Nhiều năm qua, Bí thư chi bộ Bảo tàng cách mạng Lâm Văn Bảng, với uy tín, tâm huyết và tinh thần trách nhiệm cao đã lãnh đạo chi bộ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị đặc thù là giáo dục truyền thống cách mạng cho cán bộ, đảng viên và các tầng lớp Nhân dân.

Mô hình Bảo tàng tư nhân do ông trực tiếp khởi xướng và xây dựng đã trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng. Bảo tàng được xây dựng trên khu đất hơn 2.000m2 của gia đình gồm ngôi nhà 2 tầng, trên 10 phòng để lưu giữ, trưng bày trên 5 nghìn hiện vật, hơn 4 nghìn đầu sách, hình ảnh, tư liệu quý giá về các chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày. Đây cũng là nơi sinh hoạt thường xuyên và gặp gỡ của các chiến sĩ bị địch bắt tù đày của xã Phú Xuyên, các xã bạn, của Thành phố Hà Nội và cả nước.

Những kỷ vật đặc biệt sắt son niềm tin với Đảng

Ngày 16/11/2006, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Tây (cũ) ban hành quyết định thành lập Bảo tàng Chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày, ông Lâm Văn Bảng làm Giám đốc. Nơi đây đã trở thành một không gian lưu giữ ký ức lịch sử đặc biệt, cho thấy niềm tin, khí phách, lòng trung thành sắt son và tình yêu của các chiến sĩ cách mạng với Đảng, với Tổ quốc trong chốn lao tù khắc nghiệt.

Với tâm nguyện tri ân đồng đội, và để thế hệ sau hiểu những hy sinh, mất mát của cha ông, trân quý hòa bình, thời gian dài ròng rã, ông Bảng đã không quản ngại gian khó, vượt hàng nghìn cây số, tìm đến nhiều địa phương, gặp gỡ các cựu tù chính trị, thân nhân liệt sĩ để xin, mượn, thuyết phục hiến tặng kỷ vật. Thành quả sau nhiều năm miệt mài là một kho tư liệu đồ sộ với hơn 5.000 hiện vật, trên 4.000 đầu sách, cùng hàng nghìn hình ảnh, tài liệu quý về các chiến sĩ cách mạng bị địch bắt tù đày.

Không chỉ là nơi trưng bày hiện vật, Bảo tàng còn trở thành điểm hội tụ của nghĩa tình đồng đội. Từ khi thành lập đến nay, mỗi ngày đều có các tình nguyện viên là cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ trên địa bàn tự nguyện đến giúp việc, coi Bảo tàng như ngôi nhà chung để gìn giữ ký ức và truyền lửa truyền thống.

Bảo tàng có 10 khu trưng bày theo chuỗi các chủ đề: Khu Đền thờ Bác Hồ cùng các liệt sĩ đã hy sinh ở nhà tù Phú Quốc; Khu lưu giữ vật dụng và nhiều bức ảnh tư liệu về chiến tranh chống Mỹ; Khu trưng bày hình ảnh, mô hình về các thủ đoạn tra tấn và chứng tích về tội ác của Mỹ - Ngụy; Khu giới thiệu tấm gương kiên trung của chiến sĩ cách mạng và hoạt động của những đảng viên trong nhà tù Phú Quốc...

Trong khuôn viên Bảo tàng, ông Lâm Văn Bảng dành vị trí trang trọng nhất để lập không gian thờ Chủ tịch Hồ Chí Minh, Đại tướng Võ Nguyên Giáp và Đại tướng Nguyễn Chí Thanh. Phần không gian còn lại là nơi tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ, những nghĩa sĩ yêu nước đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.

Bên cạnh đó, hội trường rộng rãi với đầy đủ trang thiết bị nhiều năm qua đã trở thành địa điểm tổ chức trang nghiêm các lễ kết nạp đảng viên, đoàn viên, hội viên cựu chiến binh; các buổi kể chuyện truyền thống, giao lưu văn nghệ, gặp mặt tri ân vào dịp 27/7.

Giữa hàng nghìn kỷ vật thiêng liêng, có những hiện vật khiến người xem lặng đi. Đó là lá cờ Đảng được nhuộm bằng máu của các chiến sĩ cách mạng, do ông Nguyễn Thế Nghĩa, cựu tù Phú Quốc (tỉnh Bắc Ninh) hiến tặng. Theo thời gian, màu máu khô hòa quyện cùng màu năm tháng tạo nên sắc đỏ sẫm, dấu tích sống động của tinh thần kiên cường, bất khuất của người lính Cụ Hồ nơi ngục tù năm xưa.

Một kỷ vật khác được trưng bày trang trọng là cuốn Điều lệ Đảng chép tay của cựu tù Phú Quốc Phùng Văn Bốn (xã Phú Cát, TP Hà Nội). Ngày trao tặng, ông Bốn xúc động cho biết, đó là kỷ vật thiêng liêng nhất của đời ông. “Tôi trao tặng Bảo tàng mong các thế hệ sau hiểu thêm về lòng kiên trung của chúng tôi với Đảng, với Tổ quốc, ông Bốn chia sẻ.

