Ngày 15/10, tại thành phố Quảng Ninh, Liên hiệp các Hội Khoa học và Kỹ thuật Việt Nam (Liên hiệp Hội Việt Nam) phối hợp với Ban Tuyên giáo Trung ương, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng UBND Thành phố Quảng Ninh tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề: “Mô hình liên kết Nhà nước - Nhà trường, Viện nghiên cứu - Doanh nghiệp trong tăng cường ứng dụng khoa học và công nghệ, thúc đẩy đổi mới sáng tạo”.
Tham dự hội thảo có Ủy viên Ban Chấp hành Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải; Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam Châu Văn Minh; Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định; Phó Chủ tịch UBND Thành phố Quảng Ninh Nguyễn Văn Công; dại diện lãnh đạo các Ban, Bộ, ngành Trung ương, đại diện lãnh đạo địa phương, các chuyên gia, nhà khoa học, nhà quản lý và cộng đồng doanh nghiệp.
Quán triệt các Nghị quyết chiến lược: Khoa học công nghệ là động lực đột phá
Phát biểu khai mạc hội thảo, GS.VS. Châu Văn Minh - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam nhấn mạnh, hội thảo diễn ra trong thời điểm có ý nghĩa then chốt khi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân đang tích cực triển khai Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo (ĐMST) và chuyển đổi số quốc gia. GS.VS. Châu Văn Minh khẳng định, đây là những động lực chính để phát triển lực lượng sản xuất hiện đại và đổi mới phương thức quản trị.
Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam cũng chỉ ra sự gắn kết chặt chẽ giữa Nghị quyết 57-NQ/TW với Nghị quyết 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, đưa doanh nghiệp trở thành trung tâm hấp thụ, thương mại hóa công nghệ và Nghị quyết 45-NQ/TW về phát huy vai trò đội ngũ trí thức. Trong mô hình tam giác phát triển này, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế; Nhà trường,Viện nghiên cứu cung cấp tri thức, nhân lực; Doanh nghiệp là trung tâm đặt hàng, ứng dụng và thương mại hóa sản phẩm…
Phát biểu chào mừng hội thảo, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Quảng Ninh Nguyễn Văn Công khẳng định tầm quan trọng của hội thảo đối với địa phương. Quảng Ninh bước vào giai đoạn mới với đà tăng trưởng kinh tế (GRDP) 9 tháng đầu năm 2026 đạt 12,54% - dẫn đầu cả nước; thu ngân sách đạt 78.781 tỷ đồng.
Để hiện thực hóa những mục tiêu trên, ông Nguyễn Văn Công khẳng định, thành phố xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là những động lực quan trọng để nâng cao năng suất lao động, chất lượng tăng trưởng và hiệu quả quản trị, đòi hỏi sự tham gia, hợp tác chặt chẽ của Nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo và cộng đồng doanh nghiệp. Trong đó, thành phố tiếp tục cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh, đẩy mạnh cải cách hành chính, chuyển đổi số; chủ động xác định những vấn đề thực tiễn cần giải quyết, tăng cường kết nối giữa cơ quan quản lý nhà nước, các cơ sở nghiên cứu, đào tạo và doanh nghiệp; tạo điều kiện thuận lợi để triển khai các chương trình hợp tác có mục tiêu, sản phẩm và hiệu quả ứng dụng cụ thể.
Đổi mới tư duy, lấy thị trường làm thước đo
Phiên tham luận diễn ra sôi nổi với 12 bài trình bày chuyên sâu, đi thẳng vào các điểm nghẽn và đưa ra giải pháp đột phá.
Thay đổi phương thức tiếp cận nghiên cứu:
Ông Nguyễn Mạnh Hùng - nguyên Ủy viên Trung ương Đảng, nguyên Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ mang đến góc nhìn mới mẻ về tư duy nghiên cứu. Ông phân tích: Cách làm truyền thống đi từ Khoa học - Công nghệ - Sản phẩm - Thị trường là cách đi "từ Trời xuống Đất", phù hợp cho nghiên cứu cơ bản nhưng nhiều rủi ro. Trong khi đó, nghiên cứu ứng dụng cần đi "từ Đất lên Trời" - xuất phát từ bài toán thực tiễn và nhu cầu mua hàng của thị trường.
Tháo gỡ điểm nghẽn thể chế và sở hữu trí tuệ:
TS. Đinh Khánh Lê - Ban Chính sách, chiến lược Trung ương và PGS.TS. Phan Quốc Nguyên (Đại học Luật, ĐHQG Hà Nội) tập trung phân tích cơ chế đặt hàng nhiệm vụ KH&CN, quy định rõ quyền đối với tài sản trí tuệ, phân chia lợi ích và quản trị rủi ro khi chuyển giao công nghệ. Đây được coi là hành lang pháp lý bắt buộc để các bên an tâm hợp tác.
