Phát hiện ca nhiễm trùng roi lạ đầu tiên ở Việt Nam

Ca nhiễm trùng roi "lạ" trên người đầu tiên tại Việt Nam vừa được Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TP HCM báo cáo.

Theo Văn Thanh/Báo Phụ Nữ 20/04/2015 16:57

Đầu tháng 3/2015, bệnh nhân B.T.C. (38 tuổi, ngụ xã Thạnh Phú, huyện Vĩnh Cửu, tỉnh Đồng Nai) bị sốt liên tục hơn nửa tháng vẫn không hết. Kết quả xét nghiệm của Thái Lan cho thấy, bệnh nhân đã mắc phải loại trùng roi có tên Trypanosoma evansi.

Sốt liên tục, tổn thương gan, thận

Làm công nhân may mặc cho một công ty ở Đồng Nai, vào giữa tháng 2/2015, chị C. về thăm gia đình ở Đăk Lăk. Ở quê, nhiều hàng xóm của chị nuôi bò, nuôi heo; nhà chị lại có khá nhiều chuột. Đầu tháng 3/2015, chị C. bỗng sốt cao 39,50C, kèm lạnh run và nhức đầu, nước tiểu vàng. Chị đã tự mua thuốc uống nhưng bệnh không giảm.

Thậm chí, sau khi uống thuốc thì tay chân nổi ban suốt ba ngày. Đến ngày thứ bảy của bệnh, chị C. đến khám tại Bệnh viện (BV) tỉnh Đăk Lăk, được bác sĩ (BS) chẩn đoán nhiễm siêu vi nên cho điều trị ngoại trú. Sau khi uống thuốc, cơn sốt “hạ hỏa” được ba ngày. Nhưng sau đó, chị C. bị sốt lại và chuyển sang điều trị ở phòng mạch tư nhưng bệnh vẫn không giảm. Đến ngày bệnh thứ 17, ngoài biểu hiện sốt, chị còn bị đau khớp gối hai bên nên đã nhập BV đa khoa tỉnh Đồng Nai. Các BS nghi bệnh nhân (BN) bị nhiễm giun chỉ cấp nên đã chuyển BN lên BV Bệnh Nhiệt đới vào ngày 18/3/2015.

Phat hien ca nhiẽm trùng roi la dàu tien o Viet Nam

Quy trình gây bệnh của trùng roi Trypanosoma evansi. Ảnh minh họa.

TS-BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu, Giám đốc BV Bệnh Nhiệt đới TP HCM kể: “Các xét nghiệm cho thấy BN bị tổn thương gan, thận, giảm tế bào máu ngoại biên và nhiễm trùng nặng. Phết máu ngoại biên và phết tủy xương soi đều thấy hình ảnh một loài trùng roi di động. Chúng tôi ngạc nhiên vì loại trùng roi gây bệnh trên người chỉ từng ghi nhận ở châu Phi như loài Trypanosoma brucei gây bệnh ngủ cho người sau khi bị loài ruồi có tên Glossina (còn gọi là ruồi Tsetse) mang mầm bệnh cắn. Hoặc, loại trùng roi khác ở Nam Mỹ có tên Trypanosoma cruzi gây bệnh Chagas. Người mắc bệnh sẽ bị các biến chứng ở hệ tiêu hóa và tim mạch như: phì đại thực quản, phì đại đại tràng, bệnh cơ tim, suy tim; thậm chí chết đột ngột do loạn nhịp tim, ngưng tim. Thế nhưng, BN cho biết chưa từng đi châu Phi hay Nam Mỹ”.

Ngay lập tức, BV Bệnh Nhiệt đới đã mời các chuyên gia về ký sinh trùng đến hội chẩn. Dựa vào chi tiết BN từng về quê, xung quanh nhà có nuôi trâu, bò và có nhiều chuột, các bác sĩ nghĩ tới loài trùng roi mang tên Trypanosoma evansi. Lâu nay, những loài Trypanosoma chủ yếu gây bệnh trên các loài động vật. Y văn thế giới có ghi nhận một số trường hợp hiếm hoi gây bệnh cho người. Tại Việt Nam, từ hàng chục năm nay, cơ quan thú y ở các tỉnh phía Bắc đã ghi nhận Trypanosoma evansi gây bệnh cho trâu, bò, chủ yếu nhiễm qua đường máu do các loại ruồi, muỗi hút máu từ trâu, bò bệnh rồi truyền cho trâu, bò khỏe.