Trong số các kỷ vật, còn có cuốn sổ học tập nhỏ chỉ bằng hai ngón tay đã hoen ố theo thời gian; bộ cờ tướng 32 quân làm từ củ cây Sơn Trà được các đảng viên trong tù dùng để ngụy trang cho những cuộc họp chi bộ bí mật; cùng các nghị quyết, quyết định thể hiện tinh thần sẵn sàng hy sinh, đấu tranh công khai để bảo vệ khí tiết người đảng viên…

Ông Lâm Văn Bảng cho hay, mỗi hiện vật nơi đây tuy nhỏ bé nhưng đều chứa đựng những câu chuyện bi hùng, khắc họa rõ nét ý chí, niềm tin sắt son của các chiến sĩ cách mạng với Đảng. “Mỗi hiện vật, kỷ vật đều chứa đựng trong đó những câu chuyện sống động, bi hùng về những ngày tháng tù đày gian khổ nhưng kiên cường, bất khuất của các chiến sĩ cách mạng”, ông Bảng chia sẻ.

Giữ vững tinh thần người lính, người đảng viên kiên trung

Cựu chiến binh Lâm Văn Bảng sinh năm 1943, quê huyện Phú Xuyên (Hà Nội), trong một gia đình có năm anh em. Năm 1965, theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, ông lên đường nhập ngũ. Đến cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, ông bị địch bắt, giam giữ tại nhà lao Biên Hòa, sau đó bị đày ra nhà tù Phú Quốc, nơi được mệnh danh là “địa ngục trần gian”.

Năm 1973, sau Hiệp định Paris, ông Lâm Văn Bảng cùng nhiều đồng đội được trao trả tự do. Từ những năm tháng lao tù, ông Bảng đã được tôi luyện ý chí, bản lĩnh của người đảng viên cộng sản.

Ngay trong nhà tù Biên Hòa, ông Bảng được anh em tín nhiệm bầu làm Bí thư Chi bộ T18 (phòng 18). Đến tháng 5-1970, khi bị chuyển ra Phú Quốc, ông tiếp tục được giao trọng trách Bí thư Chi bộ T6. Dưới sự lãnh đạo của chi bộ, các chiến sĩ cách mạng kiên cường tổ chức đấu tranh, bất chấp những đòn tra tấn dã man của địch: kiên quyết không chào cờ ngụy, không hát quốc ca ngụy, không xem ti vi tuyên truyền.

Nhắc lại công tác Đảng trong chốn lao tù, ông Lâm Văn Bảng không giấu được xúc động. Ông cho biết, tại nhà tù Phú Quốc khi đó có 19 chi bộ trực thuộc Đảng ủy, do đồng chí Tô Diệu làm Bí thư. Mọi hoạt động đều được tổ chức hết sức bí mật, theo phương thức đơn tuyến: chỉ bí thư chi bộ biết các đảng viên, còn các đảng viên không biết nhau để đảm bảo an toàn tuyệt đối.

Trong những lúc hiếm hoi yên tĩnh, các đảng viên và anh em tù chính trị vẫn tranh thủ học văn hóa, truyền bá tư tưởng cách mạng, chuyền tay nhau cuốn sổ chép Điều lệ Đảng, học lời thề thứ sáu, lời thề sắt son của người chiến sĩ khi sa vào tay giặc, dù bị cực hình vẫn một lòng trung thành, không phản bội, không khai báo.

Sau ngày hòa bình, tinh thần người lính, người đảng viên ấy tiếp tục được ông Lâm Văn Bảng mang theo trên hành trình mới. Năm 2011, Huyện ủy Phú Xuyên (cũ) ra quyết định thành lập Chi bộ Bảo tàng, chỉ định ông làm Bí thư Chi bộ. Chi bộ khi đó có 4 đảng viên, những người đã gắn bó, đặt nền móng xây dựng Bảo tàng từ những ngày đầu.

Tại Đại hội Chi bộ nhiệm kỳ 2025–2030, tổ chức ngày 19-6-2025, Chi bộ xác định phương châm hành động: “Đoàn kết, đổi mới, nghĩa tình, trách nhiệm”, hướng tới xây dựng Bảo tàng trở thành địa chỉ đỏ trong tham quan, nghiên cứu, học tập và giáo dục truyền thống cách mạng cho nhân dân, đặc biệt là thế hệ trẻ.

Với uy tín, tâm huyết và tinh thần trách nhiệm cao, ông Lâm Văn Bảng đã và đang dẫn dắt Chi bộ hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ chính trị đặc thù: gìn giữ, lan tỏa giá trị lịch sử, hun đúc niềm tin, lý tưởng cách mạng cho các thế hệ hôm nay và mai sau.