![]() |
| Ảnh minh họa. |
![]() |
| Ảnh minh họa. |
"Vu lan là ngày cầu siêu độ cho tiền nhân quá cố của người con Phật. Tích Vu-lan bắt nguồn từ việc báo hiếu của tôn giả Mục-kiền-liên. Tích này được chép trong kinh Vu-lan-bồn. Chữ Vu-lan phiên âm từ chữ Sanskrit (Phạn) là Ullambana. Người Trung Hoa dịch là Vu-lan-bồn và có nghĩa là giải đảo huyền, giải cái tội bị treo ngược..."
![]() |
| Ảnh minh họa. |
Rằm tháng bảy, nhân gian Việt Nam vẫn thường gọi là ngày xá tội vong nhân. Ngày Rằm tháng bảy có nhiều ý nghĩa:
Thứ nhất, ngày Phật hoan hỷ:
Ngày Rằm tháng bảy gọi là ngày đức Phật hoan hỷ, bởi lẽ trong thất chúng đệ tử của Phật, chúng tỷ-kheo là chúng đệ tử gần gũi nhất, thừa đương phật pháp để truyền bá giáo hóa chúng sanh, mang hình dáng của Phật làm gương mẫu ở thế gian; ba tháng an cư kiết hạ của chư tăng kết thúc vào ngày Rằm tháng Bảy Âm lịch. Thông thường, khi chư tăng thọ giới pháp xong là tu niệm, nhưng vì phật sự đa đoan nên sự tu niệm ấy không được chuyên cần bằng ba tháng an cư.
Theo luật Phật chế, trong ba tháng an cư, chúng tỷ-kheo phải cấm túc ở yên, hạn chế tối đa sự đi lại. Một là vì phong thổ Ấn Độ lúc bấy giờ mùa hạ là mùa mưa, , có các loài côn trùng sinh sản ra rất nhiều, mà chúng tăng đi khất thực sẽ dẫm đạp lên nhiều loại côn trùng, làm tổn thương đến lòng từ bi tế vật.
Thứ hai là, chúng tăng đi khất thực thì y, áo, bình bát bị thấm ướt, mất trang nghiêm, thế gian có phần chê trách.
Thứ ba, đức Phật dạy chúng Tỷ-kheo trong ba tháng mùa mưa, phải cấm túc an cư hạn chế việc đi ra ngoài để tập trung vào sự tu niệm, củng cố sự sống chung, thanh tịnh, hòa hợp, cảnh tỉnh thân tâm để tinh tấn trên con đường đạo hạnh. Cho nên, một khi đệ tử của Phật tu hành trong ba tháng viên mãn, thanh tịnh, kết thúc ba tháng an cư, đức Phật vui mừng lắm, cho nên ngày kết thúc này được gọi là ngày Phật vui mừng.
Thứ hai, ngày Tăng tự tứ:
Ngày Tự tứ là ngày chúng tăng sau ba tháng an cư tu tập, nghĩ rằng: “Tuy mình đã gắng tu như thế, nhưng không chắc đã tránh hết lỗi lầm, nên khi tròn ba tháng (Rằm tháng Bảy), cùng nhau tập trung lại, cầu mong những vị có giới đức thanh tịnh hơn mình chỉ lỗi lầm cho. Nếu mình tự thấy mắc phải lỗi lầm đó phải phát lộ sám hối”. Đó là một việc hết sức đặc biệt trong ngày tự tứ.
Thông thường, mỗi khi một người có lỗi lầm là tìm cách né tránh, tìm cách che dấu kẻo sợ người khác biết thì xấu hổ, hoặc sợ nếu họ biết lỗi của mình thì lần sau mình không làm lại được nữa, cho nên thường thường là che dấu, không được bộc lộ; trừ khi có ai hỏi đến, kẹt lắm mới nói tới có phạm, có vấp lỗi nọ lỗi kia; hoặc giả, có phát lộ sám hối chăng thì cũng phát lộ âm thầm trước ngôi Tam Bảo, chớ ít khi công khai nhờ người khác chỉ lỗi cho mình ra giữa đại chúng.
Nhưng theo đạo Phật, ba tháng hạ an cư xong, đức Phật dạy hàng Tỷ kheo phải cầu người khác chỉ lỗi cho mình, nghĩa là không phải để người khác chỉ mà phải tự mình phải cầu người khác tự do chỉ cho, mình phải đối trước họ mà thưa: “Thưa Đại đức, ngày nay chúng Tăng tự tứ, tôi cũng tự tứ.