Song song với việc gửi mẫu bệnh phẩm sang Phòng Ký sinh trùng, Khoa Thú y, Đại học Kasetsart của Thái Lan xét nghiệm tìm “hung thủ”, BV Bệnh Nhiệt đới đã điều trị tích cực cho BN bằng các loại thuốc kháng nấm. Ngày 31/3/2015, kết quả xét nghiệm sinh học phân tử (PCR) từ Thái Lan đã định danh chính xác tên loài ký sinh trùng trong cơ thể chị C. chính là trùng roi Trypanosoma evansi. BS Nguyễn Văn Vĩnh Châu nhận định: Đây có lẽ là ca Trypanosoma evansi gây bệnh trên người đầu tiên ở Việt Nam được báo cáo.

BS Lê Bửu Châu, Trưởng khoa Nhiễm B, BV Bệnh Nhiệt đới TP HCM cho biết: xác định chính xác tên loài trùng roi gây bệnh, BN đã được truyền thuốc vào tĩnh mạch liên tục tám ngày và biểu hiện sốt đã giảm ngay trong 24 giờ đầu tiên. Hiện BN đã hết sốt.

“Đồng phạm” có thể là bọ chét?

GS-BS Trần Vinh Hiển, nguyên Chủ nhiệm Bộ môn Ký sinh trùng, Đại học Y Dược TP HCM cho biết: trùng roi Trypanosoma evansi thuộc dạng chỉ ký sinh trong máu, chủ yếu ký sinh trên động vật như: chuột, ngựa, trâu, bò; rất hiếm khi xuất hiện trên người. Trâu, bò mắc bệnh thể cấp tính thường sốt cao 41 - 41,70C, với các triệu chứng thần kinh như: ngã quỵ, kêu rống, đi vòng tròn và sẽ chết sau 7-15 ngày mắc bệnh. Ở thể mạn tính, các triệu chứng nhẹ hơn và bệnh kéo dài một - hai tháng, con vật ngày càng gầy, niêm mạc mắt vàng nhạt hay sẫm, chảy nước mắt. Sức khỏe suy yếu dần, kém ăn, đột ngột sốt cao, bụng chướng to rồi tử vong. Tỷ lệ mắc trên trâu, bò từ 7-30%, trong đó tỷ lệ trâu, bò chết chiếm 6-20%.

Ở các nước châu Á, thỉnh thoảng cũng xuất hiện vài ca trùng roi Trypanosoma evansi “di cư” sang người. Riêng Việt Nam vào những năm 1970, khi xảy ra dịch hạch thì một BV phía Bắc có gửi mẫu bệnh phẩm của một BN bị rối loạn tâm thần, sốt cao liên tục cho Đại học Y Dược TP HCM định dạng “thủ phạm” và cuối cùng trùng roi Trypanosoma evansi được gọi tên. “Tuy nhiên, lúc đó, chúng tôi không thấy người bệnh, không tìm hiểu rõ được bệnh cảnh mà chỉ nhận mẫu bệnh phẩm. Hơn nữa, cũng không xác định được BN có đi nước ngoài về hay không.

Trường hợp ở BV Bệnh Nhiệt đới là ca đầu tiên được báo cáo và BN hoàn toàn ở trong nước. Về động vật trung gian truyền bệnh, tôi nghĩ nhiều đến “đồng phạm” bọ chét hơn là loài ruồi. Ruồi ở Việt Nam không có kim để chích, hút máu như loài ruồi Glossina ở châu Phi mà mầm bệnh chỉ dính vào cơ thể chúng khi tiếp xúc với phân, vết thương và việc truyền bệnh thông qua cơ chế đó. Trong khi, để truyền bệnh từ trâu, bò nhiễm trùng roi Trypanosoma evansi sang người thì buộc động vật trung gian phải cắn, chích giữa trâu, bò bệnh với người. Bọ chét có thể hút máu từ động vật rồi cắn sang người và đây cũng là loài từng gây dịch hạch ở Việt Nam nên tôi nghĩ nhiều đến bọ chét hơn” - GS Trần Vinh Hiển chia sẻ.

