Gần đây, dư luận chứng kiến một cuộc “đại phẫu” đối với thị trường thực phẩm chức năng (TPCN) vốn từng được xem là mảnh đất màu mỡ cho các KOL, người nổi tiếng.

Những cái tên đình đám như Mailisa, Ngân 98, Hoàng Hường, Thùy Tiên hay Hằng Du Mục, từ hình ảnh hào nhoáng, nhiều tiền và quyền lực bỗng chốc bị pháp luật “vạch mặt” vì liên quan đến sản phẩm kém chất lượng, gian lận thương mại, quảng cáo sai sự thật, thậm chí là sản xuất, buôn bán hàng giả.

Đặc điểm chung của những trường hợp này là lợi dụng danh tiếng, phô trương sự giàu có để thu hút khách hàng. Câu chuyện của họ là lời cảnh tỉnh rằng “hết thời giàu xổi, giàu bẩn, phông bạt”, giàu nhanh bằng cách phô diễn hào nhoáng mà thiếu chất lượng, thiếu tuân thủ pháp luật sẽ phải trả giá đắt.

Thấy gì từ vụ án Mailisa, Ngân 98, Hoàng Hường, Hoa Hậu Thùy Tiên, Hằng Du Mục?

Trong kỷ nguyên số, hào quang của sự giàu sang có thể được dựng lên chỉ sau một đêm bằng những "phiên livestream trăm tỷ" hay hình ảnh xa hoa trên mạng xã hội. Thế nhưng, khi những "đế chế" như Mailisa, Hoàng Hường sụp đổ, hay những trò gian dối quanh Ngân 98, Thủy Tiên và Hằng Du Mục bị phơi bày, xã hội bừng tỉnh nhận ra: Thời đại của sự phô trương rỗng tuếch và làm giàu bất chính đã đến hồi kết. Phía sau những lớp "phông bạt" lộng lẫy là một sự thật trần trụi về đạo đức kinh doanh và trách nhiệm xã hội.

Chưa bao giờ việc "khoe giàu" lại trở nên dễ dàng và có sức lan tỏa khủng khiếp như hiện nay. Chỉ với một chiếc điện thoại và kết nối internet, bất kỳ ai cũng có thể xây dựng cho mình một hình tượng "thành đạt", "sang chảnh". Những danh xưng như "chiến thần livestream", "nữ hoàng mỹ phẩm", "doanh nhân thiện nguyện"… mọc lên như nấm sau mưa.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, không ít trong số đó là những "lâu đài cát". Sự giàu có của họ không đến từ việc tạo ra giá trị thực cho xã hội, mà dựa trên sự thao túng tâm lý đám đông, lách luật và thậm chí là vi phạm pháp luật nghiêm trọng. Những chuyến du lịch xa xỉ, những chiếc siêu xe rực rỡ hay những xấp tiền mặt được phô trương trên sóng trực tiếp thực chất chỉ là một lớp vỏ bọc nhằm mục đích lấy lòng tin, từ đó trục lợi từ túi tiền của những người nhẹ dạ.

Sự việc vợ chồng chủ hệ thống thẩm mỹ viện Mailisa (Phan Thị Mai và Hoàng Kim Khánh) bị khởi tố về tội "Buôn lậu" đã gây rúng động dư luận. Một thương hiệu luôn gắn liền với hình ảnh hào nhoáng, những sự kiện âm nhạc quy mô lớn và dàn siêu xe nghìn tỷ, hóa ra lại hoạt động dựa trên việc nhập lậu mỹ phẩm giá rẻ, không rõ nguồn gốc để "thổi giá" lên gấp nhiều lần.

Các mỹ phẩm này được quảng cáo sản xuất tại Hong Kong nhằm thu hút thị hiếu, sự tin tưởng của khách hàng trong nước, qua đó thu lời bất chính hàng nghìn tỷ đồng (chỉ tính riêng 3/100 sản phẩm chủ đạo hệ thống Mailisa cung cấp trên thị trường).

Tương tự, Hoàng Hường vi phạm quy định về kế toán, gây hậu quả nghiêm trọng xảy ra tại các công ty, hộ kinh doanh thuộc hệ sinh thái Hoàng Hường. Cô từng xuất hiện trên mạng xã hội như một nữ doanh nhân thành đạt với hình ảnh tự tin, phô trương sự giàu có. Hoàng Hường còn gây chú ý bởi danh sách dài những sai phạm liên quan quảng cáo thực phẩm chức năng, phát ngôn miệt thị cộng đồng và các hoạt động kinh doanh gây tranh cãi.

