Theo dữ liệu phân tích của tờ Nikkei Asia, trong quý III năm nay, tính từ tháng 7-9/2022, doanh số Toyota cao gấp 7 lần Tesla. Tuy nhiên, mỗi xe bán ra, Tesla lại thu lời gấp 8 lần so với Toyota. Nhờ đó, Tesla lần đầu tiên sở hữu lợi nhuận ròng trong một quý cao hơn Toyota kể từ khi chào bán chứng khoán ra công chúng (IPO) vào năm 2010.
Được biết, trong quý III vừa qua, Tesla đã thu về lợi nhuận ròng 3,29 tỷ USD. Trong khi đó, Toyota sở hữu lợi nhuận ròng trong cùng kỳ là 434,2 tỷ Yên, tương đương 3,15 tỷ USD theo tỷ giá hối đoái hiện tại.
 |
| Cứ mỗi xe bán ra, Tesla thu lời gấp 8 lần so với Toyota. |
Có nhiều yếu tố khiến Toyota bị giảm sút lợi nhuận. Theo đó, hãng ôtô Nhật Bản hiện đang phải gánh chi phí vật liệu và tiền điện tăng cao cho các nhà cung cấp linh kiện. Chi phí vật liệu tăng cao, bao gồm cả sự hỗ trợ dành cho các nhà cung cấp, đã khiến lợi nhuận hoạt động của Toyota giảm xuống còn 450 tỷ Yên (3,07 tỷ USD). Ngoài ra, Toyota còn mất chi phí 96,9 tỷ Yên từ việc đóng của nhà máy sản xuất ôtô tại Nga.
"Lợi nhuận đi xuống trong giai đoạn từ tháng 7-9 không có nghĩa là tiềm năng doanh thu thực sự của Toyota cũng giảm sút", ông Kota Yuzawa đến từ ngân hàng Goldman Sachs Nhật Bản, cho biết. Trên thực tế, nếu xét về lợi nhuận hoạt động, Toyota thu về 4,08 tỷ USD, cao hơn con số 3,69 tỷ USD của Tesla.
Tuy vậy, Tesla hiện đã trở thành một trong những hãng ôtô có lợi nhuận cao nhất thế giới. Dù lợi nhuận ròng của Tesla thấp hơn một chút so với Mercedes-Benz trong quý III năm nay nhưng lại cao hơn BMW và Volkswagen. Biên lợi nhuận ròng của Tesla đã đạt 15% trong quý III vừa qua.
 |
| Tesla hiện là một trong những hãng ôtô có lợi nhuận cao nhất thế giới. |
Sự thành công của Tesla chủ yếu bắt nguồn từ lợi nhuận của mỗi chiếc xe mà hãng bán ra. Trong quý III năm nay, Toyota bán được 2,62 triệu chiếc xe cho khách hàng toàn cầu, gấp 7,6 lần so với con số 344.000 xe của Tesla. Tuy nhiên, mỗi chiếc xe bán ra, Toyota chỉ lãi 1.200 USD, bằng 1/8 so với mức 9.570 USD của Tesla. Thương hiệu ôtô Mỹ được cho là hãng dẫn đầu ngành công nghiệp về lợi nhuận ròng trên mỗi xe bán ra, cao hơn cả Mercedes-Benz.
Lợi nhuận trên mỗi xe bán ra của Tesla đã tăng như vũ bão kể từ giai đoạn tháng 4-6/2021. Các nhà đầu tư đã phản hồi rất tích cực về sự tăng trưởng này. Vào hôm 7/11/2022 vừa qua, giá trị vốn hóa thị trường của Tesla đã đạt khoảng 655 nghìn tỷ USD, gấp 3 lần Toyota.
Sự chênh lệch giữa 2 hãng xe này bắt nguồn từ khác biệt cơ bản trong chiến lược. Toyota bán nhiều loại xe khác nhau, từ xe xăng, dầu cho đến xe hybrid, ôtô điện và xe nhiên liệu hydro. Các mẫu xe của Toyota cũng đa dạng về kích thước và giá bán.
 |
| Toyota bán nhiều loại xe khác nhau, từ xe xăng, dầu cho đến xe hybrid, ôtô điện và xe nhiên liệu hydro. |
Trong khi đó, Tesla chỉ tập trung vào ôtô điện. Model 3 và Model Y hiện chiếm hơn 90% doanh số của hãng Tesla. Trong vòng 2 năm qua, doanh số của Tesla cũng đã tăng gấp đôi dù xe có giá khá cao. Ngay cả bản tiêu chuẩn của Tesla Model 3 cũng có giá khoảng 40.000 USD ở thị trường Mỹ.
Tự tin về sức hấp dẫn của thương hiệu, Tesla không ngần ngại tăng giá cho xe để đẩy chi phí vật liệu tăng cao cho khách hàng. Ngoài ra, Tesla còn tung ra phần mềm tự lái vốn mang về lợi nhuận cao dưới dạng trang bị tùy chọn trước các hãng xe đối thủ.
"Yếu tố lớn nhất phía sau sự tăng trưởng lợi nhuận của Tesla chính là doanh số, sau đó là giá xe tăng và phần mềm tự lái", ông Koji Endo đến từ công ty chứng khoán SBI Securities phân tích.
 |
| Bảng so sánh lợi nhuận của Tesla và Toyota trên mỗi xe bán ra. |
Chưa hết, Tesla còn bắt đầu lắp đặt máy đúc khuôn có tên Giga Press tại nhà máy để giảm bớt các khâu trong quá trình lắp ráp xe. Nhìn chung, việc sử dụng loại máy này có thể giảm chất lượng xe nhưng lại đẩy nhanh quá trình sản xuất.
Bên cạnh đó, xe Tesla còn chủ yếu được bán qua hình thức trực tuyến. Đây là hình thức kinh doanh mang về biên lợi nhuận cao hơn so với bán xe tại đại lý.
Xe ôtô điện đang được mở rộng với tốc độ nhanh hơn so với dự đoán của các chuyên gia. Vào hồi tháng 6 năm nay, công ty tư vấn Boston Consulting Group dự đoán ôtô điện sẽ chiếm khoảng 39% trong tổng số xe mới bán ra thị trường toàn cầu vào năm 2030, tăng 11% so với con số được đưa ra vào năm ngoái. Công ty này điều chỉnh con số ước tính của mình vì những quy định khắt khe hơn về môi trường tại Mỹ và châu Âu, chi phí sản xuất ôtô điện thấp hơn cũng như nhu cầu cao hơn của người tiêu dùng.
 |
| Toyota bZ4X đã ra mắt Việt Nam trong triển lãm VMS 2022 vừa qua nhưng chưa được phân phối. |
Toyota đã đặt mục tiêu bán 3,5 triệu chiếc ôtô điện trên toàn thế giới vào năm 2030 nhưng hiện chỉ mới có đúng 1 mẫu xe điện thương mại là bZ4X. Vào hôm 1/11 vừa qua, một lãnh đạo của Toyota đã khẳng định đang nghiên cứu những mẫu xe điện thương mại khác.
Hiện nay, ôtô điện vẫn gặp phải không ít thách thức. "Ở khu vực phụ thuộc nhiều vào nhiên liệu hóa thạch, ôtô điện không phải là lựa chọn tốt nhất để cắt giảm khí CO2", lãnh đạo của Toyota nói. Ngoài ra, cơ sở hạ tầng trạm sạc vẫn còn thiếu và ôtô điện cần những tiến bộ công nghệ khác.