Theo GS Trần Vinh Hiển, vì đây là bệnh hiếm gặp nên cần phải nghiên cứu xem loài này chỉ thích nghi ở một vài cơ địa người nào đó thôi hay bắt đầu thích nghi được ở cơ thể người. Có những loại nấm hay ký sinh trùng của thú vật có thể thích nghi vào người khi cơ địa người đó có thay đổi về miễn dịch học hoặc theo thời gian, chúng “kết thân” với con người. Khi nhiễm trùng roi, thời gian ủ bệnh thường âm thầm, có thể kéo dài từ 10-20 ngày.

Trùng roi sinh sản tại nơi xâm nhập, rồi phát tán theo đường máu, cuối cùng xâm nhập vào hệ thần kinh trung ương, vào dịch não tủy. Người bệnh sốt liên tục hoặc sốt không đều. Trước khi chuyển sang giai đoạn màng não - não, người bệnh có thể gặp các dấu hiệu thần kinh như: nhức đầu - nhất là khi sốt, rối loạn cảm giác, cảm giác kiến bò, vọp bẻ, mất ngủ, bực bội, tăng cảm giác đau… Nếu không được điều trị, người bệnh có thể tử vong.

Vì là bệnh hiếm gặp ở Việt Nam nên các thuốc điều trị đặc hiệu thường khó tìm. BN C. may mắn đáp ứng tốt với điều trị và hiện tại vẫn được theo dõi sức khỏe định kỳ.

#ca nhiễm trùng roi #nhiễm trùng roi #trùng roi

Xu hướng làm đẹp từ quá khứ "gây sốt"

(Kiến Thức) - Son màu trầm, tóc đen hay quần ống loe... từng được ưa chuộng từ nhiều thập niên trước, nay trở lại tạo thành xu hướng làm đẹp "gây sốt".

Màu môi trầm. Màu son môi trầm, đỏ đậm lên ngôi vài năm gần đây. Nhưng từ trước đó hai mươi năm, nhiều ngôi sao đã ưa chuộng mốt này. Liv Tyler tô son môi đỏ mận năm 1995 (trái) và Jessica Alba tại một sự kiện mới đây.

Xem chi tiết

6 cách nấu chè hạt sen ngon đúng điệu

(Kiến Thức) - Chè hạt sen ăn rất ngon, thanh mát phù hợp trong những ngày hè nóng nực. Dưới đây là 6 cách nấu chè hạt sen ngon đúng điệu.

Chè hạt sen long nhãn. Đây vốn là một trong những món chè cầu kỳ ở xứ Huế. Nhãn giòn ngọt, sen bở tơi quện vào nhau tạo nên món chè thơm bùi, ngọt mát. Nhãn rửa sạch, bóc vỏ. Dùng dao nhọn để xoáy quanh núm nhãn. Khi vỏ và hạt đã rời nhau, thì dùng ngón cái ấn và đẩy lộn hạt ra ngoài. Hạt sen tươi, bóc màng, bỏ tâm. Ảnh: wordpress

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-2

Cho vào nước lạnh đun sôi đến khi mềm bở ra. Cho thêm đường phèn vào đun thêm vài phút sao cho hạt sen hơi ngọt một chút. Múc riêng hạt sen ra. Phần nước thì trộn thêm nước dừa và đường sao cho vừa khẩu vị. Lồng hạt sen vào trong cùi nhãn cho đến hết. Khi ăn, múc 5-6 hạt sen lồng nhãn, thêm vài hạt sen trần, chan nước và cho thêm đá. Cũng có thể lồng hạt sen vào nhãn, sau đó hấp, rồi ăn cùng với nước đường phèn mát. Ảnh: mecuti

