![]() |
| Ảnh minh họa. |
![]() |
| Ảnh minh họa. |
Chảy máu cam (hay chảy máu mũi) xuất hiện khi các mạch máu nhỏ ở mũi bị vỡ và chảy máu. Đây là một trong những tình trạng cấp cứu về tai mũi họng hay gặp nhất, chiếm tỷ lệ 1/200 lượt khám cấp cứu. Ứớc tính khoảng 60% dân số có ít nhất một lần chảy máu mũi trong đời, đặc biệt thường xảy ra ở trẻ em 2-10 tuổi và người từ 50-80 tuổi.
Thủ phạm gây chảy máu mũi
Theo TS-BS Nguyễn Thị Mai, Giám đốc Trung tâm Hemophilia, Viện Huyết học – Truyền máu Trung ương, với trẻ nhỏ, nguyên nhân thường thấy là do dị vật mũi, thậm chí có thể gặp dị vật sống. Trẻ xì mũi quá mạnh hay một số loại thuốc như thuốc chống viêm, các loại thuốc xịt mũi cũng dễ khiến trẻ chảy máu mũi. Khi thời tiết hanh khô, dùng lò sưởi, máy điều hoà thời gian dài làm mạch máu quá nhạy cảm và có thể vỡ.
Ngoài những nguyên nhân như trẻ bị viêm (viêm mũi cấp, viêm mũi xoang cấp, viêm loét ở mũi), trẻ chảy máu mũi còn có thể do bị rách niêm mạc mũi do ngoáy hoặc bị dị ứng ở mũi họng và xoang.
Trẻ bị gãy xương mũi hay vỡ nền sọ cũng gây chảy máu mũi, BS Mai lưu ý cha mẹ cần đặc biệt cẩn thận nếu chảy máu mũi xuất hiện sau chấn thương đầu.
Các khối u (lành tính và ác tính) có thể là thủ phạm gây chảy máu mũi dù hiếm gặp. Bệnh lý liên quan đến huyết học như: xuất huyết giảm tiểu cầu, bệnh lý do chất lượng tiểu cầu (bẩm sinh hay mắc phải), bệnh rối loạn đông máu, các bệnh về máu gây giảm tiểu cầu (suy tuỷ xương, lơ xê mi cấp…) cũng gây chảy máu mũi.
Với người lớn, ngoài các bệnh về máu thì bệnh về tim mạch như tăng huyết áp, xơ vữa mạch máu là nguyên nhân gây chảy máu mũi ở không ít người. Thực tế, nhiều bệnh nhân bị chảy máu cam cảnh báo dấu hiệu bị tăng huyết áp mà không hề biết. Các bệnh thương hàn, sốt xuất huyết, suy gan, suy thận mạn tính… cũng gây chảy máu mũi.
"Sử dụng nhiều nhân sâm và vitamin E làm kéo dài thời gian đông máu, tăng nguy cơ chảy máu mũi", theo ThS Nguyễn Thị Hảo - khoa Tai Mũi Họng Bệnh viện Bạch Mai. Ngoài những trường hợp lý giải được căn nguyên gây chảy máu do nguyên nhân tại chỗ, toàn thân hay do phẫu thuật, ThS Hảo cho hay có tới 70% vô căn.
Sơ cứu người chảy máu mũi đúng cách
Theo tư vấn của các bác sĩ, để sơ cứu người chảy máu, cần cho bệnh nhân ngồi và cúi ra trước (nếu toàn trạng cho phép) nhằm hạn chế máu chảy xuống họng và bệnh nhân nuốt vào dạ dày.
Xì nhẹ mũi vào khăn hoặc giấy ăn để đẩy cục máu đông trong mũi (nếu có) ra ngoài. Dùng ngón tay cái và ngón trỏ bóp chặt hai cánh mũi, ngay cả khi chảy máu mũi chỉ ở một bên khoảng 10-15 phút, trong lúc đó thở đều qua miệng. Bác sĩ Mai bổ sung có thể lót 1 khăn mỏng vào mũi rồi chườm đá lạnh lên trên.

Sau khi bỏ tay ra, nếu còn chảy máu thì lặp lại các bước trên trong khoảng 15 phút. Nếu chảy máu mũi nhiều, kéo dài, gây khó thở, nôn do nuốt một lượng lớn máu, do chấn thương nghiêm trọng thì cần đến khám cấp cứu tại cơ sở y tế gần nhất hoặc gọi điện báo cấp cứu tại nhà.