Tôi có điều gì sai phạm mà Đại đức thấy, nghe, hoặc nghi,xin Đại đức thương xót chỉ cho, nếu tôi thấy có phạm thì xin như pháp sám hối. Tôi không phàn nàn, không thắc mắc, và tôi không có oán trách chi Đại đức hết!”.
Đó chính là ý nghĩa mà mình phát tâm cầu mong được thanh tịnh, chứ không chút nào che dấu, thành tâm cầu xin người khác tự do nói lỗi cho mình, không e dè chi hết, nếu thấy có lỗi thì cứ chỉ cho. Đó là một thái độ rất cao thượng, cởi mở để làm cho mình sạch tội lỗi. Vì vậy, ngày đó gọi là ngày Tăng tự tứ. Tự tứ nghĩa là cầu người khác chỉ lỗi của mình ra, để cho mình biết mà sám hối.
Thứ ba, ngày Tăng thọ tuế:
Thọ tuế nghĩa là nhận được tuổi. Theo thế gian, nếu cha mẹ sinh con ra đủ một năm (mười hai tháng) thì gọi là tròn một tuổi.
Nhưng theo luật Phật chế, hàng xuất gia thọ giới của đức Phật, không tính tuổi theo năm, tháng kiểu thế gian trên, mà tính tuổi theo hạ lạp. Nghĩa là năm nào có an cư kiêt hạ được trọn vẹn thì được tính một tuổi.
Thí dụ: Vị nào an cư kiết hạ từ 15.4 đến 15.7 Âm lịch là mãn hạ, như vậy được tính một năm hạ, tức một tuổi hạ. Ai đã thọ cụ túc giới nhưng không an cư thì không tính tuổi hạ, còn ai kiết hạ an cư liên tục thì được tính nhiều tuổi hạ. Như chúng ta thường nghe ở các chùa khi đọc tiểu sử của một vị tăng nào viên tịch, thường nhắc đến tuổi đời và hạ lạp.
Thí dụ vị đó 80 tuổi đời và 60 hạ lạp, nghĩa là vị đó có tuổi cha mẹ sinh là 80 năm, còn tuổi đạo là 60 hạ lạp. Hạ lạp được tính vào ngày Rằm tự tứ sau khi đã tu hành tròn ba tháng hạ.
Thứ tư, ngày Xá tội vong nhân:
Vu-lan là ngày cầu siêu độ cho tiền nhân quá cố của người con Phật. Tích Vu-lan bắt nguồn từ việc báo hiếu của tôn giả Mục-kiền-liên. Tích này được chép trong kinh Vu-lan-bồn. Chữ Vu-lan phiên âm từ chữ Sanskrit (Phạn) là Ullambana. Người Trung Hoa dịch là Vu-lan-bồn và có nghĩa là giải đảo huyền, giải cái tội bị treo ngược. Câu trên ý nói rằng, những người nào tạo tội ác thì sẽ bị đọa vào nơi cõi địa ngục, ngạ quỷ, súc sanh, chịu sự thống khổ cùng cực giống như người bị treo ngược. Nghĩ đến công ơn cha mẹ, khi ngày Vu-lan đến, phật tử thường đem tâm chí thành, chí hiếu sắm sửa vật dụng cúng dường Tam bảo để cầu nguyện cùng với chư tăng sau ba tháng an cư chú nguyện cho tiền nhân, tiên vong của mình thoát khỏi cảnh khổ đau cùng cực y như giải tội bị treo ngược.
Như vậy, ngày Vu-lan là ngày mà phật tử chúng ta đền ơn đáp nghĩa bằng cách đến chùa cầu thỉnh chư tăng sau ba tháng an cư thanh tịnh, chú nguyện cho vong nhân của mình đang đọa đày trong cảnh tối tăm như cõi địa ngục, ngạ quỷ và súc sinh được giải thoát khỏi đau khổ, đồng thời cầu nguyện cho tất cả tiền nhân của người khác cũng thoát khỏi tội khổ đau cùng cực như tôn giả Mục-kiền-liên đã làm khi cứu mẹ.
