Cải tạo nâng cấp lò hỏa táng, dân vẫn đội đơn kêu cứu vì nỗi lo ô nhiễm
Liên tục trong vài năm gần đây, hàng trăm hộ dân sinh sống ở khu dân cư số 4,5,6,13 thuộc phường Hải Tân và thôn Cương Xá, Bảo Thái thuộc xã Tân Hưng của TP Hải Dương, tỉnh Hải Dương đã gửi đơn đến các cơ quan chức năng kêu cứu về Đài hóa thân hoàn vũ hay còn gọi là Nhà hỏa táng thuộc nghĩa trang nhân dân TP Hải Dương gây ô nhiễm môi trường không khí và tiếng ồn hàng ngày, ảnh hưởng nghiêm trọng tới cuộc sống của nhân dân.
Lý do những người dân đội đơn kêu cứu là do nghĩa trang nhỏ hẹp đã quá tải, UBND TP Hải Dương đã điều chỉnh nhiều lần nhưng chỉ là biện pháp tình thế chắp vá tạm thời. Các ngôi mộ hung táng và cát táng, khoảng cách cự ly chỉ cách các gia đình khoảng 50m. Nghĩa trang không có hệ thống xử lý nước thải trước khi thải ra mương máng, đồng ruộng gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Thậm chí, đến tháng 9/2012, họ còn đưa vào vận hành và hoạt động lò hỏa táng, khiến môi trường càng bị ảnh hưởng nặng nề.
 |
| Lò hỏa táng sau khi đưa vào hoạt động bốc khói nghi ngút. |
 |
| Đầu năm 2015, dù đã cải tạo nhưng lò vẫn tỏa khói xanh. |
Theo tìm hiểu của PV, lò hỏa táng nằm tại nghĩa trang nhân dân thành phố Hải Dương được khởi công xây dựng từ năm 2010 - 2011 do Cty CP quản lý đô thị Hải Dương làm chủ đầu tư. Tháng 9/2012, lò hỏa táng được đưa vào vận hành thử nghiệm sử dụng khai thác. Có điều, lò hỏa táng này lại nằm ngay sát các khu dân cư thuộc phường Hải Tân, vị trí gần nhất lò hỏa táng chỉ cách nhà dân khoảng 150m đến 200m. Trong khi khoảng cách này theo quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia "Các công trình hạ tầng kỹ thuật" ban hành kèm theo Thông tư số 02/TT -BXD ngày 05/2/2010 của Bộ xây dựng là 1.500 m. Sau một thời gian hoạt động, lò hỏa táng đã tỏa ra nhiều khói bụi, mùi khét, tiếng ồn… Hàng trăm người dân không thể sống trong môi trường ô nhiễm trầm kha như thế nên đã kiến nghị tới các cơ quan chức năng.
Sau đó, các cơ quan chức năng đã vào cuộc tìm hiểu. Kết luận thanh tra số 707/ TNMT cuối tháng 8/2014 của Sở TNMT tỉnh Hải Dương có nội dung: Thời điểm thanh tra, công ty chưa lập báo cáo đánh giá tác động môi trường, chưa tham vấn ý kiến cộng đồng trước khi xây dựng. Việc người dân kiến nghị hoạt động của nhà hỏa táng gây tiếng ồn, khói lửa, mùi khét ảnh hưởng đến người dân là có căn cứ. Tuy nhiên, trong kết luận này, về nội dung kiến nghị lò hỏa táng gần khu dân cư, kết luận của Sở TNMT lại rất chung chung: "Do yếu tố lịch sử để lại, nghĩa trang nhân thành phố Hải Dương không cách xa dân cư nên vị trí nhà hỏa táng dù đặt ở đâu trong khuôn viên nghĩa trang cũng không đảm bảo khoảng cách an toàn đến dân cư theo quy định. Do vậy, việc người dân kiến nghị nhà hỏa táng vi phạm khoảng cách đến dân cư là đúng ".
Ngay khi các cơ quan chức năng tỉnh Hải Dương làm rõ kiến nghị của người dân, đầu năm 2015, chủ đầu tư đã làm hệ thống phụ trợ để xử lý khí thải trước khi thải ra môi trường nhưng theo người dân đây chỉ là biện pháp tình thế chứ không xử lý được khói, khí thải bởi khi hỏa thiêu khói vẫn tỏa lên nghi ngút lan tỏa ra khu dân cư làm ảnh hưởng đến cuộc sống người dân.
Trao đổi với PV Kiến Thức, ông Phạm Văn Quyết, người dân khu 6 phường Hải Tân cho biết: “Lúc đầu khi xây dựng chúng tôi không hề được biết đây là nhà hỏa táng, hỏi thì người ta bảo là xây dựng nhà chờ của nghĩa trang. Tuy nhiên, khi xây dựng xong thấy các xe chở máy móc, thiết bị về để lắp đặt mới biết đây là nhà hỏa táng. Trước vấn đề này những người dân sống gần đó vô cùng bức xúc về việc xây dựng nhà hỏa táng gần khu dân cư có mấy chục m mà không tham vấn ý kiến của cộng đồng dân cư, trước khi xây dựng”.
