Cây dâu tằm và quả dâu tằm vốn rất thân thuộc với những người sinh ra ở các miền quê Việt Nam. Cây dâu được trồng để làm cảnh, trồng trước sân nhà để lấy bóng mát, quả dâu khi sống có màu xanh sau đó chuyển đỏ và cuối cùng là sang màu đen sẫm.

Cây dâu tằm còn có tên gọi khác là dâu cang, tầm tang, có tên khoa học là Morus alba L. Morus acidosa thuộc họ dâu tằm moraceae. Chúng là cây gỗ cao khoảng từ 2 đến 3m, lá mọc so le hình bầu dục, mép lá có răng cưa.

Tháng 5 đến tháng 7 hàng năm là thời điểm quả dâu tằm vào mùa. "Trước đây trong vườn nhà mình có một cây dâu tằm cổ thụ. Đến mùa quả chín đỏ rụng đầy gốc. Tôi và các bạn trong xóm thỉnh thoảng trèo lên, chọn những trái to, tròn, mọng, chín nhất để ăn, còn nữa thì quả rụng xuống cho chim, chuột ăn chứ không ai hái bán ở chợ. Còn giờ đây, để mua được trái dâu tằm để làm siro giải nhiệt mùa hè phải bỏ ra số tiền từ 40.000-60.000 đồng/kg tùy thời điểm", bạn Minh Phương (ở Nghệ An) kể. 

Việc hái dâu tằm mất rất nhiều thời gian, phải chọn quả dâu chín, màu đẹp, người hái cũng phải khéo tay, cẩn thận tránh làm trái dâu giập, mất giá. Hiện nay, dâu tằm xuất hiện ở thành phố, trở thành đặc sản nổi tiếng. Ngoài quả tươi, dâu tằm còn được làm thành mứt, siro. 

Vào những ngày cận Tết, mứt dâu tằm được bán trên chợ mạng với giá khoảng 150.000 đồng/kg. Loại mứt này vừa có vị chua vừa có vị ngọt, màu sắc đẹp mắt nên nhiều chị em tìm mua về thưởng thức thay cho các loại mứt truyền thống. 

Dưới đây là các chất dinh dưỡng chính trong 100 gam dâu tằm tươi:

Lượng calo: 43

Nước: 88%

Chất đạm: 1,4 gam

Carb: 9,8 gam

Đường: 8.1. gam

Chất xơ: 1,7 gam

Chất béo: 0,4 gam

Những lợi ích của quả dâu tằm đối với sức khỏe:

Kiểm soát lượng đường trong máu

Những người mắc bệnh tiểu đường tuýp 2 có nguy cơ tăng nhanh lượng đường trong máu và cần phải cẩn thận khi họ ăn thực phẩm có chứa carbs. Dâu tằm có chứa hợp chất 1-deoxynojirimycin (DNJ), có tác dụng ức chế một loại enzyme trong ruột có chức năng phân hủy carbs.

Do đó, dâu tằm có thể có lợi trong việc ngăn ngừa, hỗ trợ điều trị bệnh tiểu đường bằng cách làm chậm sự gia tăng lượng đường trong máu sau bữa ăn. 

Hỗ trợ phòng ngừa ung thư

Sự gia tăng căng thẳng trong cơ thể đã được chứng minh là gây ra tổn thương oxy hóa trong các tế bào và mô, có liên quan đến việc tăng nguy cơ ung thư.

Trong hàng trăm năm, dâu tằm đã là một phần của y học cổ truyền Trung Quốc như một phương thuốc chống lại bệnh ung thư. Một số nhà nghiên cứu hiện nay tin rằng những tác dụng ngăn ngừa ung thư nổi tiếng này có thể có cơ sở khoa học. Các nghiên cứu trên động vật chỉ ra rằng chất chống oxy hóa trong nước dâu tằm có thể làm giảm stress oxy hóa, từ đó giảm nguy cơ ung thư.

Chữa bệnh thiếu máu

Thiếu máu là một trong những nguyên nhân gây suy tim. Dâu tằm rất tốt để chữa bệnh thiếu máu vì dâu tằm rất giàu chất sắt. Dâu tằm còn chữa các triệu chứng của bệnh thiếu máu như mệt mỏi và chóng mặt.

Tăng cường sức khỏe tim mạch

Chất xơ, chất chống oxy hóa và hàm lượng flavonoid trong dâu tằm giúp cải thiện sức khỏe tim mạch. Những chất dinh dưỡng này còn giúp duy trì lưu lượng máu ổn định, ngăn ngừa các cơn đau tim và đột quỵ. Dâu tằm rất giàu polyphenol, được coi là tốt cho tim mạch.

Ngoài ra, ăn dâu tằm còn giảm mức cholesterol xấu trong cơ thể ngăn ngừa các vấn đề về tim mạch.

Chống viêm 

Sự hiện diện của resveratrol trong dâu tằm tạo ra các đặc tính chống viêm. Dâu tằm cũng chứa anthocyanins giúp ngăn ngừa viêm nhiễm. Đặc tính chống viêm nhiễm của dâu tây giúp bảo vệ cơ thể khỏi các bệnh nhiễm trùng tim, gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm.

Chống lão hóa hiệu quả

Dâu tằm có thể chống lại quá trình lão hóa, giữ được vẻ trẻ trung và tươi tắn của làn da. Dâu tằm chứa resveratrol, giúp bảo vệ da khỏi tia UV có hại. Dâu tằm còn giàu chất chống oxy hóa như beta-carotene giúp vô hiệu hóa các gốc tự do gây hại cho da, giảm nếp nhăn và đốm đồi mồi. Dâu tằm cũng cung cấp vitamin A, C và E, có hiệu quả trong việc làm giảm nếp nhăn.

Giải khát, tiêu sưng

Dâu tằm có vị chua ngọt, đơn tính, làm giảm cảm giác khát, có lợi cho ngũ tạng, bổ khí huyết, thúc đẩy khí huyết, giúp giải độc rượu. Uống nước dâu tằm lên men có thể cải thiện hiệu quả chứng phù thũng và giải khát.