Thủ đoạn lừa đảo "đánh" vào lòng tin

Công an tỉnh Thanh Hóa vừa triệt phá thành công đường dây lừa đảo chiếm đoạt tài sản quy mô lớn dưới danh nghĩa phòng chẩn trị y học cổ truyền “Hoàng Minh Đường”. Với số tiền chiếm đoạt lên tới gần 330 tỷ đồng, đây là một trong những vụ án lừa đảo núp bóng phòng khám quy mô lớn nhất thời gian qua.

Các đối tượng đã lừa người dân bằng thủ đoạn mạo danh gia truyền. Cụ thể, Hoàng Văn Toàn (40 tuổi, trú xã Bá Thước, tỉnh Thanh Hóa) chỉ mới học lớp y học cổ truyền ngắn hạn online trên mạng xã hội, rồi liên hệ với Hoàng Thị Nhung (39 tuổi, trú phố 1, xã Bá Thước) để theo Nhung học việc tại một phòng khám y học cổ truyền. Sau đó, Toàn và Nhung biết một người ở tỉnh Thái Nguyên có bài thuốc chữa xương khớp nên đã tìm đến, xin chia sẻ và được người này đồng ý. Vào cuối năm 2020, Toàn làm thuốc đông y lấy tên là "Thảo dược đắp xương khớp Hoàng Minh Đường". Hoàng Văn Toàn còn gắn mác "gia truyền 3 đời" để tạo uy tín ảo.

Bên cạnh đó, đường dây này còn thực hiện chiến dịch quảng cáo thổi phồng. Nếu Hoàng Văn Toàn là người tạo ra “bài thuốc”, thì Lê Đình Tiến chính là người biến sản phẩm này thành một “thương hiệu thần dược” trên mạng xã hội. Mặc dù biết bài thuốc này chưa được cấp phép lưu hành, cũng không phải là bài thuốc gia truyền nhưng Lê Đình Tiến (SN 1996, cùng trú tại xã Bá Thước) vẫn giúp Toàn quảng cáo đây là bài thuốc gia truyền ba đời, có tác dụng chữa bệnh xương khớp.

Khoảng cuối năm 2023, nhận thấy việc quảng cáo trực tuyến có thể mang lại nguồn lợi lớn, Tiến đã cùng Toàn xây dựng hệ thống marketing quy mô. Hàng loạt fanpage được lập ra, các chiến dịch quảng cáo được triển khai trên Facebook, TikTok, Zalo nhằm tiếp cận người bệnh xương khớp, đặc biệt là người cao tuổi và lao động thu nhập thấp.

Đối tượng tham gia vào chương trình vinh danh, trao thưởng về bài thuốc Hoàng Minh Đường, mượn danh các hiệp hội đông y để tạo dựng uy tín giả tạo. Song song với đó, tại trụ sở công ty, một “đội quân sale” được đào tạo theo kịch bản tâm lý chiến, xưng là bác sĩ, lương y để tư vấn và cam kết “chữa khỏi 100%”.

Khi lượng đơn hàng tăng ổn định, Tiến bàn bạc với Toàn thành lập công ty TNHH Hoàng Minh Đường vào tháng 7/2024 do Hoàng Văn Toàn làm Giám đốc.

Điều đáng sợ hơn thuốc "Thảo dược đắp xương khớp Hoàng Minh Đường" được làm từ là nguyên liệu "rác". Để sản xuất và đưa vào sử dụng loại thuốc này, Toàn liên hệ với nhiều đầu mối để thu mua các loại thân, lá, vỏ cây, cỏ của người dân, không đảm bảo vệ sinh. Sau đó đem về chế biến, giao lại cho bộ phận nhân sự băm, chặt, xay, nghiền, sản xuất (trộn theo tỉ lệ mà Toàn đưa ra theo "tỉ lệ cảm tính", không có công thức chuẩn xác hay sự phê duyệt của cơ quan y tế) thành thuốc (dạng bột) rồi đóng gói phục vụ cho việc khám chữa bệnh.

Khi khám bệnh hoặc tư vấn, các đối tượng cam kết với người bệnh sẽ chữa khỏi hoàn toàn, hứa hẹn sẽ điều trị tận gốc để thu hút nhiều người khám và điều trị.

Thậm chí, khi người bệnh phản ánh bị ngứa hoặc phù nề, phồng rộp sau khi sử dụng thuốc, các đối tượng còn tự ý gửi kèm thuốc tây (Tetracyclin) để người bệnh tự xử lý tác dụng phụ, bất chấp nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe.

Gây ra nhiều nguy hại nghiêm trọng cho sức khỏe người sử dụng

Không chỉ chiếm đoạt tiền bạc, bài thuốc của các đối tượng này còn để lại hậu quả nghiêm trọng về sức khỏe cho người bệnh.

Trao đổi với phóng viên Báo Tri thức và Cuộc sống, một Bác sĩ Đông y ở Viện y học Cổ truyền Tuệ Tĩnh cho biết, việc sử dụng các loại “thuốc” hoặc “thảo dược” không rõ nguồn gốc, không được kiểm nghiệm và bào chế đúng quy định như trường hợp sản phẩm “Thảo dược đắp xương khớp Hoàng Minh Đường” có thể gây ra nhiều nguy hại nghiêm trọng cho sức khỏe người sử dụng.

Thứ nhất, nhiễm độc hoặc dị ứng do thân, lá, vỏ cây, cỏ thu hái trôi nổi có thể chứa nấm mốc, thuốc trừ sâu, kim loại nặng hoặc vi sinh vật gây bệnh. Khi xay nghiền, sấy khô không đảm bảo vệ sinh, người dùng dễ bị nhiễm độc gan, thận hoặc dị ứng toàn thân.

Thứ hai, không có tác dụng điều trị: Do không phối ngũ đúng tỷ lệ dược tính, thuốc không những không chữa được bệnh mà còn khiến bệnh xương khớp nặng thêm, gây viêm, sưng hoặc teo cơ do trì hoãn điều trị đúng cách.

Thứ ba, gây tác hại lâu dài. Người dân sử dụng lâu có thể dẫn đến tổn thương gan, thận, rối loạn tiêu hóa hoặc phản ứng miễn dịch. Trong một số khảo sát y học cổ truyền, thuốc đông y “rác” còn chứa trộn lẫn dược chất tây y để tạo cảm giác giảm đau nhanh, tiềm ẩn nguy cơ suy gan, suy thận.

Theo đó, một bài thuốc thật sự an toàn và hiệu quả phải dựa trên các tiêu chí như: Dược liệu có nguồn gốc rõ ràng, được kiểm định hàm lượng hoạt chất, tạp chất; Quy trình bào chế, bảo quản đạt chuẩn vệ sinh và pháp lý, có giấy phép lưu hành; Chẩn trị cá thể hóa: mỗi người bệnh cần được khám mạch, kê toa riêng chứ không thể dùng một “bài thuốc gia truyền” cho hàng chục nghìn người.

Bác sĩ khuyến cáo, người dân không tự ý dùng hoặc mua online bất kỳ sản phẩm đông y nào không có giấy phép của cơ quan y tế; Khi mua cần kiểm tra kỹ nhãn mác, nguồn gốc và số đăng ký trên bao bì trước khi sử dụng; Khám và điều trị tại cơ sở y học cổ truyền được cấp phép, có bác sĩ chịu trách nhiệm chuyên môn. Nếu người nào đã lỡ sử dụng thuốc nghi ngờ giả hoặc kém chất lượng, nên ngừng ngay và đến bệnh viện chuyên khoa gan, thận hoặc y học cổ truyền để kiểm tra.