Trong những năm gần đây, bình giữ nhiệt đã trở thành vật dụng "vật bất ly thân" của giới văn phòng, học sinh và sinh viên nhờ tính tiện lợi và khả năng bảo quản đồ uống đa dạng. Tuy nhiên, đi kèm với cơn sốt này là sự bùng nổ của các loại bình giữ nhiệt giá rẻ, không rõ nguồn gốc, hàng nhập lậu được bày bán tràn lan trên mạng xã hội và các chợ dân sinh. Đằng sau mức giá rẻ đến bất ngờ và vẻ ngoài bóng bẩy là những nguy cơ tiềm ẩn có thể tàn phá sức khỏe người dùng một cách âm thầm.

Ma trận bình giữ nhiệt "siêu rẻ" và nguy cơ với sức khỏe

Thị trường bình giữ nhiệt tại Việt Nam hiện nay khá sôi động với nhiều mẫu mã, dung tích và mức giá khác nhau, chỉ từ mấy chục nghìn đến vài trăm nghìn đồng. Sản phẩm được bày bán rộng rãi từ siêu thị, cửa hàng gia dụng đến các chợ online, mạng xã hội, sàn thương mại điện tử và cả hàng rong...

Nhiều bình giữ nhiệt giá rẻ được phát hiện làm từ inox kém chất lượng, phổ biến là loại ký hiệu “201” dưới đáy bình – loại không đạt tiêu chuẩn an toàn khi tiếp xúc thực phẩm lâu dài. Các sản phẩm này thường không có tem nhãn rõ ràng, thiếu chứng nhận kiểm định chất lượng, khiến người tiêu dùng khó phân biệt thật – giả.

Chỉ cần gõ cụm từ “ly giữ nhiệt”, "bình giữ nhiệt" trên Google sẽ ra rất nhiều kết quả với nhiều trang thương mại điện tử và địa chỉ cửa hàng bán loại ly, bình này.

Tại sao một chiếc bình giữ nhiệt nhập lậu lại có mức giá rẻ chỉ bằng một bát phở? Câu trả lời nằm ở nguyên liệu sản xuất. Thay vì sử dụng inox 304 hay 316 – loại thép không gỉ chuyên dụng cho thực phẩm với khả năng chống ăn mòn cao – các cơ sở sản xuất lậu thường sử dụng inox tạp chất hoặc thép phế liệu chứa nhiều thành phần độc hại... Khi người dùng đựng nước nóng hoặc các loại trà, cà phê có tính axit, các kim loại nặng này sẽ bị thôi nhiễm trực tiếp vào thức uống, tích tụ lâu ngày trong cơ thể sẽ gây nhiễm độc cho cơ thể.

Trước đó, Viện Nghiên cứu và Kiểm định chất lượng thuộc tỉnh Giang Tô (Trung Quốc) từng công bố thông tin một số bình giữ nhiệt kém chất lượng có thể chứa các kim loại nặng vượt mức cho phép. Theo phân tích, lớp thép không gỉ trong bình giữ nhiệt thường gồm crom, niken, mangan và một số kim loại khác. Trong điều kiện bình thường, các kim loại này ổn định và không gây hại. Tuy nhiên, nếu sử dụng bình inox kém chất lượng để đựng dung dịch có tính axit cao trong thời gian dài, nguy cơ thôi nhiễm kim loại vào nước có thể xảy ra.

Nhận diện sản phẩm an toàn để bảo vệ gia đình

Trước "ma trận" hàng giả, hàng nhái, người tiêu dùng cần trang bị cho mình những kiến thức cơ bản để tự bảo vệ sức khỏe. Một chiếc bình giữ nhiệt an toàn thường có trọng lượng chắc chắn, thành bình dày và không có mùi hóa chất nồng nặc khi mới mở nắp.

PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, nguyên giảng viên Viện Công nghệ Sinh học và Thực phẩm, Đại học Bách khoa Hà Nội cho rằng người dân không nên quá hoang mang. Inox được sử dụng rộng rãi trong đời sống và trong ngành thực phẩm. Tuy nhiên, chất lượng sản phẩm phụ thuộc vào loại inox mà nhà sản xuất lựa chọn. Nếu thành phần chứa hàm lượng cao các kim loại không phù hợp hoặc quy trình sản xuất không đảm bảo, sản phẩm có thể ảnh hưởng đến sức khỏe người dùng.

Tiêu chuẩn cho một chiếc bình an toàn là chất liệu inox 304 hoặc 316 cao cấp. Các loại thép không gỉ này có khả năng chống ăn mòn cực tốt, không gây phản ứng hóa học khi chứa đồ uống nóng hay thực phẩm có tính axit. Bạn nên ưu tiên các sản phẩm có thông số chất liệu được dập nổi rõ ràng trên thân hoặc đáy bình để đảm bảo tính minh bạch về nguồn gốc vật liệu. Phần nắp bằng nhựa nguyên sinh an toàn, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng và được kiểm định chất lượng. Đồng thời, lựa chọn thương hiệu và nguồn gốc uy tín, không nên mua những sản phẩm chưa rõ nguồn gốc xuất xứ, không có giấy chứng nhận an toàn của các cơ quan chức năng, bán tràn lan trên mạng với giá thành siêu rẻ sẽ gây hại trực tiếp đến sức khỏe của bản thân và gia đình.