Ban đêm cũng bôi kem chống nắng để tránh ung thư da

(Kiến Thức) - Việc bôi kem chống nắng vào ban đêm có tác dụng ngừa ung thư da đáng kể, theo một nghiên cứu khoa học mới đây.

Giáo sư Douglas Brash, chuyên gia da liễu thuộc Đại học Yale (Mỹ), giải thích, melantocytes sản xuất một sắc tố gọi là melanin giúp bảo vệ da khỏi tia cực tím. Những người tóc vàng hoặc đỏ với làn da trắng có xu hướng ít melanin trong da nên dễ bị ung thư da do cháy nắng hơn. Tuy nhiên, có một điều đáng tiếc là melanin lại gây tổn hại tế bào vào ban đêm. 
Tia cực tím sau khi nắng tắt một vài giờ có thể gây ra những thiệt hại không ngờ đến làn da của bạn. Năng lượng mà da hấp thụ từ ánh mặt trời gọi là melanocytes khi gặp bóng tối sẽ làm biến dạng các DNA trên da, dẫn đến sự biến đổi các mô và tế bào dưới da. 
Boi kem chong nang ban dem ngua ung thu da
 Cận cảnh các tế bào bị hủy hoại vì tia cực tím.
Cụ thể, tia cực tím sẽ gây ra một cấu trúc vòng trong DNA, gọi là chất nhị trùng cyclobutane. Chất này sẽ ngăn cản các mã di truyền đọc đúng và dẫn đến sự nhầm lẫn trong hoạt động các tế bào, gây ra ung thư.
Trong các thí nghiệm sử dụng melanocyte của cả người và chuột, nhóm nhà khoa học này nhận thấy, bức xạ cực tím từ ánh sáng mặt trời khiến các enzym trong tế bào tạo ra 2 chất hóa học phản ứng với nhau. Quá trình này sẽ tạo ra năng lượng kích thích các electron trong melanin. Điều này đồng nghĩa với việc melanin hấp thu một phần năng lượng từ ánh sáng mặt trời hiệu quả.
Song, khi gặp bóng tối, những melanin này sẽ chuyển năng lượng gây ra những thiệt hại cho tế bào da. Ở các melanocyte không có melanin, tổn hại đối với ADN chỉ xuất hiện trong lúc tiếp xúc với mặt trời và không xảy ra sau đó.
Từ lâu, các nhà khoa học đã luôn tìm kiếm một liệu pháp để tránh ung thư da hiệu quả nhất. Và thật vui mừng khi nghiên cứu này đã chứng minh được, kem chống nắng giảm thiểu được đáng kể sự tiếp xúc với cả UVB và UVA. 
Vì vậy, bạn nên bôi kem chống nắng trước khi ra ngoài, kể cả ban đêm, để bảo vệ làn da bạn”.

Dùng kháng sinh khi mang thai sinh con bại não, động kinh?

(Kiến Thức) - Dùng thuốc khánh sinh khi mang thai có thể khiến con bạn tăng 50% nguy cơ động kinh, bại não so với thông thường.

Các nhà nghiên cứu thuộc Bệnh viện phố Great Ormond và Đại học College London vừa tìm thấy mối liên hệ giữa việc dùng kháng sinh khi bầu bí và khả năng bị động kinh, bại não.
Nghiên cứu đã tiến hành khảo sát sức khỏe của 200.000 em bé ở Anh. Kết quả cho thấy, những em bé sinh ra ở người mẹ không dùng thuốc kháng sinh có rất ít khả năng phát triển căn bệnh động kinh hoặc bại não. Trong khi đó, những phụ nữ mang thai điều trị bằng nhóm kháng sinh erythromycin và macrolide, thường dùng để điều trị nhiễm trùng tiết niệu và hô hấp tăng gấp đôi nguy cơ con sinh ra bị các bệnh như trên so với những bà mẹ sử dụng penicillin.

Nhận biết viêm tắc động mạch chi

(Kiến Thức) - Có thể nhận biết viêm tắc động mạch chi ở tứ chi, nhất là 2 chi dưới.

