![]() |
| Đoàn Thị Điểm (1705-1749), hiệu Hồng Hà, là nữ sĩ Việt Nam thời Lê Trung Hưng. Là con nhà nho nên ngay từ thuở nhỏ bà đã được học đủ Tứ Thư, Ngũ Kinh… lại thông minh, xinh đẹp, nên đến năm 16 tuổi, bà đã nổi tiếng là một tài nữ trẻ tuổi nổi tiếng khắp kinh thành thăng Long. |
![]() |
| Quan Thượng thư Lê Anh Tuấn, đã nhận bà làm con nuôi và có ý tiến cử bà vào cung Chúa Trịnh để dạy các cung nữ, bà kiên quyết từ chối, vì không muốn bị gò bó trong chốn triều đình. |
![]() |
| Năm bà 25 tuổi, biến cố gia đình liên tiếp ập đến, đầu tiên là cha mất, ít lâu sau anh trai mất, một mình nữ sĩ phải gồng gánh cả gia đình. Bà vừa bốc thuốc, vừa dạy học để lo toan cuộc sống hàng ngày. |
![]() |
| Cuộc sống vất vả và gánh nặng trên vai với mẹ già, chị dâu mù lòa, đàn cháu bé dại, nên ai hỏi cưới nữ sĩ Đoàn Thị Điểm đều từ chối. Mãi đến năm 37 tuổi cảm phục tài trí của Nguyễn Kiều, một tiến sĩ nổi tiếng thời đấy bà mới nhận lời. Sau này, Nguyễn Kiều có thơ: “Nhân duyên gặp gỡ nhất trần gian/Cả cuộc đời ta được phúc ban/Ai bảo khát khao tiên nữ nữa/Nàng tiên đã xuống cõi nhân hoàn”. |
![]() |
| Đáng tiếc, hôn nhân vừa thành, Nguyễn Kiều phải đi sứ Trung Quốc ba năm. Khi về ông được cử làm Tham thị ở Nghệ An. Nữ sĩ cùng đi với chồng, nhưng trên đường đi, bà bị cảm nặng, chạy chữa không khỏi, mất ở Nghệ An vào ngày 11/9 năm Mậu Thìn (1748), lúc 43 tuổi. |
![]() |
| Sống cuộc đời ngắn ngủi và thăng trầm, nhưng sinh thời nữ sĩ Đoàn Thị Điểm được đánh giá là bậc nhất về sắc đẹp lẫn tài văn bên cạnh Hồ Xuân Hương, Bà Huyện Thanh Quan và Sương Nguyệt Anh. |
![]() |
| Bà là tác giả tập Truyền kỳ tân phả (chữ Hán), và tác giả của truyện thơ Chinh phụ ngâm (bản chữ Nôm- 412 câu thơ) được bà dịch từ nguyên bản Chinh phụ ngâm khúc (viết bằng chữ Hán của Đặng Trần Côn). |
![]() |
| Đến nay cùng với Truyện Kiều của Nguyễn Du, Cung oán ngâm khúc của Nguyễn Gia Thiều, bản dịch Chinh phụ ngâm của Đoàn Thị Điểm được xem là tác phẩm ưu tú của nền thi văn trung đại Việt Nam. |
![]() |
| Bà còn viết tập Nữ trung tùng phận gồm 1401 câu thơ và bài Bộ bộ thiềm-Thu từ (tức Bộ bộ thiềm- Bài hát mùa thu). Ngoài ra còn có một số bài thơ văn khác của bà (gồm chữ Hán, chữ Nôm) được chép trong tập Hồng Hà phu nhân di văn của tiến sĩ Nguyễn Kiều mới được phát hiện gần đây. |
![]() |
| Cảm phục tài năng của Đoàn Thị Điểm, nhà văn Lê Phương Liên đã xuất bản cuốn “Nữ sĩ thời gió bụi", cuốn tiểu thuyết dã sử viết về nữ sĩ Hoàng hà. |
![]() |
| Theo dự đoán ngày mới 26/11/2021 cho 12 con giáp, tuổi Tý xuất hiện nhiều cơ hội tốt có lợi cho sự nghiệp. Tài vận: tình hình tài chính tốt, nên điều chỉnh lại việc quản lý tài chính. Tình cảm: có nhiều tin vui. |
![]() |
| Tú Xương tên thật là Trần Tế Xương (1870-1907), tên tự là tự Mặc Trai, hiệu Mộng Tích, Tử Thịnh, quê ở thành phố Nam Định, tỉnh Nam Định hiện nay. Tú Xương được xem là một trong những nhà thơ nổi tiếng của nền văn học Việt Nam giai đoạn cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20. Nguồn ảnh: Wikipedia. |
Một hầm mộ ở Áo lưu giữ, bảo quản một xác ướp bí ẩn được gọi là "giáo sĩ phơi khô". Sau hơn 300 năm, thi hài được bảo quản khá tốt, còn nguyên vẹn cả da, mô.
Đồ trang sức lạ được tìm thấy trong ngôi mộ cổ của một gia đình quý tộc ở Trung Quốc, hé lộ nhiều sự thật thú vị.
Đền Parthenon là kiệt tác kiến trúc Hy Lạp cổ đại, biểu tượng của Athens và nền văn minh phương Tây với bề dày lịch sử hơn hai thiên niên kỷ.
