Loại quả xưa rụng đầy không ai biết đến, giờ thành đặc sản có hương vị lạ, ít người được thưởng thức

Với thế hệ 8X-9X, quả chùm chày không chỉ là một món ăn vặt quen thuộc mà còn là một phần ký ức tuổi thơ khó quên vào mỗi mùa hè. Giờ đây, chùm chày trở nên khó kiếm tìm, là đặc sản mà có tiền cũng khó mua được.

Quả chùm chày còn gọi là quả đại chùy, thuộc họ Sapindaceae (họ Bồ hòn), có tên khoa học là Cupaniopsis anacardioides. Đây là một loài cây gỗ thường mọc ở khu vực nhiệt đới và cận nhiệt đới, quả thường mọc thành chùm, hình bầu dục hoặc tròn. Quả chùm chày dài như ngón tay út, sở dĩ gọi là chùm chày vì chúng có hình dạng giống hệt một cái chày giã tỏi, ớt của các bà, các mẹ. Khi chín, quả chuyển từ màu vàng nhạt đến đỏ mọng trông rất thích mắt. Bên trong quả chứa một hạt cứng, phần thịt quả có vị chua ngọt đặc trưng.

Quả chùm chày là thứ ăn vặt gắn với tuổi thơ của những đứa trẻ tại các miền quê 

Tại Việt Nam, quả chùm chày thường mọc tự nhiên ở bìa rừng, chân núi… ở vùng núi các tỉnh miền trung như Quảng Bình, Quảng Ngãi, Quảng Trị, Huế… Vào thời kỳ đó, khi điều kiện kinh tế còn khó khăn, những món quà dân dã như quả chùm chày thường được lũ trẻ háo hức chờ đợi. Hình ảnh lũ trẻ cùng nhau chia nhau từng chùm chày, vừa ăn vừa cười đùa là một phần ký ức không thể thay thế của thế hệ 8X - 9X. 

Độ tháng 7, vào dịp đỉnh điểm nắng nóng của mùa hè, cũng là mùa chùm chày chín rực đỏ, người lớn nếu có đi nương, đi rẫy, cũng tiện tay hái cho lũ trẻ con một rổ đầy ắp loại quả dại này. Hoặc trong những buổi trưa hè, đám trẻ con trong xóm sẽ í ới nhau đi tìm hái những quả chùm chày mọc thấp, vừa bằng tầm với. Thế nên với nhiều người, ký ức về quả chùm chày không chỉ là một món ăn, mà còn là những cuộc chạy nhảy, leo trèo hái quả cùng bạn bè dưới cái nắng hè oi ả. 

Quả chín chuyển từ vàng sang đỏ mọng, có vị ngọt thanh chua đặc trưng.

Ngày nay, sự đô thị hóa nhanh chóng và thay đổi về môi trường sống đã khiến quả chùm chày trở nên hiếm hoi. Cây chùm chày dần biến mất do những vùng đất hoang bị thay thế bởi các khu đô thị, khu công nghiệp. Một phần bởi quả chùm chày ít có tính ứng dụng, khó mang lại giá trị kinh tế cao cho người nông dân như những loại trái cây khác, nên không được chú trọng bảo tồn. 

Việc tìm mua quả chùm chày ngày nay trở thành một thách thức, đặc biệt ở thành phố. Tại một số khu vực miền núi hoặc vùng sâu, vùng xa, cây chùm chày vẫn còn tồn tại, nhưng chúng không còn phổ biến. Thỉnh thoảng, những người đi rừng mới có cơ hội hái về vài chùm quả chín để chia sẻ cho người thân hoặc bán ở chợ quê thành món đặc sản lạ.

Tuy nhiên, bạn vẫn có thể bắt gặp một số nơi bán các loại cây cổ thụ hay cây giống chùm chày. Giá cây giống thường dao động từ 50.000 đến 80.000 đồng/cây, còn giá quả phụ thuộc vào mùa và độ khan hiếm​.

Một thời là món ăn vặt dân dã của thế hệ 8X – 9X, giờ đây chùm chày đã trở thành đặc sản hiếm có. Với sự phát triển và thay đổi của xã hội, món quà tự nhiên này dường như đang dần bị quên lãng. Nhưng với những ai từng trải qua tuổi thơ cùng chùm chày, đó mãi mãi là một phần không thể thay thế, nhắc nhở về những ngày tháng tươi đẹp, trong trẻo mà thời gian không thể quay lại.

Đọc nhiều nhất

Tin mới

10 trường Đại học có học phí cao nhất 2025: Nhiều ngành HOT, từ hàng trăm triệu đến gần 3 tỷ đồng mới tốt nghiệp

Các trường Đại học đã công bố mức học phí cho năm học mới 2025 - 2026. Ngoài các trường tư nhân, nhiều trường Đại học công lập cũng giữ mức học phí cao ngất ngưởng, đặc biệt là các chương trình chất lượng cao, song bằng hoặc liên kết quốc tế. Theo đó, học phí có thể dao động từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng/năm học, tùy thuộc vào từng ngành đào tạo.
Nơi nào có dân số đông số 1 Việt Nam, gắn với giai thoại “trấn yểm long mạch”, là "miền đất hứa" của người dân?

Nơi nào có dân số đông số 1 Việt Nam, gắn với giai thoại “trấn yểm long mạch”, là "miền đất hứa" của người dân?

Thành phố này được biết đến với cái tên “miền đất hứa”, trở thành nơi sinh sống và làm việc của người dân khắp mọi miền Tổ quốc. Đây là thành phố được mở rộng vượt bậc về quy mô và tầm vóc, kết nối chặt chẽ công nghiệp - cảng biển - tài chính - du lịch để trở thành siêu đô thị của cả nước.

Loại quả xưa chín rụng đầy không ai ngó ngàng, nay thành đặc sản người thành phố ưa chuộng vì có hương vị lạ, 65.000 đồng/kg

Dù có kích thước bé nhưng giống xoài cổ này của An Giang có hương vị đặc biệt và mùi thơm đặc trưng khiến ai ăn thử một lần đều thích mê mẩn. Trên chợ mạng, có vài địa chỉ rao bán xoài thanh ca mỗi khi đến mùa với giá lên tới 65.000 đồng/kg, đắt hơn so với các giống xoài thông thường.