Ảnh minh họa.
 Ảnh minh họa.
Viêm tắc động mạch chi xảy ra ở tứ chi, nhất là 2 chi dưới, lúc đầu chi lạnh dần dần, kèm theo đau đầu dữ dội, lâu ngày phát sinh hoại tử và rụng các đốt ngón tay, chân. Y học cổ truyền thường mô tả chứng bệnh này trong các chứng thoát thống, thoát thư...

Bên Tây, bệnh nhân đút lót bác sĩ như thế nào?

Gia đình một bệnh nhân Slovakia hối lộ bác sĩ 3.000 USD và mấy con gà để được mổ sớm. Bác sĩ trả lại 800 USD sau khi làm chết bệnh nhân.

Vilian Fischer là một trong những bác sĩ nổi tiếng nhất tại Slovakia. Là chuyên gia về tim, ông thực hiện ca ghép tim đầu tiên tại Slovakia vào năm 1998 và từng tranh cử tổng thống. 

Nhưng hồi tháng 2, một gia đình kiện bác sĩ Fischer vì hành vi nhận khoản tiền mặt 3.000 USD (cùng khá nhiều thịt gà) để xếp lịch mổ cho một bệnh nhân (người này đã chết). Các luật sư của Fischer thông báo ông sẽ đấu tranh tới cùng, The Economist đưa tin. 

Vụ kiện là một ví dụ tiêu biểu về nạn tham nhũng mang tính hệ thống trong ngành y tế ở Slovakia. Nó cũng là vấn nạn ở phần lớn quốc gia Đông Âu và Trung Âu. Vì quá tải, những cơ sở y tế ở khu vực này không thể đáp ứng nhu cầu chữa bệnh khẩn cấp của người dân. Để có cơ hội điều trị sớm, bệnh nhân phải hối lộ bác sĩ

Ông Valdis Zatlers, một bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình từng giữ chức tổng thống Latvia từ năm 2007 tới 2011, đưa ra khái niệm “tiền cảm ơn” – khoản tiền bác sĩ nhận từ bệnh nhân song không nộp thuế thu nhập. Ông chỉ phải nộp phạt một lần, với khoản tiền vỏn vẹn 250 lat (466 USD). 

Ben Tay, benh nhan dut lot bac si nhu the nao
 Giới bác sĩ ở Đông Âu và Trung Âu coi "tiền cám ơn" là khoản thu nhập cần thiết để duy trì sự nghiệp. Ảnh: blogspot.com
Một cuộc khảo sát của Ủy ban châu Âu vào năm 2013 cho thấy 28% người dân Romania và 21% dân Lithuania từng hối lộ bác sĩ. Trong khi đó, nếu tính trung bình, tỷ lệ người dân chi “tiền cảm ơn” trên toàn châu Âu là 5%. 

15% người dân Ba Lan nói họ từng hối lộ nhân viên y tế trong năm 2014. Một số bệnh viện ở Ba Lan cho phép bác sĩ thực hiện ca mổ sinh cho các thai phụ với mức “phí hậu tạ” vào khoảng 1.000 zloty (266 USD). 

Kết quả một cuộc khảo sát cho thấy công chúng Ba Lan xếp y tế vào vị trí thứ hai trong danh sách những lĩnh vực đang chìm trong nạn tham nhũng. Vị trí thứ nhất trong danh sách thuộc về chính trị. 

Ở Estonia, nơi giới truyền thông ca ngợi hệ thống chăm sóc y tế qua mạng là mô hình về sự minh bạch, một giám đốc bệnh viện từng đòi một bệnh nhân lớn tuổi chi 4.000 kroon (362 USD) và một chai rượu cognac để tiếp tục điều trị tại bệnh viện. Sau đó vị giám đốc mất việc. 

Dư luận có thể nghĩ lòng tham của nhân viên y tế là nguồn gốc của nạn nhận tiền hối lộ, song thực tế phức tạp hơn nhiều. 

