6 nguyên nhân gây bệnh gan nhiễm mỡ

Với những biến chứng nguy hiểm của bệnh gan nhiễm mỡ, người bệnh cần nhận biết sớm những biểu hiện như chán ăn, khó tiêu, vàng da, mệt mỏi.

Theo Phương Anh/Zing 15/01/2023 00:52

Theo Bệnh viện Đa khoa tỉnh Phú Thọ, gan nhiễm mỡ là tình trạng mô gan tích tụ quá nhiều chất béo và bị viêm. Gan nhiễm mỡ ở giai đoạn đầu đa số không có hại, tuy nhiên nếu để triệu chứng viêm gan kéo dài có thể dẫn tới biến chứng nguy hiểm như xơ gan, suy giảm chức năng.

Gan nhiễm mỡ là tình trạng mô gan tích tụ quá nhiều chất béo và bị viêm. Ảnh: Sirabee.

Nguyên nhân gây gan nhiễm mỡ

Uống nhiều đồ uống có cồn: Nguyên nhân phổ biến nhất gây bệnh gan nhiễm mỡ là uống quá nhiều rượu bia, đồ uống có cồn. Việc tiêu thụ quá nhiều đồ uống có cồn còn làm giảm hiệu quả điều trị bệnh của các loại thuốc.

Béo phì: Người béo phì có nguy cơ mắc bệnh gan nhiễm mỡ cao gấp nhiều lần người có trọng lượng bình thường. Cơ thể của người béo phì thường cung cấp chất béo vượt ngưỡng hấp thu của cơ thể nên gây ra hiện tượng tích tụ mỡ trong gan.

Mỡ máu cao: Lipid trong máu đi qua gan quá nhiều dẫn đến hàm lượng cholesterol trong máu tăng cao. Nếu vượt quá khả năng chuyển hoá của gan, chúng sẽ làm mỡ trong máu tồn đọng trong gan gây ra gan nhiễm mỡ.

Tiểu đường: Đường huyết cao ở người bệnh tiểu đường sẽ tạo thành một lớp bao phủ khiến gan mất đi chức năng chuyển hoá cholesterol, dẫn đến tình trạng tích tụ nhiều cholesterol gây ra gan nhiễm mỡ.

Sút cân quá nhanh: Cơ thể không tổng hợp được apolipoprotein làm cho triglyceride tích tụ trong gan khi sút cân quá nhanh, lâu ngày sẽ gây thừa mỡ trong gan.

Tác dụng phụ của một số loại thuốc: Ảnh hưởng của tác dụng phụ của một số loại thuốc như điều trị mỡ máu, lao phổi có thể gây tổn thương gan, làm gan nhiễm mỡ.

Triệu chứng của gan nhiễm mỡ

Bệnh gan nhiễm mỡ ở từng giai đoạn sẽ có những biểu hiện khác nhau:

Giai đoạn 1

Đây là giai đoạn ít nguy hiểm, thường không có biểu hiện gì nên rất khó phát hiện bệnh. Lượng mỡ trong gan chiến khoảng 5-10% tổng trọng lượng lá gan. Nếu được phát hiện và điều trị sớm thì có thể chữa khỏi.

Giai đoạn 2

Đây là giai đoạn tích tụ, nuôi bệnh. Lượng mỡ trong gan chiếm khoảng 10-20% tổng trọng lượng lá gan. Ở giai đoạn này, người bệnh có những biểu hiện như: Chán ăn, khó tiêu, đầy bụng, buồn nôn, mệt mỏi… Những biểu hiện này rất phổ thông nên người bệnh thường chủ quan, không đi khám nên bệnh có cơ hội phát triển nặng thêm và nhanh chóng chuyển sang giai đoạn 3.

Giai đoạn 3

Đây là giai đoạn tiến triển cuối cùng của bệnh, lượng mỡ chiếm tới 20-30% tổng trọng lượng lá gan. Giai đoạn này người bệnh sẽ cảm thấy đau tức hạ sườn bên phải, vàng da, vàng mắt, u mạch nổi lên trên da, chán ăn, mệt mỏi, sút cân nhanh chóng. Ngoài ra, một số người bệnh còn bị rối loạn nội tiết tố, tắc rong kinh, rối loạn kinh nguyệt, một số ít bệnh nhân nam phát triển tuyến vú, cương dương.

