Minh bạch hồ sơ, thu hút đông đảo nhà thầu tham gia
Ngày 16/04/2026, Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Lai Vung đã chính thức ký Quyết định số 22/QĐ-VPHĐND phê duyệt E-HSMT cho Gói thầu số 06: Thi công xây dựng. Đây là gói thầu mang ý nghĩa quan trọng thuộc công trình Trụ sở UBND xã Lai Vung, bao gồm việc thực hiện các hạng mục thiết thực như: Thảm nhựa sân trụ sở, cải tạo hệ thống thoát nước, hệ thống chiếu sáng và xây dựng hàng rào bảo vệ.
Theo hồ sơ mời thầu được công bố rộng rãi, Gói thầu số 06 có giá dự toán được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt là 4.813.626.000 đồng, sử dụng nguồn ngân sách tập trung năm 2026 của địa phương. Nhằm đảm bảo tính công khai, gói thầu được tổ chức theo hình thức chào hàng cạnh tranh trong nước qua mạng, với phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ. Đơn vị được chủ đầu tư tín nhiệm giao trọng trách đánh giá hồ sơ dự thầu (E-HSDT) là Công ty TNHH Xây dựng Tiên Tiến Đồng Tháp – một đơn vị tư vấn độc lập chuyên nghiệp.
Đến thời điểm đóng thầu, Biên bản mở thầu ngày 25/04/2026 đã ghi nhận một bức tranh cạnh tranh vô cùng sôi động khi có tới 05 nhà thầu cùng nộp hồ sơ hợp lệ để tham gia tranh tài. Sự góp mặt của nhiều doanh nghiệp xây lắp cùng lúc cho thấy sức hút thực tế của dự án, đồng thời phản ánh sự khách quan trong khâu lập hồ sơ mời thầu của đơn vị tư vấn. Tuy nhiên, quy trình đánh giá khắt khe và chặt chẽ của Tổ chuyên gia đã nhanh chóng tạo ra sự phân hóa rõ rệt về năng lực giữa các ứng viên.
Theo nội dung Báo cáo đánh giá E-HSDT số 120/BCĐG-TCG được ban hành ngày 04/05/2026, có 02 nhà thầu phải sớm dừng bước do hồ sơ dự thầu mắc phải những sai sót cơ bản, không đáp ứng được tính hợp lệ là Công ty TNHH EC Đại Phát và Công ty Trách nhiệm hữu hạn Nam Đô. Ba nhà thầu còn lại đã xuất sắc vượt qua vòng đánh giá kỹ thuật đầy cam go và bước vào vòng đua quyết định về giá trị tài chính.
Tại vòng đấu quyết định này, dù có sự chuẩn bị hồ sơ khá bài bản, Liên danh thi công Dự án: Trụ sở UBND xã Lai Vung chỉ ngậm ngùi xếp ở hạng 3. Trong khi đó, Công ty TNHH Xây dựng và Trang trí nội thất Trí Dương cũng đành chấp nhận vị trí á quân (xếp hạng 2), nhường lại vị trí độc tôn cho một ứng viên sở hữu chiến thuật bỏ thầu đầy táo bạo và quyết liệt.
Chiến thuật giảm giá "sốc" và bài toán năng lực
Nhà thầu xuất sắc vượt qua 4 đối thủ là Công ty TNHH Xây dựng Nguyên Gia Phát. Chiến thắng của doanh nghiệp này không chỉ đến từ việc chuẩn bị một bộ hồ sơ kỹ thuật chuẩn mực, đáp ứng toàn bộ yêu cầu của E-HSMT, mà cốt lõi nằm ở chiến thuật cạnh tranh về giá mang tính đột phá, giúp tiết kiệm một nguồn lực tài chính lớn cho ngân sách nhà nước.
Cụ thể, theo dữ liệu trích xuất từ Báo cáo đánh giá E-HSDT số 120/BCĐG-TCG được ban hành ngày 04/05/2026, Công ty TNHH Xây dựng Nguyên Gia Phát ban đầu nộp giá dự thầu trên hệ thống là 4.881.665.035,396 đồng. Tuy nhiên, ngay sau đó, nhằm thể hiện quyết tâm trúng thầu bằng mọi giá và mong muốn chia sẻ gánh nặng ngân sách với địa phương, doanh nghiệp này đã đính kèm thư giảm giá với tỷ lệ cực "sốc" lên tới 22,3%. Nhờ áp dụng tỷ lệ giảm giá mạnh tay này, con số dự thầu sau cùng của công ty chỉ còn lại 3.793.054.000 đồng.
Ngày 08/05/2026, Chánh Văn phòng HĐND và UBND xã Lai Vung đã chính thức ký Quyết định số 24/QĐ-VPHĐND phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu, qua đó công nhận Công ty TNHH Xây dựng Nguyên Gia Phát là đơn vị trúng thầu Gói thầu số 06. Nhờ mức giá cạnh tranh khốc liệt này, dự án nâng cấp hạ tầng tại cấp cơ sở xã Lai Vung đã giúp ngân sách nhà nước tiết kiệm được khoản tiền mặt lên tới 1.020.572.000 đồng, tương đương tỷ lệ tiết kiệm ấn tượng đạt xấp xỉ 21,2% so với giá gói thầu ban đầu được duyệt.
