Bánh trứng kiến là gì?

Bánh trứng kiến là món ăn truyền thống của đồng bào dân tộc Tày tại các tỉnh miền núi phía Bắc như Cao Bằng, Tuyên Quang hay Bắc Kạn. Đây được xem là một trong những đặc sản mang đậm hương vị núi rừng, thường xuất hiện vào dịp Tết Thanh minh hằng năm.

Nguyên liệu chính để làm bánh gồm bột gạo nếp nương dùng làm vỏ bánh và trứng kiến đen rừng làm nhân. Trứng kiến sau khi thu hoạch sẽ được làm sạch rồi xào cùng thịt lợn băm, hành khô và gia vị để tạo thành phần nhân béo ngậy đặc trưng.

Sau khi chuẩn bị xong, phần nhân được bọc trong lớp bột nếp, gói bằng lá vả rồi đem hấp chín. Khi ăn, bánh có lớp vỏ dẻo thơm của nếp, hòa cùng vị béo của trứng kiến và mùi thơm đặc trưng của lá vả.

Nguyên liệu quan trọng nhất của món bánh này là trứng kiến rừng, thường được thu hoạch vào khoảng tháng 3–4 âm lịch, khi kiến bước vào mùa sinh sản. Do mỗi tổ kiến chỉ thu được lượng trứng nhỏ nên nguồn nguyên liệu khá hạn chế.

Dậy sóng chợ mạng

Thời gian gần đây, bánh trứng kiến bất ngờ trở thành món ăn được nhắc đến nhiều trên mạng xã hội. Nhiều video trải nghiệm món ăn này thu hút hàng trăm nghìn đến hàng triệu lượt xem, khiến không ít người tò mò tìm mua để thử.

Theo ghi nhận trên các hội nhóm bán đặc sản vùng miền, bánh trứng kiến hiện được rao bán với giá khoảng 50.000 – 80.000 đồng/5 chiếc. Một số nơi bán theo chục bánh với giá từ 100.000 – 160.000 đồng, tùy kích cỡ và nguồn hàng.

Chị Lan, một người bán đặc sản vùng cao trên mạng xã hội cho biết lượng đơn đặt hàng tăng rõ rệt sau khi món bánh này trở nên “viral”.

“Khoảng một tuần nay khách hỏi mua bánh trứng kiến nhiều hơn hẳn. Có ngày tôi nhận vài chục đơn, chủ yếu là khách ở Hà Nội đặt mua để thử món đặc sản đang hot trên mạng”, chị Lan chia sẻ.

Theo chị Lan, bánh thường được gửi từ các tỉnh như Cao Bằng hoặc Tuyên Quang xuống các thành phố lớn. Tuy nhiên, nguồn hàng không phải lúc nào cũng sẵn vì phụ thuộc vào lượng trứng kiến thu hoạch được.

“Bánh làm theo ngày và phụ thuộc vào lượng trứng kiến rừng nên có hôm khách đặt nhiều nhưng không đủ hàng để bán”, chị nói.

Không chỉ người bán, nhiều người tiêu dùng cũng cho biết họ mua bánh chủ yếu vì tò mò.

Anh Tuấn (Hà Nội) cho biết: “Trước giờ tôi chưa từng ăn trứng kiến nên thấy khá lạ. Thấy nhiều clip review nên tôi đặt mua về ăn thử xem hương vị thế nào”.

Trong khi đó, chị Hương (quận Cầu Giấy, Hà Nội) chia sẻ gia đình chị cũng mua bánh trứng kiến sau khi thấy món ăn này được nhắc đến nhiều trên mạng xã hội.

“Thấy nhiều người giới thiệu nên tôi mua thử một ít. Giá không rẻ nhưng cũng muốn ăn thử cho biết”, chị Hương nói.

Theo các tiểu thương, chính yếu tố nguyên liệu lạ và hiếm theo mùa đã khiến bánh trứng kiến trở thành món ăn được nhiều người tò mò tìm mua.

Cảnh báo từ chuyên gia y tế

Bên cạnh sự tò mò của người tiêu dùng, các chuyên gia y tế cũng cảnh báo không phải ai cũng phù hợp để ăn bánh trứng kiến.

Dẫn nguồn từ báo Dân Trí, ông Trần Thượng Quảng, Phó Viện trưởng Viện Khoa học và Công nghệ Sức khỏe (Đại học Bách khoa Hà Nội) cho biết, trứng kiến chứa nhiều loại protein đặc trưng của côn trùng. Những protein này có thể kích hoạt phản ứng miễn dịch ở một số người, từ đó gây dị ứng.

Các biểu hiện dị ứng có thể bao gồm ngứa miệng, nổi mề đay, sưng môi hoặc mí mắt. Trong những trường hợp nặng hơn, người ăn có thể gặp tình trạng khó thở, đau bụng, nôn hoặc tiêu chảy.

Nguy hiểm nhất là sốc phản vệ, phản ứng dị ứng toàn thân có thể đe dọa tính mạng nếu không được xử lý kịp thời.

Ngoài ra, một số chuyên gia dinh dưỡng cũng cho rằng protein trong trứng kiến có cấu trúc tương tự protein trong tôm, cua nên có thể gây dị ứng chéo đối với những người có cơ địa nhạy cảm với hải sản.

Vì vậy, các bác sĩ khuyến cáo những người chưa từng ăn trứng kiến nên thử một lượng nhỏ trước để theo dõi phản ứng của cơ thể, đồng thời lựa chọn nguồn thực phẩm đảm bảo vệ sinh an toàn.

Dù vẫn tồn tại những cảnh báo về sức khỏe, không thể phủ nhận sức hút của bánh trứng kiến trong thời gian gần đây. Từ một món ăn truyền thống của đồng bào vùng cao, đặc sản này đang trở thành mặt hàng được nhiều người tiêu dùng tại các đô thị tìm mua.

Với mức giá khá cao nhưng vẫn liên tục được đặt hàng trên chợ mạng, bánh trứng kiến cho thấy sức lan tỏa mạnh mẽ của các đặc sản vùng miền khi kết hợp với hiệu ứng mạng xã hội.