Bệnh ở giai đoạn này chỉ điều trị giảm nhẹ và phòng tránh biến chứng dẫn đến viêm gan mạn tính, xơ gan, ung thư gan, không thể chữa khỏi được.

Biến chứng nguy hiểm của gan nhiễm mỡ

Viêm gan

Tình trạng viêm gan xảy ra khi mỡ bao phủ các tế bào gan ngày càng nhiều, làm suy giảm chức năng gan. Dấu hiệu đặc trưng khi bệnh ở giai đoạn này là chán ăn và mệt mỏi nhưng triệu chứng không rõ ràng.

Xơ gan

Xơ gan là biến chứng chính của bệnh gan nhiễm mỡ. Khi gan cố gắng đẩy lùi những tổn thương đang xảy ra sẽ tạo ra các vùng sẹo (xơ hóa). Nếu tình trạng viêm gan không ngừng lại, quá trình xơ hóa sẽ tiếp tục lan rộng.

Ung thư gan

Bệnh gan nhiễm mỡ âm thầm tiến triển và nặng lên có thể dẫn tới biến chứng nguy hiểm nhất là ung thư gan.

Với biến chứng nguy hiểm của bệnh gan nhiễm mỡ, người bệnh cần nhận biết sớm những biểu hiện của bệnh. Khi có các biểu hiện trên, người bệnh cần đến bệnh viện khám để phát hiện bệnh sớm để điều trị hiệu quả.

#gan nhiễm mỡ #xơ gan #ung thư gan #viêm gan

Ăn nhiều chất xơ chế biến sẵn tăng nguy cơ ung thư gan

Nghiên cứu cho thấy chế độ ăn nhiều chất xơ chế biến làm tăng nguy cơ ung thư gan. Những người có nguy cơ bị ung thư gan nên kiểm tra axit mật và hạn chế ăn chất xơ lên men.

An nhieu chat xo che bien san tang nguy co ung thu gan — Nghiên cứu mới cho thấy một số người có thể cần ăn ít chất xơ tinh chế hơn để giảm nguy cơ ung thư gan. Samantha Wesselhoft / Stocksy.

Gần đây chuyên san Gastroenterology đã công bố nghiên cứu về nguy cơ ung thư gan của chế độ ăn nhiều chất xơ lên men ở chuột. Nghiên cứu phát hiện nguy cơ mắc ung thư gan ở những con chuột bị khuyết tật bẩm sinh là rất cao khi chúng ăn chế độ ăn giàu chất xơ lên men. Máu của những con chuột này cũng có hàm lượng axit mật cao.

Xem chi tiết

35 tuổi ung thư gan, giật mình nguyên nhân từ thói quen phổ biến

(Kiến Thức) - Hàng xóm xung quanh ai cũng khen anh Hồ vì đức tính chịu khó. Vậy nhưng, thói quen làm việc bất chấp, không khoa học lại là nguyên nhân khiến anh mắc ung thư gan giai đoạn cuối.

Anh Hồ 35 tuổi, lớn lên ở một vùng quê hẻo lánh. Gia đình đặc biệt khó khăn nên anh luôn nhắc mình cố gắng học tập, làm việc để cải thiện cuộc sống. Nỗ lực không ngừng, anh Hồ sớm thoát ly lên thành phố, cưới được cô vợ xinh đẹp, ái nữ nhà giàu có.

Thời gian mới cưới, cuộc sống gia đình nhỏ đều phụ thuộc vào bố mẹ vợ. Ở rể mãi khiến anh không thoải mái, liền bàn với vợ ra ở riêng. Giữ thể diện cho chồng, vợ anh đồng ý dọn ra ngoài.

Xem chi tiết

Thói quen xấu khiến người Việt phát hiện ung thư gan ở giai đoạn muộn

Chủ quan cơ thể khỏe mạnh, nhiều người không khám sức khỏe định kỳ để phát hiện các bệnh lý về gan. Không ít trường hợp phát hiện khi bệnh đã giai đoạn muộn gây khó khăn cho điều trị.