18 công ty, 25 hộ kinh doanh và 44 cá nhân đứng tên kinh doanh nằm trong hệ sinh thái do Hoàng Hường lập ra để kinh doanh các sản phẩm thực phẩm chức năng, thực phẩm bảo vệ sức khoẻ cùng một số sản phẩm khác. Việc lập doanh nghiệp cùng hộ kinh doanh "chân rết" nhằm giảm nghĩa vụ thuế phải nộp, là cách đối tượng này “ngụy trang” cho hành vi sai phạm của mình.

Hoàng Hường sa lưới pháp luật khi cơ quan điều tra xác định hành vi trốn thuế và gian lận kế toán lên tới hàng nghìn tỷ đồng. Kết quả điều tra ban đầu xác định, từ tháng 1/2021 đến tháng 6/2025, Hoàng Hường đã để ngoài sổ sách kế toán doanh thu gần 1.800 tỷ đồng, kê sai quy định thuế giá trị gia tăng doanh thu gần 2.100 tỷ đồng.

Nếu Mailisa bị phanh phui buôn lậu, Hoàng Hường vướng vòng lao lý vì trốn thuế, thì những cái tên như Ngân 98, Thùy Tiên, Hằng Du Mục lại “dính phốt” sản xuất hàng giả, lừa dối người tiêu dùng.

Ngân 98 vướng vòng lao lý do liên quan đến hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả là thực phẩm. Theo cơ quan chức năng, từ năm 2021, Ngân hợp tác với một số nhà máy ở Hà Nội để đặt gia công các sản phẩm thực phẩm bảo vệ sức khỏe (giảm cân) mang thương hiệu Super Detox X3, X7, X1000...

Các sản phẩm này có giấy phép lưu hành hợp pháp. Tuy nhiên, Ngân đã lợi dụng hình thức “hàng tặng kèm” để tiêu thụ thêm một loại sản phẩm khác không được cấp phép mang tên “viên rau củ Collagen”.

Thực tế, “viên rau củ Collagen” không có hồ sơ công bố chất lượng, không được cấp phép lưu hành, nhưng được Ngân cho đóng gói, dán nhãn trùng thương hiệu X3 – X7 – X1000, rồi quảng cáo là “sản phẩm bổ trợ giúp tăng hiệu quả giảm cân”. Trên bao bì, Ngân ghi “hàng tặng kèm, không bán” nhằm đối phó cơ quan quản lý, song thực tế bán trọn bộ cùng sản phẩm chính như một “liệu trình hoàn chỉnh”. Tuy nhiên, sản phẩm kèm theo lại chứa những chất độc hại.

Ngân 98 đã lợi dụng sự nổi tiếng trên mạng xã hội, sử dụng các trang Facebook, TikTok cá nhân có nhiều người theo dõi để livestream bán hàng. Do đó, trong thời gian rất ngắn, bị can đã bán ra hàng triệu sản phẩm, thu lợi bất chính hàng trăm tỷ đồng.

Điểm chung của Mailisa, Hoàng Hường, Ngân 98 là sử dụng sự phô trương về vật chất để bảo chứng cho chất lượng sản phẩm. Khiến nhiều người tiêu dùng đã đặt niềm tin sai chỗ, họ đã dùng tiền mồ hôi nước mắt để mua về những sản phẩm kém chất lượng, thậm chí là độc hại cho sức khỏe.

Còn Thùy Tiên, Hằng Du Mục, Quang Linh Vlogs “dính chàm” liên quan đến vụ án kẹo rau củ Kera (sản phẩm của Công ty Cổ phần Tập đoàn Chị Em Rọt - CER Group). Đây là những nhân vật điển hình cho việc mượn hào quang cá nhân để kinh doanh sản phẩm kém chất lượng.

Khác với những lần "vướng thị phi" của một số người nổi tiếng quảng cáo bán sản phẩm kém chất lượng trước đây, lần này các nhân vật như Thùy Tiên, Quang Linh Vlogs, Hằng Du Mục không còn ở vai trò người được thuê quảng cáo đơn thuần. Họ là cổ đông chiến lược, là những người trực tiếp hưởng lợi nhuận hàng tỷ đồng từ việc bán ra cả trăm ngàn hộp kẹo giả.

