưa về Anh và hiện được lưu giữ tại Bảo tàng Anh ở London. Dù đã trải qua hàng nghìn năm, những hình vẽ và ký tự trên giấy cói vẫn mang đến cái nhìn hiếm có về cách người Ai Cập cổ đại hình dung cái chết, sự phán xét và cuộc sống vĩnh hằng. Đó cũng là lý do bản thảo này được xem như một trong những kho tư liệu quý giá nhất để khám phá thế giới tâm linh của nền văn minh bên bờ sông Nile.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước.

47 quan tài, hơn 600 cổ vật trong mộ cổ 2.500 năm tuổi

Ngôi mộ cổ tại Giang Tây (Trung Quốc) gây chấn động khảo cổ với 47 quan tài, hơn 600 cổ vật và những tinh thể xanh bí ẩn bám trên xương người.

Phát hiện 47 quan tài trong ngôi mộ cổ 2.500 năm tuổi

Tháng 5/2007, tại Lý Châu Ao, thuộc hương Thủy Khẩu, huyện Tĩnh An, tỉnh Giang Tây, Trung Quốc, các nhà khảo cổ tiến hành khai quật một ngôi mộ cổ sau khi phát hiện dấu vết xâm phạm của những kẻ trộm mộ.

Chavín de Huántar: Ngôi đền bí ẩn với mê cung ngầm hơn 3.000 tuổi

Ẩn mình giữa dãy Andes hùng vĩ, một quần thể đền đài cổ đại từng là điểm hành hương quan trọng, nơi những nghi lễ kỳ bí diễn ra cách đây hàng nghìn năm.

Nằm ở độ cao khoảng 3.180 m so với mực nước biển, tại vùng Ancash của Peru, Chavín de Huántar là một trong những trung tâm tôn giáo quan trọng nhất của nền văn minh Chavín. Quần thể này được xây dựng chủ yếu trong khoảng năm 1200–500 trước Công nguyên, sớm hơn nhiều công trình nổi tiếng của người Inca. UNESCO đã công nhận địa điểm này là Di sản Thế giới vào năm 1985.

Điểm đặc biệt của Chavín de Huántar là kiến trúc kết hợp giữa những khối đá khổng lồ, quảng trường chìm, hành lang hẹp và hệ thống đường hầm phức tạp bên dưới các công trình. Các nhà khảo cổ cho rằng đây không chỉ là nơi thờ phụng mà còn là trung tâm tổ chức nghi lễ, tập hợp cộng đồng từ nhiều vùng khác nhau của dãy Andes.

Bí ẩn thi thể nguyên vẹn trong mộ cổ và lá thư gửi xuống âm phủ

Ngôi mộ hơn 2.100 năm tuổi ở Trung Quốc gây chú ý với thi thể nam giới bảo tồn đặc biệt tốt, con dấu ngọc và thẻ tre kỳ lạ.

Năm 1975, trong quá trình xây dựng trạm radar tại núi Phượng Hoàng, thành phố Kinh Châu, tỉnh Hồ Bắc, Trung Quốc, các nhà khảo cổ đã tiến hành khai quật một khu mộ cổ có niên đại từ thời Tây Hán. Trong số những ngôi mộ được phát hiện, mộ số 168 trở thành phát hiện đặc biệt quan trọng khi bên trong chứa một thi thể nam giới còn được bảo tồn đáng kinh ngạc sau hơn hai thiên niên kỷ.

Khu vực núi Phượng Hoàng vốn nằm gần cố đô Dĩnh của nước Sở thời Xuân Thu – Chiến Quốc. Đây từng là nơi tập trung nhiều cư dân và tầng lớp quý tộc, vì vậy khu vực này có mật độ di tích mộ táng khá dày. Trước khi công trình quân sự được triển khai, cơ quan quản lý di tích đã yêu cầu khảo sát và khai quật khảo cổ nhằm bảo vệ các di vật nằm dưới lòng đất.

Đọc nhiều nhất

Tin mới