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-3

Chè đậu đỏ hạt sen là một món tráng miệng bổ dưỡng, thanh mát, giúp an thần, dễ ngủ. Sự kết hợp hài hòa giữa đậu đỏ và hạt sen tạo nen một hương vị rất riêng cho món chè. Gạo đỏ đem vo sạch, ngâm nước khoảng 15 phút. Ảnh: amthucgiadinh

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-4

Sau đó cho gạo vào nấu cháo (không nên để gạo quá nát, cháo quá nhừ). Đậu đỏ sau khi ngâm nước khoảng 1 giờ, cho vào nấu đến khi đậu gần chín thì cho hạt sen vào. Hạt sen chín thì cho đường phèn vào. Kế đến cho cháo gạo đỏ vào nấu tiếp khoảng 10 phút nữa là được. Ảnh: vaobepnauan

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-5

Chè sen hạnh nhân. Sự kết hợp độc đáo giữa hạt sen và hạnh nhân tạo thành một món chè độc đáo cực ngon. Hạt sen ngâm nước lạnh cho nở. Tiếp theo cho hạt sen vào nồi nước đun cho đến khi mềm. Nêm đường vào nồi theo khẩu vị. Tiếp đến, làm ấm sữa bằng lo vi sóng. Cuối cùng cho sữa ấm và bột hạnh nhân vào nấu cùng với hạt sen. Ảnh: media

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-6

Chè sen thập cẩm. Với nhiều nguyên liệu khác nhau, chắc chắn đây sẽ là một món chè mang lại nhiều dư vị cho người thưởng thức. Củ sen gọt vỏ và cắt lát. Hạt sen và tuyết nhĩ ngâm nước cho thật mềm. Nấu đường phèn với nước. Ảnh: monngonviet

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-7

Cho củ năng đã gọt vỏ, củ sen vào nồi nấu sôi khoảng 10 phút. Tiếp theo thêm hạt sen, tuyết nhĩ vào ninh lửa nhỏ. Cho nước đường vào khuấy đều. Đun sôi thêm khoảng 10 phút rồi tắt bếp. Chè hạt sen thập cẩm ngon hơn khi ăn lạnh. Ảnh: wordpress

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-8

Chè bột sắn hạt sen. Bột sắn tính thanh, rất mát. Bột sắn kết hợp hạt sen tạo thành món chè giải nhiệt, giúp an thần rất tốt. Hạt sen sau khi rửa sạch cho vào ninh đến khi thật bở. Pha bột sắn với đường và một chút nước. Từ từ rót bột sắn vào nồi sen. Vừa đổ vừa quấy đến khi nước sánh lại là được. Ảnh: vaobepnauan

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-9

Chè hạt sen nấm tuyết. Chỉ một ít hạt sen hòa lẫn với nấm tuyết cũng đủ tạo thành một bát chè tuyệt hảo. Chè vừa ngon miệng, vừa giúp giấc ngủ sâu hơn. Hạt sen bóc bỏ vỏ, bỏ tâm sen, rửa sạch, để ráo. Nấm tuyết ngâm mềm, làm sạch rồi cắt nhỏ. Ảnh: monngonviet

6 cach nau che hat sen ngon dung dieu-Hinh-10

Cho hạt sen vào nấu đến khi vừa chín tới. Kế đến cho đường phèn vào nấu cùng hạt sen đến khi tan. Sau đó thêm nấm tuyết vào nấu cùng. Chè sôi khoẳng 5 -10 phút thì tắt bếp, cho vani vào, khuấy đều. Hương vị vừa ngọt vừa thanh là ấn tượng khó quên nhất của món chè. Ảnh: phununet

Xem chi tiết

Thịt lợn tiêm thuốc ngủ, ăn vào dễ thần kinh, mục xương

(Kiến Thức) - Thịt lợn tiêm thuốc ngủ trước khi giết mổ chắc chắn tồn đọng chất độc. Người ăn loại thịt này thường xuyên sẽ hỏng thận, hại thần kinh, mục xương...