Với thông điệp "1 viên kẹo bằng 1 đĩa rau luộc", nhóm cổ đông sáng lập gồm Nguyễn Thúc Thùy Tiên, Hằng Du Mục, Quang Linh Vlog và các cá nhân liên quan đã đánh trúng tâm lý kén ăn rau của trẻ em và sự bận rộn của người trẻ. Tuy nhiên, kết quả giám định từ cơ quan chức năng đã phơi bày sự thật cay đắng, hàm lượng chất xơ thực tế chỉ chiếm chưa đến 1%, thấp hơn hàng chục lần so với công bố trên bao bì.

Thậm chí, hiệu quả "nhuận tràng" mà khách hàng cảm nhận được lại đến từ chất sorbitol, một loại rượu đường tạo ngọt có tác dụng nhuận tràng nếu dùng nhiều, thành phần không được công bố minh bạch.

Việc các cá nhân liên quan bị khởi tố, bắt tạm giam thể hiện hành động cứng rắn của pháp luật, khẳng định dù có là hoa hậu quốc tế hay "chiến thần livestream", nếu trực tiếp tham gia vào đường dây sản xuất, phân phối hàng giả để lừa dối người tiêu dùng đều phải chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Qua những vụ án này, có thể thấy "giàu xổi", "giàu bẩn" không chỉ gây thiệt hại kinh tế mà còn tàn phá các giá trị đạo đức xã hội. Bên cạnh đó, nó còn tạo ra những chuẩn mực lệch lạc, đặc biệt là giới trẻ nhìn vào những "idol" “phông bạt” và lầm tưởng rằng chỉ cần có ngoại hình, có chiêu trò là có thể thành công mà không cần học tập, rèn luyện.

Mặt khác, họ còn làm xói mòn lòng tin trong xã hội, khi những người mang danh "thiện nguyện" hay "doanh nhân thành đạt" bị bóc trần sự thật, công chúng trở nên hoài nghi với tất cả. Người tốt thật sự bị đánh đồng, những hoạt động vì cộng đồng chân chính bị cản trở. Đáng lo ngại hơn, nhiều người học theo lối sống "ảo" sẽ rơi vào cái bẫy nợ nần để duy trì vẻ ngoài hào nhoáng, dẫn đến những bi kịch cá nhân và gia đình.

Cái ác không thể thắng cái thiện!

Cái kết của Mailisa hay Hoàng Hường, Ngân 98, Hoa hậu Thùy Tiên, Hằng Du Mục, Quang Linh Vlogs… là lời cảnh báo, mọi hành vi làm giàu trên mồ hôi, sức khỏe của cộng đồng và sự gian dối với Nhà nước đều sẽ phải trả giá.

Công lý có thể đến muộn nhưng không bao giờ vắng mặt. Sự sụp đổ của các "đế chế phông bạt" chính là khởi đầu cho một môi trường kinh doanh minh bạch hơn, nơi những giá trị thật được tôn vinh và bảo vệ.

Việc xử lý hình sự thay vì chỉ xử phạt hành chính đối với các KOL quảng cáo sai sự thật đã tạo ra một tiền lệ chưa từng có. Nó xóa tan tư tưởng "chỉ cần xin lỗi là xong" vốn đã tồn tại quá lâu trong giới showbiz Việt.

Sau những cơn bão thị phi, xã hội đang dần thanh lọc những giá trị rác. Người tiêu dùng đã thông thái hơn. Họ không còn dễ dàng bị “choáng ngợp” trước những ánh đèn flash rực rỡ hay những lời đường mật trên livestream.

Cái ác, dù được che đậy dưới những lớp áo lộng lẫy nhất, cuối cùng cũng sẽ bị đưa ra ánh sáng. Công lý không chỉ nằm ở bản án cuối cùng của tòa án, mà còn nằm ở sự quay lưng tuyệt đối của cộng đồng đối với những kẻ làm giàu trên sự lừa dối.

Có thể nói thời đại "phông bạt" đang đi đến hồi kết. Những hào quang ảo ảnh do sự gian dối tạo nên đang vụt tắt trước ánh sáng của pháp luật và sự tỉnh táo của cộng đồng. Đã đến lúc chúng ta trả lại vị thế cho sự chân thành và tử tế. Hãy làm giàu bằng đôi tay và khối óc, bởi chỉ những giá trị thực mới có thể tồn tại bền vững trước sóng gió của thời gian.

Một đất nước mạnh không thể dựa trên những "chiến thần" bán hàng lậu, hay “doanh nhân” sản xuất hàng giả, hàng kém chất lượng… mà phải dựa trên những doanh nghiệp sản xuất thực thụ, kinh doanh chân chính và những con người sống thực, làm thực và có những đóng góp tích cực cho cộng đồng, trách nhiệm xã hội.