Nhiều người trong chúng ta hẳn đã từng đi máy bay, nhưng ít ai hiểu được nguyên lý hoạt động để máy bay cất cánh nâng mình lên khỏi mặt đất.
Theo Khánh Hòa/Vntinnhanh
Mỗi chiếc máy bay thương mại hiện nay nặng cả trăm tấn, trở thành phương tiện di chuyển phổ biến trên thế giới. Nhưng nhiều người vẫn tự hỏi, làm sao máy bay cất cánh sau khi chạy một đoạn trên đường băng và làm cách nào để giữ cân bằng trên không trung.
Cất cánh nhờ lực nâng khí động lực học
Các máy bay phản lực được trang bị động cơ gắn ở 2 cánh. Không khí trộn với nhiên liệu được đốt cháy, sản phẩm khí sau đó thoát ra sẽ tạo lực đẩy máy bay tiến về phía trước. Khi chuyển động, máy bay chịu tác dụng của 4 lực theo các hướng khác nhau gồm: lực kéo cản của không khí, lực hấp dẫn, lực đẩy của động cơ và lực nâng.
Các lực tác động tới máy bay. Ảnh: KhohocTV.
Trong số này, mọi người thường không biết rõ về lực nâng khí động lực học. Nó được giải thích như sau. Khi máy bay chạy trên đường băng, dòng khí chảy bao quanh cánh máy bay tạo ra sự chênh lệch áp suất giữa mặt đất và mặt trên cánh.
Mô hình khí nâng động học. Ảnh: Wikipedia.
Kết quả của quá trình đã tạo ra lực nâng máy bay theo hướng từ dưới đất đẩy lên trời. Tốc độ di chuyển càng nhanh, lực đẩy này càng lớn cho tới khi thắng được trọng lực, giúp nâng máy bay lên không trung.
Mô hình khí trôi qua cánh của cánh máy bay. Ảnh: wikipedia).
Để tạo lực nâng khí động lực học, thiết diện cánh máy bay phải không đối xứng qua trục chính và đường biên của mặt trên phải lớn hơn mặt dưới. Chính thiết kế đặc biệt của 2 cánh khiến tốc độ dòng không khí lướt trên cánh lớn hơn nhiều so với tốc độ dòng khí dưới cánh, tạo chênh lệch áp suất bên trên và bên dưới, từ đó sinh ra lực nâng. Lực này tỷ lệ với bình phương vận tốc và diện tích cánh máy bay.
Nhưng khi đã cất cánh, máy bay làm cách nào để cân bằng lực này với trọng lực?
Quá trình máy bay trên không trung
Ngoài cánh nâng chính, máy bay phản lực còn có cánh đuôi ngang (để tạo lực nâng phần đuôi máy bay), cánh tà sau và cánh liệng (là bộ phận cử động được ở phía sau cánh ngang), cánh liệng (thay đổi để khiến lực nâng 2 bên cánh khác nhau), các cánh tà lưng và phanh phí động.
Cơ cấu cánh điều khiển bay với động tác chúc đầu lên xuống để bay lên, bay xuống. Ảnh: wikipedia.
Việc điều chỉnh các cánh này và lực đẩy của động cơ sẽ giúp máy bay giữ thăng bằng trên không trung, cũng như thực hiện nghiêng cánh, đổi hướng sang trái, phải, bay lên bay xuống, thay đổi độ cao khi bay bằng…
Dữ liệu mới nhất từ Công báo Sở hữu công nghiệp vừa hé lộ những hình ảnh đầu tiên về một mẫu MPV hoàn toàn mới của VinFast, sở hữu thiết kế cửa lùa tiện dụng.
Toyota Raize phiên bản nâng cấp dự kiến ra mắt tại Nhật Bản vào ngày 16/11 tới với hàng loạt thay đổi về trang bị, công nghệ an toàn cao cấp hơn và màu sắc mới.
Được gọi bằng cái tên Olympia Collection by Mulliner, mẫu xe Bentley Continental GT phiên bản đặc biệt mới có số lượng giới hạn chỉ 12 chiếc trên toàn thế giới.
Mẫu siêu naked-bike bản giới hạn BMW M 1000 RS được trang bị động cơ của M 1000 RR và đi kèm mức giá tới 40.000 Euro (khoảng 45000 USD - hơn 1 tỷ đồng).