Như vậy, ở đây chúng ta báo hiếu cha mẹ bằng cách biết công ơn cha mẹ sâu dày như non cao bể cả, mà tiền nhân của chúng ta đã nhắc tới:
Tiền nhân chúng ta nói thiết tha lắm; “Cù lao chín chữ ghi lòng con ơi”, cốt ghi chín chữ cù lao là chúng ta có hiếu rồi. Nhưng báo hiếu cha mẹ bằng hình thức chưa đủ, mà còn phải báo hiếu bằng tinh thần.
Trong kinh, đức Phật dạy rằng: Cha mẹ chưa an trú trong chánh pháp thì làm sao giúp đỡ, dắt dẫn cha mẹ an trú trong Chánh pháp; cha mẹ chưa an trú trong điều Lành thì làm sao cho cha mẹ an trú trong điều Lành; cha mẹ chưa quy y Tam Bảo, thì nên đưa cha mẹ an trú trong quy y Tam Bảo.
Như vậy, cha mẹ không những hưởng được những phúc lạc vật chất bên ngoài mà còn hưởng được phúc lạc trong tâm hồn, giải thoát bớt phiền trược, xa lánh được thế gian chấp trước, vọng tưởng luân hồi sanh tử mà đức Phật đã nhắc nhở. Khi cha mẹ giải thoát, an vui thì sự báo hiếu của người con mới thành tựu. Nên cổ đức có câu: “Phụ mẫu đắc ly trần, hiếu đạo phương thành tựu”. (Cha mẹ được giải thoát, lìa khỏi trần ai thì người con mới tròn hiếu đạo).
Là người phật tử, hãy ghi nhớ lời Phật dạy như vậy để hàng ngày tu niệm, hàng ngày hồi hướng công đức về cho tiên nhân của mình; nhất là trong ngày lễ Vu-lan, thành tâm chí kính, niệm Phật, tụng kinh, lạy Phât, cúng dường Tam bảo, cúng dường chư Tăng tự tứ, để cầu mong sự chú nguyện của chư Tăng cho tiên vong của mình thoát khỏi u đồ mà siêu sanh lạc quốc. Đó mới tạm gọi là con hiếu, là người phật tử thuần thành trong mùa báo hiếu vây.
Hòa thượng Thích Thiện Siêu
Lăng mộ Hải Hôn Hầu Lưu Hạ chứa hàng loạt vàng, ngọc, đồng và tư liệu quý, hé lộ đời sống của giới quý tộc Tây Hán.
Từ những mảnh ngọc và đồng bất ngờ lộ ra khi người dân đào móng xây nhà, các nhà khảo cổ lần theo dấu vết phát hiện một quần thể mộ cổ quy mô lớn.
Giữa sa mạc khô cằn ở Tân Cương (Trung Quốc), các nhà khảo cổ phát hiện tấm gấm cổ ghi 8 chữ, hé lộ nhiều dấu tích lịch sử.
Theo tử vi 12 cung hoàng đạo 27/9, Song Ngư cực kỳ nhạy cảm, họ có trực giác tốt nhưng cũng cần kiểm chứng thông tin và thận trọng trong lĩnh vực tài chính.
Một chiếc cốc bạch ngọc bội được chế tác từ ngọc Hòa Điền nằm trong ngôi mộ thời Tào Ngụy, nó đã vượt qua nhiều lần trộm phá mộ và vẫn nguyên vẹn đến ngày nay.
Xem tử vi hàng ngày, tử vi 12 con giáp hôm nay cho thấy tuổi Tuất công việc, tài lộc, tình cảm có tín hiệu tích cực, tuổi Hợi đón nhiều cơ hội mới.
Xem tử vi hàng ngày, tử vi 12 con giáp hôm nay cho thấy, tuổi Tý được quý nhân nâng đỡ, tài lộc, nhân duyên thuận. Tuổi Thân tăng tài chính, tình cảm khởi sắc.
Từ một đàn bò nhỏ bị bỏ lại trên đảo Amsterdam cuối thế kỷ 19, chúng tự sinh tồn và phát triển thành quần thể gần 2.000 con mà không cần con người chăm sóc.
Xem tử vi hàng ngày, tử vi 12 con giáp hôm nay cho thấy, tuổi Dậu có cơ hội phát huy năng lực, tuổi Thân được hỗ trợ về tài chính.