Khi nào nên đưa trẻ bị chảy máu mũi đến khám huyết học?
Nếu trẻ có các dấu hiệu sau cần đến chuyên khoa Huyết học để khám sau khi đã được sơ cứu cầm máu tại chỗ.
- Chảy máu mũi tái đi tái lại nhiều lần.
- Chảy máu mũi đi kèm xuất huyết dưới da (bầm tím), thường xuất hiện ở hai chân, hoặc rải rác khắp cơ thể.
- Chảy máu mũi kèm chảy máu ở khu vực khác như chảy máu chân răng, tụ máu, sung đau khớp, xuất hiện máu trong phân, nước tiểu, rong kinh hay cường kinh ở bé gái.
- Chảy máu mũi kèm theo các triệu chứng khác như da xanh, sốt, gầy sút cân, kém ăn, hay quấy khóc, đau xương, nổi hạch, gan lách to.
Đưa trẻ chảy máu mũi đi khám chuyên khoa Huyết học, cha mẹ cần nêu rõ quá trình bệnh lý, tiền sử bệnh lý, tiền sử uống thuốc tẩy giun, các triệu chứng của trẻ; Liệt kê chi tiết các loại thuốc đã dùng cho trẻ. Một số xét nghiệm về đông máu sẽ cần được lấy máu lúc đói (sau ăn 4h) để đảm bảo chất lượng xét nghiệm.
Để hạn chế chảy máu mũi ở trẻ, thầy thuốc khuyên nên hạn chế ngoáy mũi, trẻ em cần được cắt ngắn móng tay còn người lớn không uống nhiều rượu và hút thuốc lá, thuốc lào.
Việc khám sức khoẻ định kỳ sớm phát hiện và điều trị các bệnh nội khoa như tăng huyết áp, xơ vữa mạch máu, các bệnh lý gan, thận mạn tính… là yếu tố nguy cơ dẫn đến chảy máu mũi cũng là lời khuyên hữu ích.
Trước hết chúng ta hãy hiểu rằng chất hóa dẻo, thành phần trong túi ni lông (có nhiều loại, trong đó DEHP được sử dụng nhiều nhất), được sử dụng vì nhu cầu của công nghệ chế biến nhựa.
Di truyền không quyết định hoàn toàn chiều cao. Dinh dưỡng, vận động, giấc ngủ và chăm sóc sức khỏe đúng cách giúp trẻ phát huy tiềm năng tăng trưởng.
Ca phẫu thuật tim mạch đầu tiên tại Bệnh viện Nhi Hà Nội thành công nhờ phối hợp liên chuyên khoa, mở thêm cơ hội điều trị cho trẻ sơ sinh nguy cơ cao.
Bí đỏ, nấm, gừng, cá béo và nhiều thực phẩm quen thuộc khác có thể hỗ trợ miễn dịch, kiểm soát viêm mạn tính và bảo vệ sức khỏe trong mùa đông.
Ép người bệnh ăn thật nhiều chưa chắc giúp tăng cân. Điều quan trọng là tìm nguyên nhân gây sút cân và xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp.
Kiêng khem không đúng cách có thể làm cơ thể thiếu dưỡng chất cần thiết để tái tạo mô, kéo dài quá trình phục hồi vết thương.
32 ngày giữ thai, một cuộc cấp cứu sơ sinh và băng huyết sau sinh. Hành trình của mẹ Linh và bé Gấu là cuộc chiến giành sự sống cho cả mẹ và con.
Trẻ mắc đồng thời hai bệnh lý nặng là teo ruột non, teo đường mật bẩm sinh, khiến việc lựa chọn phương án phẫu thuật trở thành bài toán khó đối với các bác sĩ.
Hơn 30 trung tâm phẫu thuật tim mạch, thực hiện 12.000–14.000 ca mỗi năm, Việt Nam đang từng bước khẳng định năng lực làm chủ kỹ thuật phẫu thuật chuyên sâu.
Bí tiểu xuất hiện sau những cơn đau lưng lan xuống chân có thể là dấu hiệu chèn ép thần kinh nguy hiểm, cần được cấp cứu kịp thời để tránh di chứng.
Mang nỗi đau “khó nói” kéo dài hàng chục năm, nhiều bệnh nhân trĩ nặng đã tìm lại được chất lượng cuộc sống nhờ phương pháp phẫu thuật laser hiện đại, ít đau.
