Đưa con người quay trở lại quỹ đạo Mặt trăng sau 54 năm

Phi hành đoàn Artemis II gồm 4 phi hành gia là: chỉ huy nhiệm vụ Reid Wiseman (NASA), phi công Victor Glover (NASA), chuyên gia nhiệm vụ Christina Koch (NASA) và chuyên gia nhiệm vụ Jeremy Hansen (Cơ quan Vũ trụ Canada CSA). Các thành viên phi hành đoàn ngồi trong tàu vũ trụ Orion, được tên lửa Hệ thống Phóng Không gian (SLS) đưa lên không trung từ Tổ hợp Phóng 39B tại Trung tâm Vũ trụ Kennedy, Florida, lúc 18h35 ngày 1/4 (tức 5h35 ngày 2/4 giờ Hà Nội).

Sau khi đạt đến độ cao yêu cầu, các động cơ đẩy phụ gắn bên cạnh được tách rời và rơi xuống Đại Tây Dương.

“Chúng ta đang chứng kiến cảnh mặt trăng mọc tuyệt đẹp và hướng thẳng tới đó”, Chỉ huy sứ mệnh Artemis II, ông Reid Wiseman phát biểu từ tàu vũ trụ Orion khi nó còn trên đỉnh của tên lửa đẩy.

Khi đã đạt đủ độ cao và vào vùng quỹ đạo, lần lượt 3 tầng của tên lửa SLS sẽ được tách rời. Theo kế hoạch, động cơ sẽ tái kích hoạt để đưa tàu Orion đi theo hình elip dốc quanh Trái đất để thử nghiệm các hệ thống kỹ thuật quan trọng. Sau đó, tàu Orion sẽ hướng thẳng đến Mặt trăng.

Nhiều người dân đã có mặt tại khu vực bờ biển bên ngoài Trung tâm Vũ trụ Kennedy để trực tiếp theo dõi vụ phóng tàu chở người tới Mặt Trăng sau 54 năm của NASA. Trên YouTube, kênh phát của NASA đạt hơn 2 triệu người xem đồng thời về sự kiện lịch sử này.

Dù không đi vào quỹ đạo hay hạ cánh xuống Mặt trăng nhưng sứ mệnh Artemis II được xem là cột mốc quan trọng trong nỗ lực của NASA nhằm mở rộng sự hiện diện của con người ra ngoài quỹ đạo Trái đất thấp.

Trong 10 ngày tới, phi hành đoàn Artemis II sẽ bước vào giai đoạn quan trọng khi thực hiện một số nhiệm vụ bao gồm: kiểm tra toàn bộ hệ thống tàu Orion, từ hệ thống duy trì sự sống, điều khiển bay cho đến các thao tác tiếp cận.

NASA cho biết sứ mệnh Artemis II nhằm kiểm chứng các hệ thống quan trọng phục vụ con người trong môi trường không gian sâu, qua đó chuẩn bị cho mục tiêu thiết lập sự hiện diện lâu dài trên Mặt trăng.

Trong lần phóng trở lại Mặt trăng này, mọi việc tương đối thuận lợi. Thời gian phóng lùi lại hơn 10 phút so với dự kiến do trước đó các chuyên gia phát hiện nhiệt độ cao bất thường ở một trong hai pin của Hệ thống hủy phóng trên tàu Orion. Sau đó, các chuyên gia xác định nguyên nhân là lỗi thiết bị và không ảnh hưởng đến kế hoạch phóng.

Sứ mệnh lịch sử với những "lần đầu tiên"

Artemis II là nhiệm vụ có người lái đầu tiên trong chương trình Artemis của NASA kể từ nhiệm vụ Apollo 17 cách đây 54 năm. Artemis II cũng đánh dấu hàng loạt cột mốc trong ngành hàng không vũ trụ. Những kỷ lục ấn tượng bao gồm: phi hành gia da màu, người phụ nữ, người không phải công dân Mỹ đầu tiên đến Mặt trăng và phi hành gia lớn tuổi nhất đến Mặt trăng.

Ngoài ra, phi hành đoàn Artemis II cũng lập kỷ lục bay xa Trái đất nhất (402.000 km) và tốc độ tái nhập khí quyển nhanh nhất (40.200 km/h) trong lịch sử du hành vũ trụ.

Bên cạnh những cột mốc quan trọng nêu trên, Artemis II cũng sẽ đánh dấu một số lần đầu tiên khác. Trong số này có việc đây là chuyến bay có người lái đầu tiên của tên lửa SLS và tàu Orion.

Rất nhiều công nghệ thử nghiệm trên tàu Orion cũng lần đầu tiên được sử dụng ngoài không gian. Điển hình là Hệ thống Liên lạc Quang học Orion Artemis II, sử dụng tia laser để gửi và nhận dữ liệu từ Trái đất, giúp chuyển tiếp thông tin liên lạc cho căn cứ Mặt Trăng của NASA trong tương lai.

Ngoài ra, tàu Orion còn trang bị nhà vệ sinh hoạt động đầy đủ đầu tiên trong chuyến bay tới Mặt trăng. Các phi hành gia trên tàu Apollo trong các sứ mệnh trước thường chỉ dùng ống chất thải và túi dùng một lần.