Thực tế ngành xây dựng cho thấy, để có thể tự tin đưa ra mức giảm giá sâu kỷ lục mà vẫn đảm bảo được chất lượng công trình theo đúng thiết kế, doanh nghiệp đòi hỏi phải có sự tích lũy sâu rộng về năng lực tài chính, sở hữu hệ thống máy móc thiết bị hiện đại và có chuỗi cung ứng vật tư tận gốc.
Dữ liệu hồ sơ năng lực cho thấy Công ty TNHH Xây dựng Nguyên Gia Phát (Mã số thuế: 1402140619) có địa chỉ trụ sở chính tại ấp Long Thành A, xã Hòa Long, tỉnh Đồng Tháp. Doanh nghiệp này chính thức được cấp phép và đi vào hoạt động từ tháng 03/2020. Mặc dù có tuổi đời hoạt động thương mại khoảng 6 năm, nhưng Công ty TNHH Xây dựng Nguyên Gia Phát đã nhanh chóng xây dựng được một bảng thành tích đấu thầu rất đáng nể. Tính đến thời điểm tham gia dự án tại xã Lai Vung, doanh nghiệp này đã tham gia 93 gói thầu, trong đó trúng 47 gói, trượt 46 gói. Tổng giá trị các gói thầu đã trúng (bao gồm liên danh) là khoảng 128.239.908.000 đồng. Bề dày kinh nghiệm thi công thực tế tại nhiều dự án chính là cơ sở vững chắc để Tổ chuyên gia thuộc Công ty TNHH Xây dựng Tiên Tiến Đồng Tháp đánh giá cao tính khả thi trong phương án giảm giá của họ.
Hiệu quả kinh tế phải đi đôi với giám sát chất lượng
Sự việc diễn ra tại xã Lai Vung là một minh chứng rõ nét cho thấy, khi hệ thống pháp luật về đấu thầu được thực thi một cách nghiêm túc, tính cạnh tranh sòng phẳng sẽ tự động phát huy tác dụng như một "màng lọc" bảo vệ dòng vốn công. Phân tích hiện tượng này dưới góc độ chuyên môn pháp lý, Luật sư Nguyễn Thị Hương (Đoàn Luật sư TP HCM) nhận định:
"Một trong những mục tiêu tối thượng được quy định xuyên suốt trong Luật Đấu thầu số 22/2023/QH15, cũng như các văn bản sửa đổi bổ sung như Luật số 57/2024/QH15 và Luật số 90/2025/QH15 là bảo đảm hiệu quả kinh tế. Hiệu quả này chỉ có thể đạt được ở mức tối đa khi có sự cạnh tranh thực chất giữa nhiều nhà thầu với nhau. Việc một gói thầu cấp xã thu hút tới 5 nhà thầu tham gia cho thấy hồ sơ mời thầu được lập một cách công bằng, minh bạch, không có các rào cản kỹ thuật phi lý. Việc nhà thầu chủ động giảm giá sâu hơn 22% là quyền cạnh tranh chính đáng. Tuy nhiên, theo quy định tại Nghị định 214/2025/NĐ-CP, đối với các trường hợp giá dự thầu thấp bất thường, Tổ chuyên gia phải có trách nhiệm yêu cầu làm rõ cơ cấu đơn giá để chống bán phá giá và ngăn ngừa rủi ro thi công kém chất lượng. Việc Chủ đầu tư phê duyệt kết quả chứng tỏ khâu thẩm định tính khả thi đã được tiến hành cẩn trọng".
QUY ĐỊNH VỀ BẢO ĐẢM CẠNH TRANH TRONG ĐẤU THẦU
Điều 6 Luật Đấu thầu và Điều 4 Nghị định 214/2025/NĐ-CP quy định về tính độc lập giữa các bên để tránh tình trạng "vừa đá bóng, vừa thổi còi". Cụ thể, nhà thầu dự thầu phải độc lập về pháp lý và độc lập về tài chính với: Chủ đầu tư, bên mời thầu; Nhà thầu tư vấn lập, thẩm định hồ sơ mời thầu; Nhà thầu tư vấn đánh giá hồ sơ dự thầu, thẩm định kết quả lựa chọn nhà thầu.
Định nghĩa "độc lập về tài chính" được cụ thể hóa là: Không cùng thuộc một cơ quan hoặc tổ chức trực tiếp quản lý đối với đơn vị sự nghiệp; Không có cổ phần hoặc vốn góp của nhau trên 30%; Không cùng có cổ phần hoặc vốn góp trên 20% của một tổ chức khác. Quy định này nhằm đảm bảo mọi nhà thầu khi tham gia vào thị trường đều có cơ hội ngang nhau, không có sự ưu ái ngầm giữa đơn vị quản lý và đơn vị thực thi.
Năm 2026, với việc sắp xếp lại đơn vị hành chính, các chủ đầu tư tại 34 tỉnh/thành phố và các xã phải thực hiện rà soát nghiêm ngặt danh sách cổ đông của các nhà thầu. Nếu phát hiện nhà thầu có mối quan hệ sở hữu chéo với đơn vị tư vấn lập hồ sơ mời thầu, hồ sơ dự thầu đó sẽ bị loại ngay lập tức. Đây là lá chắn pháp lý quan trọng để ngăn chặn các "sân sau" của những người có thẩm quyền trong việc thâu tóm các gói thầu địa phương, bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp làm ăn chân chính.