Nếu một chiều không gian ẩn thực sự tồn tại, những hố đen hình thành ngay sau Big Bang có thể là manh mối giúp con người tìm kiếm nó.
Theo tử vi 12 cung hoàng đạo 28/9, Bạch Dương có cơ hội tạo bước tiến mới trong công việc, nhưng cần kiểm soát cảm xúc, tránh quyết định quá nhanh.
Bên cạnh vận động và kiểm soát tổng lượng calo, lựa chọn thực phẩm giàu chất xơ, protein và chất béo không bão hòa có thể hỗ trợ kiểm soát mỡ nội tạng.
Trên đỉnh một ngọn núi dựng đứng giữa rừng Amazon, những loài thực vật kỳ lạ đã tiến hóa biệt lập suốt hàng triệu năm.
Một chiếc bánh dẻo truyền thống 350g có thể cung cấp tới 1.250 kcal, tương đương 5-6 bát cơm, cùng lượng đường có thể vượt khuyến nghị cả ngày.
Một ngôi mộ Khiết Đan ở Nội Mông (Trung Quốc) gây chú ý với quan tài đỏ, nữ thi hài cùng nhiều hiện vật quý, hé lộ vai trò đặc biệt của một nữ quý tộc.
Những vết nứt khổng lồ mặt trăng Ariel của Sao Thiên Vương có thể là dấu tích của một đại dương ngầm sâu tới khoảng 170 km từng tồn tại dưới lớp băng.
Một photon năng lượng cực cao đã đi xa hơn nhiều so với dự đoán. Nghiên cứu mới đưa ra lời giải cho hành trình bất thường này.
Cây cảnh tràn một màu bạc biêng biếc, màu của sương sớm, của trăng non, của tro tàn đã qua lửa, dạy bạn cách để sống một đời an yên và bền lâu hơn.
Xem tử vi hàng ngày, tử vi 12 con giáp hôm nay cho thấy, tuổi Dậu có cơ hội phát huy năng lực, tuổi Thân được hỗ trợ về tài chính.
Chỉ vài chục nghìn đồng, đỗ đen trở thành nguồn bổ sung protein cùng nhiều dưỡng chất cần thiết, góp phần duy trì mái tóc khỏe, làn da sáng và vẻ ngoài rạng rỡ.
Bốn vị thánh, bốn câu chuyện khác nhau, nhưng cùng tạo nên một bức tranh đặc biệt về những điều người Việt trân trọng và gửi gắm vào hình tượng anh hùng.
Từ một đàn bò nhỏ bị bỏ lại trên đảo Amsterdam cuối thế kỷ 19, chúng tự sinh tồn và phát triển thành quần thể gần 2.000 con mà không cần con người chăm sóc.
Từ những vùng tối lạnh giá ngoài quỹ đạo các hành tinh, những khối băng lang thang có thể đã góp phần tạo nên đại dương xanh của Trái Đất.
Nhỏ hơn cả mèo nhà, một con mèo sống tại khu bảo tồn ở Bolivia suốt nhiều năm hóa ra thuộc về loài mèo hoang chưa từng được khoa học mô tả.
Trong hơn 4 thế kỷ, người Viking đã sống giữa băng giá Greenland, rồi biến mất gần như không để lại lời giải đáp cuối cùng.
Xem tử vi hàng ngày, tử vi 12 con giáp hôm nay cho thấy, tuổi Tý được quý nhân nâng đỡ, tài lộc, nhân duyên thuận. Tuổi Thân tăng tài chính, tình cảm khởi sắc.
Giữa sa mạc khô cằn ở Tân Cương (Trung Quốc), các nhà khảo cổ phát hiện tấm gấm cổ ghi 8 chữ, hé lộ nhiều dấu tích lịch sử.
Nghiên cứu mới của Đại học Missouri cho thấy việc mất cơ và suy giảm sức mạnh có thể không chỉ nằm ở bản thân các sợi cơ.
Theo tử vi 12 cung hoàng đạo 27/9, Song Ngư cực kỳ nhạy cảm, họ có trực giác tốt nhưng cũng cần kiểm chứng thông tin và thận trọng trong lĩnh vực tài chính.
Giữa Bắc Đại Tây Dương, những vách đá khổng lồ vươn lên từ biển như một thế giới chỉ có trong tiểu thuyết giả tưởng.