Tiền sử sức khỏe tốt, bệnh nhân L.N.T (70 tuổi) gần như rất ít đau ốm. Trước đây, hàng năm, ông T. đều đi kiểm tra sức khỏe định kỳ. Tuy nhiên, 2 năm Covid-19 vừa qua, do tuổi cao, ngại đến nơi công cộng như bệnh viện nên người bệnh không còn đi thăm khám sức khỏe định kỳ.

Sau đó, ông T bị sút cân nhanh chóng, ăn uống kém và mỏi mệt. Đi khám, người đàn ông này được chẩn đoán ung thư gan giai đoạn cuối. Kết quả khiến bệnh nhân và người nhà vô cùng bất ngờ. Vì tiền sử sức khỏe tốt, ông không nghĩ mình lại mắc căn bệnh này. Chỉ đến khi sút cân bất thường, bệnh nhân đi khám, bệnh đã chuyển biến xấu.

PGS.TS Trịnh Thị Ngọc, nguyên Trưởng Khoa Truyền nhiễm - Bệnh viện Bạch Mai, Phó Chủ tịch Hội Gan mật Việt Nam, cho biết, Tổ chức Y tế thế giới WHO thông tin tỷ lệ nhiễm virus viêm gan B, C có xu hướng giảm nhưng do di chứng bệnh lý về gan B, C từ nhiều năm trước nên bệnh nhân nhân xơ gan, ung thư gan… vẫn còn tăng cao.

Thoi quen xau khien nguoi Viet phat hien ung thu gan o giai doan muon — *PGS.TS Trịnh Thị Ngọc*

Theo PGS.TS Trịnh Thị Ngọc, hiện nay, bên cạnh những người rất quan tâm đến bệnh lý về gan, đi khám thường xuyên cũng có một số trường hợp (đặc biệt người dân ở vùng sâu xa, miền núi) không quan tâm hoặc không có điều kiện đi khám bệnh về gan. Từ đó dẫn đến việc nhiều trường hợp phát hiện bệnh khi đã ở giai đoạn muộn.

“Triệu chứng ung thư gan thường nghèo nàn. Một số trường hợp chỉ vô tình đi khám mới phát hiện nhưng lúc này đã quá muộn, dẫn đến việc điều trị khó khăn”, bác sĩ cho biết.

Nữ bác sĩ cũng từng thăm khám cho trường hợp bệnh nhân 30 tuổi, không biết mình mắc viêm gan do virus. Người này tình cờ tham gia đợt khám sức khỏe của cơ quan và phát hiện có khối u. Bệnh nhân làm các xét nghiệm chuyên sâu, được chuẩn đoán mắc ung thư gan trên nền viêm gan virus. Tuy nhiên phát hiện muộn, việc điều trị gặp nhiều khó khăn.

Cũng theo PGS.TS Trịnh Thị Ngọc bệnh nhân ung thư gan hầu hết đi khám đã ở giai đoạn muộn, gây tốn kém về điều trị và hiệu quả không cao. Muốn phát hiện bệnh lý gan sớm, chúng ta ph thường xuyên đi kiểm tra xem cơ thể có mang virus viêm gan B, C hoặc có mang bệnh gan thoái hóa mỡ hoặc gan nhiễm mỡ, viêm gan do rối loạn chuyển hóa…

"Một số dấu hiệu cảnh báo mắc bệnh lý về gan cần lưu tâm tới là hơi đau hạ sườn, nước tiểu màu vàng, thường xuyên bị dị ứng. Tuy nhiên, muốn biết chính xác gan đang có tổn thương hay không cần phải làm xét nghiệm và siêu âm gan", PGS.TS Ngọc nói.

Theo chuyên gia, cách tốt nhất để phát hiện sớm ung thư gan là khám sức khỏe định kỳ, siêu âm gan 6 tháng/lần, đặc biệt là những bệnh nhân có yếu tố nguy cơ cao như xơ gan, viêm gan mạn tính do rượu, viêm gan virus B, C… việc sàng lọc cần tiến hành thường xuyên liên tục 3 tháng/lần, ngay cả khi không có triệu chứng. “Việc phát hiện sớm, điều trị kịp thời nhằm tránh biến chứng viêm gan cấp, cuối cùng thành xơ gan, ung thư gan”.