Không có gì ngạc nhiên khi mẫu xe bán tải Toyota Corolla Deck 2027 mới này trông giống như một chiếc Corolla Cross được kéo dài và bổ sung thùng hàng phía sau.
Ford vừa nâng cấp nhẹ cho mẫu siêu xe "cơ bắp" Mustang GTD đời 2028, nổi bật là phiên bản đặc biệt kỷ niệm 125 năm chiến thắng của mẫu xe đua "Sweepstakes".
Mitsubishi Outlander thế hệ mới đang tiến gần thời điểm ra mắt tại Việt Nam khi những dữ liệu đầu tiên về hệ truyền động và mức tiêu thụ nhiên liệu được hé lộ.
Bentley chính thức bước vào kỷ nguyên xe điện với Torcal, mẫu SUV thuần điện đầu tiên của thương hiệu xe sang Anh quốc gây bất ngờ với nhiều khách đặt mua.
NHTSA vừa thông báo triệu hồi 21.643 xe Harley-Davidson đời 2026. Nguyên nhân đợt triệu hồi này là do lỗi kỹ thuật có thể gây ra tai nạn cho người sử dụng
Tiếp tục mở rộng danh mục các dòng xe máy nhập khẩu phong cách độc đáo dành cho khách hàng Việt, Rebel Motor vừa chính thức ra mắt mẫu môtô Honda Hornet 2.0.
Razer Basilisk V4 Pro nâng cấp cảm biến 50.000 DPI, bánh xe cuộn đa chế độ và 14 thao tác tùy chỉnh, đồng thời bổ sung nút xoay nhanh 180 độ và gọi AI.
Volkswagen Việt Nam sẽ trưng bày mẫu SUV cỡ lớn ID. ERA 9X tại Hà Nội và TP.HCM từ 19 - 29/11/2026, xe sử dụng công nghệ điện mở rộng phạm vi hoạt động (EREV).
Sau khi iPhone 18 Pro ra mắt, nhiều mẫu iPhone đời cũ đồng loạt giảm giá trên thị trường máy đã qua sử dụng, trong đó iPhone 15 Plus rẻ hơn tới 13,6 triệu đồng.
Từ ngày 1/11/2026, Hyundai Thành Công Thương Mại (HTCV) chính thức áp dụng chính sách bảo hành 5 năm hoặc 150.000 km cho nhiều dòng xe thương mại thuộc.
Không có gì ngạc nhiên khi mẫu xe bán tải Toyota Corolla Deck 2027 mới này trông giống như một chiếc Corolla Cross được kéo dài và bổ sung thùng hàng phía sau.
Mitsubishi Outlander thế hệ mới đang tiến gần thời điểm ra mắt tại Việt Nam khi những dữ liệu đầu tiên về hệ truyền động và mức tiêu thụ nhiên liệu được hé lộ.
Bentley chính thức bước vào kỷ nguyên xe điện với Torcal, mẫu SUV thuần điện đầu tiên của thương hiệu xe sang Anh quốc gây bất ngờ với nhiều khách đặt mua.
Sau hai năm có mặt tại Việt Nam, Omoda & Jaecoo đã phát triển mạng lưới 44 nhà phân phối, 2 kho phụ tùng và chính sách bảo hành dài hạn cho khách hàng.
Mẫu MPV thuần điện Hyundai Neira được sản xuất tại Indonesi sở hữu thiết kế rất giống "người đồng hương" Kia Carens Clavis EV đang mở bán tại thị trường Ấn Độ.
NHTSA vừa công bố triệu hồi với gần 4.000 chiếc Tiger Sport 660 do lỗi cơ cấu giữ thùng hành lý hai bên (pannier), có thể bung ra ngoài khi xe đang di chuyển.
Rogbid VitalRing là nhẫn thông minh titan chỉ nặng 5g, hỗ trợ đo ECG, theo dõi SpO2, nhịp tim và giấc ngủ, pin dùng đến 10 ngày, giá khoảng 3,3 triệu đồng.
Được gọi bằng cái tên Olympia Collection by Mulliner, mẫu xe Bentley Continental GT phiên bản đặc biệt mới có số lượng giới hạn chỉ 12 chiếc trên toàn thế giới.
Mẫu siêu naked-bike bản giới hạn BMW M 1000 RS được trang bị động cơ của M 1000 RR và đi kèm mức giá tới 40.000 Euro (khoảng 45000 USD - hơn 1 tỷ đồng).