Từ liên kết ba nhà đến "Hệ sinh thái đồng kiến tạo":
GS.TS. Trần Thọ Đạt - Đại học Kinh tế Quốc dân và đại diện Tập đoàn CT Group Hi-Tech - ông Nguyễn Hải Triều đã chia sẻ góc nhìn từ cơ sở đào tạo và doanh nghiệp công nghệ cao. Các diễn giả đồng tình rằng, cần thay đổi cách bán hàng của doanh nghiệp công nghệ - thay vì "bán sản phẩm", hãy "bán kết quả".
Nền tảng chính trị - xã hội và đào tạo nhân lực:
GS.TS. Phùng Hữu Phú - Chuyên gia tư vấn cấp cao Hội đồng Lý luận Trung ương nhấn mạnh mối quan hệ tương hỗ: "Đảng lãnh đạo, Nhà nước kiến tạo, trí thức và doanh nhân sáng tạo" là cốt lõi của liên kết. Song song đó, PGS.TS. Nguyễn Tiến Đông - Hiệu trưởng Trường CĐ Lý Thái Tổ và ông Lê Văn Hùng (Nafoods Group) đã chỉ ra tầm quan trọng của khối giáo dục nghề nghiệp trong việc chuẩn bị lực lượng lao động kỹ thuật trực tiếp hấp thụ công nghệ mới.
Tôn vinh và đưa các công trình đoạt giải thưởng vào thực tiễn
Nối tiếp phần thảo luận chính sách, hội thảo dành thời lượng giới thiệu các công trình KH&CN tiêu biểu từng đạt Giải thưởng Sáng tạo Khoa học Công nghệ Việt Nam và Hội thi Sáng tạo Kỹ thuật Toàn quốc:
TS.AHLĐ Hoàng Đức Thảo - Chủ tịch BUSADCO, tác giả có 5 công trình đạt giải khẳng định Nghị quyết 57 là luồng sinh khí mới giúp doanh nghiệp KH&CN tự tin đầu tư, nghiên cứu và thương mại hóa các sản phẩm hạ tầng đô thị, bảo vệ môi trường.
TS. Lê Văn Tri -Viện trưởng Viện KHCN Sinh học & Môi trường (Biogroup) thẳng thắn nêu lên các rào cản thực tế về cơ chế tài chính và thủ tục công nhận sản phẩm mới.
Đại tá PGS.TS. Phạm Quốc Hoàng - Học viện Kỹ thuật Quân sự chia sẻ mô hình liên kết đặc biệt "Nhà nước - Nhà trường - Nhà máy - Nhà khoa học" đã phát huy hiệu quả xuất sắc trong giai đoạn ứng phó đại dịch COVID-19.
Sau các phiên tham luận, Ban Tổ chức đã tiến hành trang trọng lễ khen thưởng, tôn vinh các tập thể, cá nhân và các nhà khoa học có thành tích xuất sắc trong công tác nghiên cứu, ứng dụng KH&CN.
GS.VS. Châu Văn Minh – Chủ tịch Liên hiệp Hội Việt Nam, Chủ tịch Quỹ Vifotec và Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Lê Xuân Định trao tặng Cờ thi đua của Liên hiệp Hội Việt Nam cho các đơn vị Đơn vị có thành tích xuất sắc trong việc tuyên truyền, phổ biến giải thưởng, hội thi (2025-2026)
Cụ thể hóa chính sách bằng những sản phẩm đo đếm được
Phát biểu kết luận và bế mạc Hội thảo, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải trân trọng ghi nhận các ý kiến đóng góp tâm huyết, thẳng thắn từ các nhà khoa học và doanh nghiệp. Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương nhấn mạnh: Mô hình liên kết 3 nhà không thể dừng lại ở lý thuyết hay các hợp đồng ghi nhớ, mà phải được hiện thực hóa bằng những sản phẩm thương mại cụ thể, giải quyết đúng nhu cầu phát triển của đất nước và các địa phương.
Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Ngô Đông Hải nhấn mạnh, thành công của hội thảo tại Quảng Ninh đánh dấu bước phát triển mới trong việc xây dựng hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia. Những đề xuất, bài học thực tiễn tại hội thảo sẽ là cơ sở quan trọng để các cơ quan Trung ương tiếp tục hoàn thiện thể chế, tạo hành lang pháp lý thông thoáng để khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo thực sự trở thành động lực tăng trưởng chính của nền kinh tế…