Bà Hoàng Thị Loan, ở khu 4, phường Hải Tân, bức xúc kể: “Mùi khét và tanh bốc ra rất khó chịu. Sợ nhất là hôm nào đúng hướng gió, chỉ còn cách đóng kín cửa hoặc đi sơ tán. Có hôm cả nhà đang ngồi quây quần bên mâm cơm gia đình những tờ tiền, vàng bay cả vào mâm. Ngoài ra ở đây trẻ con bị mắc bệnh về đường hô hấp rất nhiều… Chúng tôi già rồi, ngộ nhỡ mắc bệnh chết sớm thì một lẽ, chỉ thương bọn trẻ”.
Loay hoay tìm nghĩa trang thay thế
Để làm rõ những thông tin người dân phản ánh, PV Kiến Thức đã có cuộc làm việc với ông Trần Thế Cường - PGĐ Công ty Cổ phần Quản lý Công trình Đô thị Hải Dương, chủ đầu tư Đài hóa thân hoàn vũ TP Hải Dương. Trao đổi với PV về việc người dân kiến nghị về sự ô nhiễm do lò hỏa táng gây ra, ông Trần Thế Cường cho biết, quá trình vận hành máy móc hoạt động cũng có một số trục trặc nên khói bốc ra.
“Dây chuyền hoạt động của nhà máy là dây chuyền của Mỹ. Trước khi được đưa vào hoạt động đã được các cơ quan chức năng về đo đạc, kiểm tra cho thấy kết quả các thông số tiêu chuẩn đều đạt. Tuy nhiên trong quá trình vận hành thì máy móc hoạt động cũng có một số trục trặc. Để khắc phục tình trạng đó đầu năm 2015, chúng tôi đã cho bổ sung lắp đặt thêm một bồn thu khí do Viện khoa học của Bộ Quốc Phòng nghiên cứu ra nhằm để xử lý triệt để. Nhưng do đây là dây chuyền được nhập từ Mỹ một trong những nước phát triển khi đưa vào Việt Nam lại gặp phải một số bất cập. Đó là ở các nước phát triển thì khi đưa vào hỏa táng người ta được cho vào một chiếc quan tài bằng giấy và kính, và không có những đồ tùy táng đi theo. Còn ở nước ta thì các quan tài lại được làm bằng gỗ tốt, bên ngoài được trang trí bằng những con rồng, con phượng làm bằng nhựa. Ngoài ra đi kèm theo đó là những đồ tùy táng như quần áo, chăn, gối, nguy hiểm nhất đó là đá khô…. Đây chính là nguyên nhân khi lò hỏa thiêu hoạt động có khói đen và mùi khét”, ông Cường thông tin.
 |
| Có thể dễ dàng quan sát, nghĩa trang này nằm sát khu dân cư như thế nào. |
Về vấn đề có nên chuyển lò hỏa táng ra khu vực khác, ông Cường cho hay, hiện nay trong quy hoạch gần đây nhất, thành phố có thuê một đơn vị Nhật Bản vào làm việc nhưng đến nay vẫn chưa định hướng được Nghĩa Trang thành phố Hải Dương đặt ở đâu. “Bản thân tôi cũng được một một đồng chí lãnh đạo tỉnh giao cho đi tìm một khu nghĩa trang cho thành phố nhưng vẫn chưa tìm được. bởi việc tìm một khu đất cho nghĩa trang đến bây giờ là việc rất khó...”, ông Cường cho biết.
Trong khi chủ đầu tư Đài hóa thân hoàn vũ TP Hải Dương đang loay hoay xử lý vấn đề ô nhiễm môi trường thì người dân tiếp tục kiến nghị. Họ gửi đơn lên UBND tỉnh Hải Dương, UBND TP Hải Dương, thậm chí cả Văn phòng Trung ương Đảng và Văn phòng chính phủ. Ngày 21/9/2015, Văn phòng Chính phủ đã gửi văn bản chuyển đơn của người dân đến UBND tỉnh Hải Dương đề nghị tỉnh này xem xét, giải quyết theo thẩm quyền và thông báo kết quả giải quyết cho Văn phòng Chính phủ để báo cáo Thủ tướng. Tháng 9/2015, UBND tỉnh Hải Dương cũng đã có công văn số 336/UBND-VP-TCD gửi Giám đốc Sở Tài nguyên Môi trường tỉnh Hải Dương giao cho Sở này chủ trì phối hợp với UBND TP Hải Dương và các cơ quan đơn vị liên quan xem xét và trả lời công dân báo cáo kết quả về UBND tỉnh Hải Dương trước ngày 20/10/2015.
Trong khi các cơ quan chức năng đang tìm hướng xử lý thì người dân vẫn đang phải sống trong nỗi lo ô nhiễm môi trường từ nghĩa trang và lò hỏa táng sẽ làm ảnh hưởng đến sức khỏe của họ. Nếu không được giải quyết triệt để, nỗi lo này sẽ trở nên hiện hữu khi những ca ung thư xuất hiện ngày càng nhiều ở nơi đây....