“Nhiều người dân không nghĩ rằng nhận thù lao ngầm là hành vi tham nhũng của nhân viên y tế. Họ có logic riêng trong việc trả tiền cho bác sĩ. Vì sức khỏe, họ sẵn sàng chi tiền để giành lợi thế”, Steven van de Walle, một giáo sư của Đại học Eramus tại thành phố Rotterdam của Hà Lan, bình luận. 

Trên thực tế, bác sĩ Fischer rơi vào tình thế rắc rối do ông không thể cứu mạng bệnh nhân. Sau đó ông chỉ trả lại gia đình người xấu số 800 USD (và không trả lại con gà nào). Nếu bệnh nhân thoát khỏi tai ương, phiền toái sẽ chẳng bao giờ giáng xuống đầu bác sĩ. 

Đối với bệnh nhân, hối lộ là “giải pháp tự cứu thân” để giành cơ hội sống. Đó là nhận định của Tetiana Stepurko, một chuyên gia thuộc Viện Kiev-Mohyla và chuyên nghiên cứu về nạn hối lộ trong ngành y tế ở Ukraine. 

Theo Stepurko, ranh giới giữa hối lộ và bày tỏ lòng biết ơn rất mập mờ. Ngay cả luật cũng không thể phân định ranh giới rõ ràng giữa hai hành vi ấy. Một số bác sĩ khẳng định nhận “quà cảm ơn” của bệnh nhân không phải là hành vi tham nhũng. 

Giới bác sĩ ở Trung Âu và Đông Âu lý luận rằng mức lương thấp trong hệ thống y tế công khiến họ buộc phải tăng thu nhập bằng những khoản thù lao ngầm. 

Đôi khi bệnh nhân cố tình lái ô tô cũ hoặc mặc trang phục nhàu nát tới bệnh viện với hy vọng bác sĩ sẽ giảm “tiền cảm ơn” nếu thấy họ trong bộ dạng thảm hại. Tại Romania, bác sĩ trong bệnh viện công hưởng mức lương 220 USD mỗi tháng, trong khi những bác sĩ giỏi hưởng mức lương trung bình 550 USD mỗi tháng. 

Có lẽ nhiều người sẽ cảm thấy ngạc nhiên khi biết 7.000 bác sĩ Romania – chiếm 20% tổng số bác sĩ trên cả nước – sang nước ngoài trong khoảng thời gian từ năm 2011 tới 2013, theo số liệu của Hiệp hội Bác sĩ Romania. Hơn 2.000 người trong số họ đang làm việc trong các cơ sở y tế tại Anh. 

Sau bê bối của bác sĩ Fischer, Peter Liptak, một bác sĩ đa khoa khá nổi tiếng ở Slovakia và có bệnh viện riêng, bắt đầu công khai với giới truyền thông về những lần ông nhận quà của bệnh nhân. Ông tiết lộ những bí mật trong nghề để giúp dư luận thấy phần mục ruỗng trong hệ thống y tế của đất nước. Theo Liptak, theo quy định của chính phủ, thù lao của bác sĩ phụ thuộc vào số lượng bệnh nhân mà họ khám. Nếu một bệnh nhân muốn Liptak khám, ông sẽ nhận 2,2 USD. 

“Để tăng thu nhập, tôi yêu cầu mỗi bệnh nhân trả thêm từ 5,5 tới 11 USD. Nếu một bác sĩ Slovakia muốn cung cấp dịch vụ điều trị với chất lượng cao, họ cần thu nhập lớn hơn nhiều lần lương chính thức. Những khoản tiền từ bệnh nhân là một phần của chi phí lao động”, Liptak giải thích. 

Chẳng ai biết cử tri ở Trung Âu và Đông Âu muốn chính phủ thực hiện những cải cách để thay đổi nguyên nhân gốc rễ của nạn tham nhũng và tình trạng nhận “tiền biết ơn” trong hệ thống y tế hay không. Hiện tại, chính phủ Slovakia đang bắt đầu giải quyết thực trạng. Sau khi bác sĩ Liptak nói về hành vi nhận thù lao ngầm trên đài truyền hình, các công tố viên tuyên bố họ sẽ điều tra ông vì hành vi nhận hối lộ.

Đọc nhiều nhất

Tin mới