Theo tìm hiểu của Báo Tri thức và Cuộc sống, ngày 21/11/2025, ông Nguyễn Quang Thái, Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) tỉnh Tây Ninh, đã ký Quyết định số 928/QĐ-SGDĐT phê duyệt kết quả lựa chọn nhà thầu cho Gói thầu số 1: Mua sắm thiết bị dạy học tối thiểu môn toán cho các trường tiểu học trên địa bàn tỉnh Tây Ninh cũ năm 2025 (Mã Thông báo mời thầu: IB2500401119).

Gói thầu này thuộc dự án Mua sắm thiết bị dạy học tối thiểu cho các trường công lập trên địa bàn tỉnh Tây Ninh, sử dụng nguồn vốn ngân sách tỉnh. Hình thức lựa chọn nhà thầu là đấu thầu rộng rãi qua mạng, phương thức một giai đoạn một túi hồ sơ.

Cuộc cạnh tranh kỷ lục và mức giá "gây sốc"

Dữ liệu từ Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia ghi nhận một hiện tượng hiếm gặp trong đấu thầu thiết bị giáo dục khi gói thầu này thu hút tới 15 nhà thầu nộp Hồ sơ dự thầu (E-HSDT). Sự tham gia đông đảo này đã tạo nên một cuộc cạnh tranh vô cùng khốc liệt.

Danh sách các nhà thầu tham dự quy tụ nhiều doanh nghiệp có kinh nghiệm lâu năm trong lĩnh vực cung cấp thiết bị trường học trên cả nước, có thể kể đến như: Công ty TNHH Thiết bị Giáo dục Hồng Anh, Công ty TNHH Nhật Tân, Công ty TNHH Thiết bị Giáo dục Hoàn Cầu...

Tuy nhiên, kết quả cuối cùng lại gây bất ngờ lớn cho giới quan sát. Vượt qua 14 đối thủ, đơn vị được lựa chọn trúng thầu là Liên danh Gói thầu số 1, bao gồm ba thành viên: Công ty TNHH MTV Năm Sáu Tám (Thành viên đứng đầu), Công ty TNHH Đầu tư Thương mại Xây dựng Phú Gia và Công ty TNHH MTV Phú Quân.

Điểm đáng chú ý nhất không chỉ nằm ở danh tính nhà thầu mà còn ở giá trị trúng thầu. Cụ thể, giá gói thầu được phê duyệt là 31.183.234.000 đồng. Tuy nhiên, giá trúng thầu của Liên danh Gói thầu số 1 chỉ là 17.089.317.250 đồng.

Như vậy, so với giá dự toán, số tiền chênh lệch lên tới 14.093.916.750 đồng. Tỷ lệ tiết kiệm đạt mức kỷ lục 45,19%. Đây là con số rất hiếm thấy trong các gói thầu mua sắm hàng hóa nói chung và thiết bị giáo dục nói riêng.

Nghịch lý từ tỷ lệ tiết kiệm 45,19%

Việc giá trúng thầu giảm sâu gần một nửa so với dự toán ban đầu ngay lập tức đặt ra hai giả thuyết lớn trong dư luận.

Thứ nhất, phải chăng công tác khảo sát thị trường, thẩm định giá và lập dự toán của chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn có vấn đề, dẫn đến việc xác định giá trị tài sản cao hơn nhiều so với giá trị thực tế thị trường? Nếu giả thuyết này đúng, việc tiết kiệm 14 tỷ đồng không hoàn toàn là thành tích của công tác đấu thầu, mà là sự điều chỉnh lại mức giá "trên trời" về gần với giá trị thực. Điều này đặt ra câu hỏi về trách nhiệm của các đơn vị liên quan trong khâu lập dự toán.

Thứ hai, nếu dự toán được lập đúng, đủ theo quy định, thì việc nhà thầu trúng thầu chào giá thấp bất thường (chỉ bằng 54,81% giá gói thầu) lại tiềm ẩn những rủi ro lớn về chất lượng hàng hóa. Liệu nhà thầu có chấp nhận biên lợi nhuận cực thấp để trúng thầu, hay sẽ cung cấp hàng hóa có chất lượng, xuất xứ, cấu hình không tương xứng với tiêu chuẩn kỹ thuật yêu cầu để bù đắp chi phí? Trong lĩnh vực giáo dục, "bẫy giá rẻ" luôn là một mối lo ngại thường trực.

Ẩn số mang tên "Nhà thầu 2 tuổi"

Bên cạnh vấn đề về giá, hồ sơ năng lực của nhà thầu đứng đầu liên danh cũng là một ẩn số đáng quan tâm.

Theo Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp, Công ty TNHH MTV Năm Sáu Tám (Mã số thuế: 0317544263) có địa chỉ tại 582/8 Huỳnh Tấn Phát, Phường Tân Mỹ, TP HCM, do bà Trần Thị Thanh Hằng làm đại diện pháp luật. Doanh nghiệp này được thành lập vào ngày 05/04/2023.

Tính đến thời điểm đóng thầu (ngày 07/10/2025), Công ty Năm Sáu Tám mới chỉ hoạt động được khoảng 2 năm 6 tháng. Việc một doanh nghiệp còn non trẻ lại có thể đứng đầu một liên danh để thực hiện gói thầu quy mô lớn, phức tạp, và đặc biệt là vượt qua hàng loạt đối thủ dày dạn kinh nghiệm là một hiện tượng bất thường.

Theo quan sát của Báo Tri thức và Cuộc sống, để đi đến kết quả này, gói thầu đã trải qua một quá trình "sàng lọc" kỹ thuật vô cùng gắt gao ngay từ giai đoạn phát hành Hồ sơ mời thầu (E-HSMT). Những tiêu chí được đưa ra trong E-HSMT đã vấp phải sự phản ứng mạnh mẽ từ các nhà thầu, làm dấy lên nghi vấn về việc tạo "hàng rào kỹ thuật" nhằm hạn chế cạnh tranh.

Báo Tri thức và Cuộc sống tiếp tục thông tin:

[Kỳ 2:] Đấu thầu thiết bị tại Tây Ninh: "Ma trận" kỹ thuật trong E-HSMT và những kiến nghị bị bác bỏ