Bậc thang đá vôi kỳ ảo như cảnh quan ngoài hành tinh ở Mỹ

Giữa công viên Yellowstone rộng lớn, những dòng nước nóng âm thầm tạo nên cảnh quan bậc thang trắng vàng, biến sườn đồi thành kiệt tác địa chất sống.

Nằm ở phía Bắc Vườn quốc gia Yellowstone, suối nước nóng Mammoth là một trong những khu địa nhiệt độc đáo nhất nước Mỹ. Khác với những hồ nước nóng xanh ngọc nổi tiếng ở Yellowstone, nơi đây gây ấn tượng bởi các tầng đá vôi uốn lượn, những hồ nước nhỏ và các dòng nước mỏng chảy qua bề mặt trắng, vàng, cam hoặc nâu. Cảnh quan trông như một công trình điêu khắc khổng lồ, nhưng hoàn toàn được tạo nên bởi các quá trình tự nhiên.

Bí mật nằm ở travertine, một loại đá trầm tích chủ yếu hình thành từ canxi cacbonat. Nước mưa và tuyết tan thấm xuống lòng đất, được nung nóng bởi nguồn nhiệt địa chất rồi hòa tan khoáng chất từ các lớp đá vôi. Khi trồi lên mặt đất, nước giải phóng khí carbon dioxide, khiến canxi cacbonat kết tủa và tích tụ thành từng lớp. Qua thời gian, các lớp khoáng chất chồng lên nhau, tạo thành những bậc thềm, gờ đá và hồ nước nối tiếp nhau. Quá trình này diễn ra nhanh đến mức hình dạng các tầng đá có thể thay đổi đáng kể chỉ trong thời gian tương đối ngắn.

Những tầng travertine sáng màu và các dải khoáng chất vàng cam ở suối nước nóng Mammoth. Ảnh: Wikimedia Commons

Màu sắc của suối nước nóng Mammoth không chỉ đến từ khoáng chất. Các vi sinh vật ưa nhiệt sinh sống trong dòng nước và những vùng đất ẩm tạo nên những dải màu vàng, cam, nâu hoặc xanh tùy điều kiện môi trường. Mỗi nhóm vi sinh vật thích nghi với một khoảng nhiệt độ nhất định, vì vậy màu sắc thường thay đổi theo nhiệt độ của nước. Khi dòng nước chuyển hướng hoặc một mạch suối ngừng hoạt động, những khu vực từng rực rỡ có thể khô trắng, trong khi các tầng mới lại hình thành ở nơi khác.

Suối nước nóng Mammoth còn gắn với lịch sử lâu đời của con người. Các cộng đồng bản địa như Shoshone và Bannock từng thu thập khoáng chất tại đây để chế tạo chất màu trắng. Đến cuối thế kỷ XIX, khu vực Yellowstone được bảo vệ và phát triển thành vườn quốc gia, còn pháo đài Yellowstone được xây dựng gần đó để phục vụ lực lượng quân đội quản lý công viên. Ngày nay, du khách có thể đi trên những lối đi bằng gỗ, quan sát các tầng đá từ khoảng cách an toàn mà không làm tổn hại hệ sinh thái mong manh.

Lối đi dành cho du khách uốn quanh những bậc thềm địa nhiệt tại Mammoth Hot Springs. Ảnh: locationscout.net

Điều khiến suối nước nóng Mammoth đặc biệt là cảnh quan nơi đây không bao giờ thực sự đứng yên. Nước nóng tiếp tục vận chuyển khoáng chất, tạo thêm các lớp đá mới và làm biến đổi những cấu trúc cũ. Tuy nhiên, không phải toàn bộ khu vực đều luôn có nước chảy; một số suối có thể khô hoặc thay đổi đường dẫn theo thời gian. Du khách cũng không được ngâm mình trong các hồ địa nhiệt, bởi nước có thể gây bỏng nghiêm trọng và lớp travertine rất dễ bị tổn thương.

Loài hoa khổng lồ có hình dáng như vương miện từng xuất hiện từ hàng trăm triệu năm trước.

Nghệ nhân Kỷ Băng hà khắc tượng chim từ ngà voi ma mút

Các cuộc khai quật tại hang Hohle Fels thuộc khu vực Di sản Thế giới UNESCO Swabian Jura ở tây nam nước Đức đã phát hiện ra hai bức tượng chim tuyệt đẹp có niên đại 40.000 năm được chạm khắc từ ngà voi ma mút. 

Những phát hiện đáng chú ý này đến từ các tầng văn hóa Aurignacian phong phú tại Hohle Fels, nơi đã tạo ra một số tác phẩm nghệ thuật tạo hình cổ nhất được biết đến và có niên đại từ thời kỳ đầu tiên con người hiện đại đến vùng Thượng Danube.

two-bird-figurines-fou-1.jpg
Hai bức tượng chim được điêu khắc từ ngà voi có kích thước bé bằng đầu ngón tay.

Giải mã 'chiếc tai khổng lồ' được UNESCO vinh danh là di sản thế giới

Giữa vùng đồng quê yên bình của nước Anh, một chiếc "tai khổng lồ" hướng lên bầu trời đã góp phần thay đổi cách nhân loại khám phá vũ trụ.

Nằm tại hạt Cheshire, Jodrell Bank Observatory là một trong những trung tâm thiên văn vô tuyến nổi tiếng nhất thế giới. Được thành lập năm 1945 bởi nhà vật lý vô tuyến Bernard Lovell, nơi đây đã góp phần đặt nền móng cho ngành thiên văn vô tuyến hiện đại. Nhờ những đóng góp nổi bật về khoa học và lịch sử, năm 2019, UNESCO đã công nhận Jodrell Bank là Di sản Thế giới. Đây là một trong số rất ít di sản trên thế giới được vinh danh chủ yếu vì giá trị khoa học và công nghệ.

Tận mục xưởng chế tác đá trong di tích Cách Tân Kiều ở Quảng Tây

Di tích Cách Tân Kiều được công nhận là một xưởng chế tác đá Thời kỳ đồ đá mới quan trọng, nơi người cổ đại sản xuất các công cụ bằng đá một cách có hệ thống.

Di tích Cách Tân Kiều thuộc Thời kỳ đồ đá mới nằm tại thành phố Bách Sắc, Quảng Tây, miền nam Trung Quốc. Các nhà khảo cổ cho rằng nơi đây từng là một "xưởng chế tác" Thời kỳ đồ đá mới, nơi con người tiền sử sản xuất các công cụ bằng đá.

Rải rác khắp khu di chỉ là những khối đá lớn có bề mặt phẳng, từng được người nguyên thủy sử dụng làm bệ kê và làm bàn đẽo gọt trong quá trình chế tác các loại công cụ. Xung quanh các khối đá này, các nhà khảo cổ đã phát hiện búa đá, rìu đá cùng nhiều loại công cụ bằng đá khác.

Đọc nhiều nhất

Tin mới