Về vấn đề ăn uống gây ra bệnh gan, PGS.TS Trịnh Thị Ngọc cũng phân tích: “Ngoài do virus, chế độ ăn uống cũng tác động rất lớn đến các bệnh về gan. Chúng ta ăn nhiều đồ chiên rán, thức ăn ôi thiu, để lâu ngày… sẽ làm tổn thương đến gan”.

BS Hà Hải Nam, Phó Trưởng khoa Ngoại bụng I (Bệnh viện K) cũng đưa ra một số dấu hiệu cảnh báo ung thư gan:

Vàng da: Vàng da là biểu hiện của tình trạng chức năng gan suy giảm, dẫn tới hiện tượng bilirubin (sắc tố mật) tăng đột ngột trong máu khiến cho sắc tố da thay đổi sang màu vàng. Vàng da có thể là triệu chứng đầu tiên và thường thấy của nhiều căn bệnh về gan như xơ gan, viêm gan, rối loạn chức năng gan. Tuy nhiên, đây có thể xem là dấu hiệu đầu tiên cảnh báo bệnh ung thư gan, không thể xem thường.

Sụt cân nhanh, đột ngột: Gan có 4 chức năng chính là chuyển hoá, dự trữ, thải độc và tạo mật. Khi gan bị tế bào ung thư tấn công sẽ bị suy yếu, không hoàn thành tốt các chức năng. Từ đó gây cảm giác ăn uống không ngon miệng, bụng chướng, mỏi mệt, ngấy đồ dầu mỡ, không hấp thụ chất dinh dưỡng cho người bệnh. Vì thế người bệnh thường bị giảm cân rất nhanh.

Khó chịu dưới sườn phải: Khi bắt đầu bị ung thư gan, người bệnh sẽ có cảm giác khó chịu nhẹ ở vùng gan (nằm ở dưới sườn bên phải), thỉnh thoảng có thể xuất hiện những cơn đau, thậm chí có thể tự sờ thấy gan to hơn bình thường.

Nước tiểu sẫm màu: Chức năng gan kém hoặc ứ mật, một lượng lớn Bilirubin bị phá vỡ, theo máu thải qua nước tiểu, gây ra hiện tượng nước tiểu trở nên vàng sẫm, thậm chí là màu nâu. Biểu hiện này có thể là dấu hiệu cảnh báo rất đáng lưu ý về gan, bạn đừng bỏ qua.

Buồn nôn, nôn: Ung thư gan sẽ dễ gây ảnh hưởng đến các chức năng tiêu hoá của dạ dày, ruột, khiến người bệnh có các biểu hiện bất thường như buồn nôn, nôn hoặc chán ăn.

Ngứa: Do chức năng gan suy giảm, bilirubin trong cơ thể tăng cao sẽ kích thích gây cảm giác ngứa da. Vì vậy, thấy cơ thể bị ngứa ngáy khó chịu ở mức độ nhiều cũng nên chớ chủ quan.

Mệt mỏi triền miên: Nếu cảm giác mệt mỏi kéo dài dai dẳng dù không hoạt động gì nặng nhọc, kèm với bất kỳ triệu chứng khác liên quan đến suy giảm chức năng gan kể trên, không thể bỏ qua nguy cơ bị ung thư gan.

Trong giai đoạn muộn hơn của ung thư gan, các triệu chứng trên sẽ trở nên rõ ràng hơn. Thậm chí có thể xuất hiện thêm các biến chứng:

1. Rối loạn tiêu hóa: Bụng chướng rất to chèn ép gây khó thở. Sau ăn người bệnh thấy tức bụng, đầy hơi, buồn nôn và nôn mức độ nặng.

2. Người bệnh thấy mệt mỏi tăng nhiều, không thể lao động, gầy sút cân nhanh (5 - 6kg/tháng).

3. Đau tức vùng hạ sườn phải, có khi đau dữ dội, diễn ra thường xuyên liên tục.

4. Vàng da, vàng cả mắt, người bệnh còn đi đại tiện phân trắng/bạc màu (do mất sắc tố mật).

Xem chi tiết

Đọc nhiều nhất

Đi bộ ngược có thật sự tốt cho xương khớp?

Đi bộ ngược được nhiều người truyền tai nhau là tốt cho khớp gối và cột sống, nhưng không phải ai cũng hiểu đúng về lợi ích của hình thức vận động này.