Đau tê lan từ mông xuống chân, bàn chân ngày càng yếu có thể là dấu hiệu rễ thần kinh bị chèn ép nghiêm trọng, cần được thăm khám sớm.
Ép người bệnh ăn thật nhiều chưa chắc giúp tăng cân. Điều quan trọng là tìm nguyên nhân gây sút cân và xây dựng chế độ dinh dưỡng phù hợp.
Ở người cao tuổi, viêm phổi có thể không gây sốt, ho điển hình. Chủ quan trước những dấu hiệu bất thường có thể khiến bệnh được phát hiện muộn.
Được nhiều người xem là thức uống bồi bổ, trà táo đỏ kỷ tử không phải lúc nào cũng an toàn, nhất là với người đang dùng thuốc chống đông hoặc mắc bệnh nền.
Bí đỏ, nấm, gừng, cá béo và nhiều thực phẩm quen thuộc khác có thể hỗ trợ miễn dịch, kiểm soát viêm mạn tính và bảo vệ sức khỏe trong mùa đông.
Sinh thiết thận có nguy cơ chảy máu nhưng nếu được chỉ định đúng, thực hiện theo quy trình thường không làm suy giảm đáng kể chức năng thận.
Rời phòng hồi sức sơ sinh chưa kết thúc hành trình chăm sóc. Trẻ sinh non cần được theo dõi sát về dinh dưỡng, tăng trưởng, thị giác, thính giác, thần kinh.
Từ hệ thống bảo vệ trẻ em 3 cấp độ đến Tổng đài 111, Việt Nam đang tăng cường các giải pháp bảo vệ trẻ em trước nguy cơ bạo lực, xâm hại.
Kiêng khem không đúng cách có thể làm cơ thể thiếu dưỡng chất cần thiết để tái tạo mô, kéo dài quá trình phục hồi vết thương.
Trẻ mắc đồng thời hai bệnh lý nặng là teo ruột non, teo đường mật bẩm sinh, khiến việc lựa chọn phương án phẫu thuật trở thành bài toán khó đối với các bác sĩ.
Di truyền không quyết định hoàn toàn chiều cao. Dinh dưỡng, vận động, giấc ngủ và chăm sóc sức khỏe đúng cách giúp trẻ phát huy tiềm năng tăng trưởng.
Bí tiểu xuất hiện sau những cơn đau lưng lan xuống chân có thể là dấu hiệu chèn ép thần kinh nguy hiểm, cần được cấp cứu kịp thời để tránh di chứng.
Tê bì, yếu cơ tiến triển có thể là dấu hiệu viêm đa rễ dây thần kinh – bệnh lý có nguy cơ gây liệt tứ chi, suy hô hấp nếu chẩn đoán và điều trị muộn.
Hơn 30 trung tâm phẫu thuật tim mạch, thực hiện 12.000–14.000 ca mỗi năm, Việt Nam đang từng bước khẳng định năng lực làm chủ kỹ thuật phẫu thuật chuyên sâu.
Không mất ý thức, bụng mềm, chỉ đau âm ỉ vùng hạ sườn phải nhưng người đàn ông 63 tuổi đã bị chấn thương gan độ V, có dấu hiệu chảy máu trong ổ bụng.
32 ngày giữ thai, một cuộc cấp cứu sơ sinh và băng huyết sau sinh. Hành trình của mẹ Linh và bé Gấu là cuộc chiến giành sự sống cho cả mẹ và con.
Phế cầu khuẩn có thể gây viêm phổi, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết ở trẻ nhỏ. Đáng lo ngại, một số chủng vi khuẩn đã kháng nhiều loại kháng sinh.
Một tổn thương sụn chêm dễ bị bỏ sót có thể khiến khớp gối thoái hóa nhanh chóng, đánh mất cơ hội bảo tồn khớp tự nhiên nếu không được điều trị kịp thời.
Sốt rét run, đau bụng âm ỉ, huyết áp tụt 80/60 mmHg, người phụ nữ 34 tuổi được xác định mắc hội chứng Fitz-Hugh-Curtis hiếm gặp.
Những thay đổi nhỏ trong sinh hoạt hằng ngày như vận động, ăn uống lành mạnh, ngủ đủ giấc và duy trì kết nối xã hội có thể góp phần bảo vệ sức khỏe lâu dài.