Trong bối cảnh ô nhiễm không khí trở thành vấn đề đáng chú ý tại nhiều đô thị lớn, cơ quan quản lý đang từng bước xây dựng các chính sách kiểm soát nguồn phát thải từ giao thông. Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã ban hành Thông tư số 92/2025 quy định quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải môtô, xe gắn máy tham gia giao thông đường bộ.
Thông tư có hiệu lực từ ngày 30/6/2026 và được xem là bước tiếp theo trong chiến lược giảm phát thải, hướng tới môi trường sống trong lành hơn. Hiện cả nước có hơn 70 triệu xe mô tô và xe gắn máy đang lưu hành, khiến nhóm phương tiện này trở thành nguồn phát thải đáng kể tại các thành phố đông dân.
Theo quy chuẩn mới, xe mô tô và xe gắn máy lưu thông trên đường bộ sẽ phải kiểm định khí thải theo các mức giới hạn cụ thể đối với hai thông số chính là Hydrocacbon (HC) và Cacbon Monoxit (CO). Quy chuẩn đưa ra bốn mức giá trị tối đa cho phép, chi tiết được thể hiện trong bảng tiêu chuẩn kèm theo Thông tư.
Việc kiểm định sẽ được thực hiện tại các cơ sở đủ điều kiện, được chứng nhận theo quy định về trật tự và an toàn giao thông đường bộ. Thiết bị đo khí thải phải đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy chuẩn Việt Nam. Lộ trình áp dụng cụ thể sẽ được thực hiện theo quyết định của Thủ tướng Chính phủ.
Quy chuẩn này không áp dụng với các phương tiện thuộc phạm vi quản lý của Bộ Quốc phòng và Bộ Công an.
Theo phân công chức năng, Bộ Xây dựng sẽ là cơ quan tổ chức triển khai kiểm định khí thải xe mô tô, xe gắn máy trên phạm vi toàn quốc. Khi cần thiết, phương pháp đo khí thải sẽ áp dụng theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia do cơ quan này ban hành.
Ước tính để triển khai hiệu quả quy định mới, cần khoảng 5.000 cơ sở đủ điều kiện kiểm định khí thải trên cả nước. Điều này đặt ra yêu cầu phát triển hạ tầng kiểm định đồng bộ nhằm đáp ứng nhu cầu của hàng chục triệu phương tiện.
Việc ban hành quy chuẩn khí thải mới được xem là bước tiến trong kiểm soát phát thải từ phương tiện cá nhân, vốn là nguồn gây ô nhiễm lớn tại các đô thị. Ngoài yếu tố pháp lý, quá trình triển khai sẽ phụ thuộc vào năng lực hạ tầng và sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người dân.
Trong bối cảnh chuyển đổi xanh trở thành chiến lược dài hạn, quy định mới được kỳ vọng góp phần thúc đẩy giao thông bền vững và giảm tác động môi trường từ hoạt động vận tải đường bộ.