Giữa quốc gia Hồi giáo Indonesia, người Minangkabau nổi bật với mô hình mẫu hệ độc đáo tồn tại bền vững suốt nhiều thế kỷ.
Năm mới Bính Ngọ, lựa chọn một trong những cây cảnh này không chỉ giúp không gian thêm sinh động mà còn gửi gắm mong ước về tài lộc, sức khỏe.
Một số bí ẩn về nền văn minh Hy Lạp cổ đại đã được giới khoa học giải mã. Qua đó, công chúng hiểu hơn về cuộc sống của người Hy Lạp vào hàng ngàn năm trước.
Một khu thánh địa hoàng gia 2.100 năm tuổi được phát hiện, chứa ngôi mộ ngựa cùng hiệp sĩ. Họ là ai? Tại sao lại có sự xa hoa đến vậy?
Một chiếc bình gốm khắc hình chiến binh bị vỡ vụn có chủ ý, được tìm thấy dưới chân tháp Chankillo.
Một chiếc bình may mắn thời La Mã đặc biệt được tìm thấy dưới mặt đất. Các dòng chữ khắc trên đó nói lên điều gì?
Các giả thiết về mùi hương của Hương Phi từ thực phẩm, trang phục đến nguồn gốc xuất thân, nhưng sự hấp dẫn thực sự có thể chỉ là nhan sắc và phong thái.
Một chiếc bình may mắn thời La Mã đặc biệt được tìm thấy dưới mặt đất. Các dòng chữ khắc trên đó nói lên điều gì?
Giữa quốc gia Hồi giáo Indonesia, người Minangkabau nổi bật với mô hình mẫu hệ độc đáo tồn tại bền vững suốt nhiều thế kỷ.
Một khu thánh địa hoàng gia 2.100 năm tuổi được phát hiện, chứa ngôi mộ ngựa cùng hiệp sĩ. Họ là ai? Tại sao lại có sự xa hoa đến vậy?
Đi chùa đầu năm là nét đẹp văn hóa, nhưng chuyên gia cảnh báo đừng biến cửa Phật thành nơi xin – cho, cho rằng “tốt lễ dễ cầu”.
Đồ trang sức lạ được tìm thấy trong ngôi mộ cổ của một gia đình quý tộc ở Trung Quốc, hé lộ nhiều sự thật thú vị.
Năm mới Bính Ngọ, lựa chọn một trong những cây cảnh này không chỉ giúp không gian thêm sinh động mà còn gửi gắm mong ước về tài lộc, sức khỏe.
Một số bí ẩn về nền văn minh Hy Lạp cổ đại đã được giới khoa học giải mã. Qua đó, công chúng hiểu hơn về cuộc sống của người Hy Lạp vào hàng ngàn năm trước.
Một chiếc bình gốm khắc hình chiến binh bị vỡ vụn có chủ ý, được tìm thấy dưới chân tháp Chankillo.
Các giả thiết về mùi hương của Hương Phi từ thực phẩm, trang phục đến nguồn gốc xuất thân, nhưng sự hấp dẫn thực sự có thể chỉ là nhan sắc và phong thái.
Đền Parthenon là kiệt tác kiến trúc Hy Lạp cổ đại, biểu tượng của Athens và nền văn minh phương Tây với bề dày lịch sử hơn hai thiên niên kỷ.
Một hầm mộ ở Áo lưu giữ, bảo quản một xác ướp bí ẩn được gọi là "giáo sĩ phơi khô". Sau hơn 300 năm, thi hài được bảo quản khá tốt, còn nguyên vẹn cả da, mô.
Được phát hiện trong một cánh đồng, biểu tượng hai con rắn và một cái thang từ thế kỷ 19 ẩn chứa một bí ẩn khó hiểu gây ngạc nhiên các chuyên gia.
Sừng sững giữa lòng Rome hiện đại, đấu trường La Mã ẩn chứa nhiều sự thật lịch sử bất ngờ vượt xa trí tưởng tượng phổ biến.
Từ rất sớm, con người đã quan sát bầu trời đêm và gán cho các thiên thể những ý nghĩa thiêng liêng, dần hình thành tín ngưỡng cổ đại.
Khi kiểm tra một khu gò đất cổ ở miền trung Thổ Nhĩ Kỳ, các chuyên gia đã bất ngờ tìm thấy tàn tích của một vương quốc cổ đại.
Trong suốt chiều dài lịch sử nhân loại, ngựa không chỉ là phương tiện di chuyển mà còn là nhân tố then chốt làm thay đổi nghệ thuật và cục diện chiến tranh.
Thật không thể tin được! Cây thánh giá hình bánh xe nghìn năm tuổi được phát hiện, nó hoàn toàn trùng khớp với một khuôn đúc được tìm thấy vào những năm 1980.
Theo lịch vạn niên năm 2026, dưới đây là những khung giờ "vàng" để gia chủ cúng hóa vàng Tết Bính Ngọ 2026 nhằm kích hoạt tài lộc, bình an.
Người Việt kiêng vay tiền đầu năm mới, tập tục này không phải ngẫu nhiên hình thành, mà bắt nguồn từ những quan niệm văn hóa, tâm linh.
Các nhà nghiên cứu đã có khám phá bất ngờ về một khu dân có niên đại khoảng 5.000 năm tuổi trên quần đảo Orkney được xem là "Pompeii của Scotland".