Ngày 6/1, một bức ảnh do tổ chức từ thiện Volyn SOS Medical của Ukraine đăng tải trên mạng xã hội đã thu hút sự chú ý lớn của giới quan sát quân sự. Hình ảnh cho thấy một tiêm kích Mirage 2000-5F của Không quân Ukraine mang theo tên lửa không đối không MICA do Pháp sản xuất, qua đó xác nhận lần đầu tiên loại vũ khí này đã được đưa vào sử dụng trong thực chiến.

Trước thời điểm này, các tiêm kích Mirage do Pháp chuyển giao chỉ từng được ghi nhận mang theo tên lửa tầm ngắn Magic. Dù vậy, ít nhất một chiếc Mirage 2000-5F đã xuất hiện với sáu ký hiệu chiến công dưới buồng lái, được cho là tương ứng với các vụ đánh chặn thành công tên lửa hành trình Kh-101 và Kh-555 của Nga.

Việc trang bị MICA vì thế không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn thể hiện bước nâng cấp đáng kể về vai trò tác chiến của Mirage trong hệ thống phòng không nhiều lớp của Ukraine.

Bức ảnh được công bố cho thấy chiếc Mirage 2000-5F mang cấu hình vũ khí hỗn hợp: một tên lửa Magic dẫn đường hồng ngoại treo dưới cánh và một tên lửa MICA lớn hơn gắn ở giá treo trung tâm dưới thân máy bay – vị trí vốn dành cho vũ khí không đối không chủ lực trên Mirage của Pháp. Dù phần đầu dò của tên lửa được che chắn, giới chuyên gia nhận định nhiều khả năng đây là biến thể MICA EM sử dụng đầu dò radar chủ động, thay vì phiên bản hồng ngoại MICA IR.

Cả hai biến thể MICA đều sử dụng chung thân tên lửa dài 3,1 m, khối lượng khoảng 112 kg, mang đầu đạn nổ mạnh 13 kg và đạt tốc độ xấp xỉ Mach 4 nhờ động cơ nhiên liệu rắn. Điểm mạnh của MICA nằm ở khả năng điều khiển vector lực đẩy, góc bắn lệch trục lớn, cơ chế “khóa mục tiêu sau khi phóng” và cập nhật dữ liệu qua liên kết dữ liệu, cho phép tấn công hiệu quả máy bay tiêm kích, trực thăng vũ trang, UAV và đặc biệt là tên lửa hành trình bay thấp.

Với tầm bắn ước tính từ 60 đến 80 km tùy điều kiện phóng, MICA giúp Mirage 2000-5F chuyển từ vai trò đánh chặn tầm gần sang năng lực phòng không tầm trung, mở rộng đáng kể “cửa sổ tác chiến” trước khi mục tiêu tiếp cận các khu vực trọng yếu. Điều này có ý nghĩa trực tiếp trong việc bảo vệ các thành phố, cơ sở hạ tầng năng lượng và trung tâm chỉ huy của Ukraine trước các đợt tập kích tên lửa quy mô lớn.

Đối với Ukraine, việc Mirage 2000-5F được trang bị MICA giúp khắc phục rõ rệt hạn chế từng được các phi công thừa nhận. Cuối năm 2025, một phi công Mirage Ukraine trong video chính thức cho biết máy bay đạt hiệu quả rất cao khi đánh chặn UAV và tên lửa hành trình bằng Magic 2, nhưng thiếu khả năng tác chiến từ xa.

Sự xuất hiện của MICA cho phép Mirage tham gia đánh chặn từ “vòng ngoài”, giảm áp lực cho các hệ thống phòng không mặt đất như Patriot hay SAMP/T vốn có số lượng hạn chế và chi phí đánh chặn cao.

Trong tổng thể lực lượng không quân Ukraine, MICA bổ sung cho kho vũ khí vốn dựa vào các tiêm kích MiG-29 và Su-27 mang tên lửa R-27 và R-73 do Liên Xô thiết kế, cũng như các F-16 được trang bị AIM-120 AMRAAM do phương Tây cung cấp. Dù tầm bắn của MICA không vượt trội so với các biến thể AMRAAM mới nhất, khả năng kết hợp hai loại đầu dò radar và hồng ngoại trên cùng một biên đội giúp tăng độ phức tạp cho đối phương và nâng cao xác suất tiêu diệt mục tiêu.