Xem clip thịt lợn bẩn trong lò mổ (nguồn: ANTV):

Xem chi tiết

Đọc nhiều nhất

Trụ sở UBND xã Quảng Trực, tỉnh Lâm Đồng.

Một mình dự thầu, Công ty T&Q trúng gói làm đường hơn 4 tỷ ở xã Quảng Trực

Dù đấu thầu rộng rãi qua mạng, gói thầu nâng cấp đường giao thông từ QL14C về giáp Bưu điện tại xã Quảng Trực chỉ có một mình Công ty T&Q dự và trúng thầu.

Lâm Đồng: Công ty Khang Lộc Cát Tiên trúng thầu dày đặc tại các xã mới sáp nhập [Kỳ 1]

Chỉ trong thời gian ngắn sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, Công ty Tư vấn Đầu tư và Xây dựng Khang Lộc Cát Tiên đã liên tiếp trúng nhiều gói thầu xây lắp, tư vấn với tỷ lệ tiết kiệm ngân sách thấp.

Công nghiệp Đức Long "vượt rào" tại DVCI Gò Vấp: Đối thủ ngã ngựa, kịch bản cũ lặp lại? [Kỳ 1]

Với giá trúng thầu 5.399.000.000 đồng, Công ty Cổ phần Vận tải Thương mại Xây dựng Công nghiệp Đức Long đã dễ dàng giành gói thầu cung cấp ô tô chở rác tại Công ty Dịch vụ công ích quận Gò Vấp, đối thủ duy nhất bị loại từ "vòng gửi xe".

Gói thầu 13 tỷ và bài toán tiết kiệm 30% tại Nhiệt điện Duyên Hải 1 [Kỳ 1]

Gói thầu cung cấp thiết bị sửa chữa CSU 2 tại Nhà máy Nhiệt điện Duyên Hải 1 vừa tìm được chủ nhân với mức tiết kiệm ngân sách ấn tượng lên tới hơn 4 tỷ đồng, tương đương 30% giá dự toán.

Công ty Cổ phần Thi Trần trúng gói thầu hơn 2 tỷ đồng tại Đồng Tháp [Kỳ 1]

Tại gói thầu thiết bị cho Trường THCS Hậu Thành, Công ty Cổ phần Thi Trần đã vượt qua 3 đối thủ để trúng thầu với tỷ lệ tiết kiệm ấn tượng gần 24%.

Hiệu quả kinh tế và tính minh bạch tại các gói thầu của Công ty Vietcons [Kỳ 3]

Sau loạt bài viết, câu hỏi về trách nhiệm của các Chủ đầu tư và các đơn vị tư vấn đấu thầu trong việc tối ưu hóa ngân sách nhà nước vẫn cần được làm rõ

Liên danh 2 thành viên trúng gói thầu hơn 6,8 tỷ tại BV Từ Dũ, tiết kiệm 0,56%

Gói thầu thi công và lắp đặt thiết bị tại khu M1, Bệnh viện Từ Dũ vừa về tay Liên danh M1 với tỷ lệ tiết kiệm thấp trong bối cảnh duy nhất một nhà thầu tham dự

Công ty Bảy Diệp: Trúng thầu sát giá và những mối quan hệ "ruột" [Kỳ 2]

Trong tổng số hơn 15,2 tỷ đồng giá trị trúng thầu, có tới hơn 13 tỷ đồng của Công ty TNHH MTV Bảy Diệp đến từ các gói thầu chỉ định.

Công ty Long Nhân Thịnh trúng gói thầu PCCC hơn 3 tỷ tại Trường Sông Mây

Dù có giá dự thầu sau giảm giá cao hơn đối thủ, nhưng Công ty Long Nhân Thịnh vẫn trúng thầu gói PCCC dự án Trường Sông Mây do đối phương không đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.

Công ty S.C.O.M và "chuỗi thắng" tại các gói thầu chuyển đổi số cấp xã [Kỳ 1]

Chỉ trong vài ngày của tháng 03/2026, Công ty TNHH S.C.O.M liên tiếp được công bố trúng nhiều gói thầu mua sắm thiết bị CNTT phục vụ chuyển đổi số tại các phường thuộc TP HCM.