Rắn ri voi (ri tượng) có tên khoa học là Enhydris Bocourti, thuộc loài rắn nước, nhưng chúng to hơn các loài rắn nước khác, có con nặng tới 7 – 8kg. Loài rắn này phù hợp với khí hậu ấm áp, ở mức nhiệt 23 – 32 độ C, rắn sống ở vùng nước ngọt không thích vùng nước lợ. Thức ăn chính của rắn ri voi là các loại cá da trơn. 

Rắn ri voi là loài thịt thơm, giàu dinh dưỡng được nhiều người đầu tư nuôi

Rắn ri voi không có nọc độc, nhưng có bản tính hung dữ và khả năng phản xạ rất nhanh khi gặp con mồi. Vì vậy, người nuôi rắn phải hết sức chú ý tới đặc điểm này nhằm đề phòng tình huống bất trắc. 

Đặc biệt, thịt rắn ri voi thơm, bổ dưỡng và tỷ lệ thịt trên một đơn vị trọng lượng cơ thể của rắn ri voi cao hơn nhiều so với các loài rắn nước khác. Vì vậy, chúng luôn là một đối tượng khoái khẩu đối với thực khách, nhất là dân nhậu.

Nhận thấy lợi nhuận cao từ việc nuôi con đặc sản rắn ri voi, nhiều hộ nông dân đã triển khai mô hình nuôi, đem lại nguồn thu nhập ổn định cho gia đình.

Cơ duyên thông qua một người bạn, anh Trần Thanh Toán (Cà Mau) đã làm quen và bén duyên với nghề nuôi rắn ri voi, giúp gia đình anh trở nên khấm khá. Anh Toán bắt đầu nuôi rắn ri voi vào năm 2019, ban đầu chỉ dừng lại 3 chuồng nuôi kiên cố, với 400 con rắn ri voi giống về nuôi. Đến nay, anh đã đầu tư xây dựng được 9 chuồng nuôi rắn kiên cố, mỗi chuồng có hệ thống thoát nước riêng.

Anh Toán hiện đang nuôi rắn ri voi số lượng lớn

Hiện tại, anh Toán đang nuôi khoảng 400 con rắn ri voi (có khoảng 200 con rắn mẹ đang trong thời kỳ sinh sản). Trung bình mỗi năm, 200 con rắn mẹ này có thể sinh sản trung bình khoảng 2.000 con rắn con. Thông thường, 1 con rắn mẹ sau thời gian nuôi khoảng 18 tháng sẽ bắt đầu sinh sản. Lúc này rắn mẹ đạt trọng lượng từ 800 gam đến 1,7 kg và có thể đẻ từ 10 - 16 con/lần.

Một con rắn con, hiện đang được bán với giá từ 60.000 - 70.000 đồng. Sau khi trừ chi phí, riêng tiền bán rắn giống, anh vẫn còn lãi gần 100 triệu đồng/lứa. Ngoài ra, trong quá trình nuôi anh Toán còn tuyển chọn nhiều con rắn trưởng thành để bán thương phẩm. Hiện nay, rắn thương phẩm được thương lái thu mua với giá khoảng 500.000 đồng/kg, cho gia đình anh tổng thu nhập gần 1 tỷ đồng/năm. 

Trong khi đó, anh Võ Hoàng Vĩnh (Kiên Giang) thích nuôi rắn khi mới 20 tuổi, nhưng không có điều kiện nên anh chỉ nuôi vài cặp rắn trong thau để thỏa đam mê. Năm 2013, anh đến U Minh Thượng mua gần 1.000 con rắn ri voi con và xây bể nuôi. 

Anh Vĩnh đã thành công với nghề nuôi rắn ri voi

Thời gian đầu do chưa có kinh nghiệm, không biết cách nuôi nên rắn con bị bệnh mất nhiều. Nghỉ nuôi rắn một thời gian, không bỏ được đam mê, anh bắt rắn ở tự nhiên nuôi và nhân giống. Nhiều năm nuôi rắn, anh Vĩnh tìm tời, cứ thấy ở đâu có nuôi rắn ri voi là anh đến tham khảo mô hình, học tập kinh nghiệm, cách xây bể, kỹ thuật nuôi. 

Những năm mới bắt đầu nuôi trở lại, để tăng đàn anh Vĩnh không bán rắn con mà giữ nuôi. Từ 3 bể nuôi, anh nhân rộng và xây thêm 12 bể nuôi rắn ri voi. Hiện nay, anh có hơn 200 cặp rắn bố mẹ nuôi từ 4 năm, mỗi con có trọng lượng từ 3-5kg và hơn 300 cặp rắn bố mẹ nuôi từ 1 năm trở lên, đang chuẩn bị sinh sản. Năm nay, anh Vĩnh cung cấp hơn 4.000 con giống cho khách hàng.

Từ khi nuôi rắn đến nay, mỗi năm gia đình anh bán trên 2.000 con rắn ri voi giống. Rắn ri voi giống giá từ 70.000-80.000 đồng/con tùy thời điểm, anh đạt doanh thu gần 500 triệu đồng/lứa. 

Ông Trần Thanh Long (Tiền Giang) cũng được biết đến là một lão nông gắn bó lâu dài với đàn rắn ri voi, cho hiệu quả kinh tế vượt trội. Trước đây, vợ chồng ông Long sống bằng nghề nuôi heo và bán tạp hóa. Nhận thấy nuôi heo giá cả bấp bênh, nuôi không có lãi, thậm chí có năm ông Long bị lỗ nặng nên ông đã nghiên cứu giống vật nuôi khác. 

Ông Long có thu nhập cao từ những con rắn ri voi

Cách đây khoảng 6 năm, ông Long đặt dớn (loại ngư cụ dùng để bắt cá) dính được 3 con rắn ri voi con. Ông Long thả 3 con rắn vào lu nước bỏ trống nuôi. Không ngờ, 3 con rắn ri voi này thích nghi, phát triển tốt và sinh sản.

Từ đó, ông có hứng thú và đam mê với con rắn ri voi. Sau khi tìm hiểu, thấy con rắn ri voi là đặc sản, giá trị thị trường luôn cao, trong khi loài rắn này trong môi trường tự nhiên không còn nhiều nên ông quyết định xây bể xi măng bên hông nhà rồi mua thêm rắn ri voi giống về nuôi.

Một thời gian sau, đàn rắn sinh sản lớn, ông Long không bán rắn thịt mà giữ lại để chúng sinh sản. Khi có trong tay một lượng rắn bố mẹ, ông quyết định mở rộng diện tích nuôi. Ông Long cải tạo lại chuồng nuôi heo cũ để nuôi rắn ri voi. Mỗi bể nuôi rắn ri voi của ông Long dài khoảng 2m và rộng 1m, thả nuôi được khoảng 300 con rắn ri voi bố mẹ. 

Hiện, ông Long có khoảng 100 con rắn bố mẹ, mỗi con nặng từ 2-4kg. Hằng năm, chúng đẻ gần cả nghìn con rắn con. Giá bán rắn giống được ông Long bán ra thị trường từ giá 70.000-200.000 đồng/con tùy theo độ lớn, cho doanh thu xấp xỉ 1 tỷ đồng/năm. 

Ông Long cũng truyền đạt kinh nghiệm nuôi rắn ri voi cho bà con lối xóm, cung cấp con giống chất lượng để cùng nhau làm giàu tại mảnh đất quê hương.