Dưới đây là 5 nền văn minh cổ đại từng bị loài người lãng quên. Cụ thể:
Nghiên cứu thứ nhất vừa công bố trên tạp chí Frontiers in Genetics tiết lộ rằng loài người sống ở châu Âu trong thời kỳ đồ đá mới (khoảng 10.000 năm trước Công Nguyên đến 4.500 năm trước Công Nguyên) từng thay đổi ngoạn mục về vóc dáng, màu da, nguy cơ bệnh lý và trí thông minh.

Con người có thể đã "thay hình đổi dạng" cực kỳ linh hoạt trong quá khứ? - Ảnh: Gorodenkoff
Theo Ancient Origins, nhóm các nhà nghiên cứu di truyền từ Trung tâm Y tế Đại học Radboud ở Nijmegen (Hà Lan) và Trung tâm Bệnh truyền nhiễm Helmholtz (Đức) đã nghiên cứu hồ sơ di truyền của hơn 800 người châu Âu cổ đại, được tổng hợp từ các mẫu DNA lấy từ các bộ xương được khai quật từ nhiều địa điểm khảo cổ khác nhau.
Đối chiếu với DNA của người châu Âu hiện đại, học phát hiện ra sự thay đổi đáng kinh ngạc của các tập hợp gien liên quan đến sắc tố da, cân nặng, chỉ số khối, sự trao đổi chất, cholesterol, hoạt động não bộ...
Rõ ràng, trong vài ngàn năm của thời đại đồ đá mới, dường như sự thay đổi về công nghệ sản xuất công cụ lao động và cách thức lao động đã tác động cực mạnh đến những người cổ đại này.
Họ đã trở nên cao hơn, da sáng màu hơn, thông minh hơn nhưng dễ mắc bệnh tim mạch hơn.
Trong đó thú vị nhất là sự thay đổi khiến người châu Âu càng hiện đại càng dễ bị thừa cholesterol xấu và bệnh tim mạch hơn: đó là do các gien liên quan đến thiệt hại này lại có lợi cho não bộ. Do đó con người đã tự thực hiện sự "đánh đổi" để sở hữu đầu óc thông minh hơn.
Ngược lại, một nghiên cứu dẫn đầu bởi phó giáo sư Stephanie Marciniak từ Khoa nhân chủng học, Đại học Bang Pensylvania (Mỹ), vừa công bố trên tạp chí PNAS, thì lại khẳng định vào mốc 10.000 năm trước Công Nguyên, con người cũng từng... lùn đi 3,8 cm.
Theo Daily Mail, việc thay đổi từ xã hội săn bắt hái lượm sang xã hội nông nghiệp sơ khai đã khiến họ phải chịu đựng một quãng thời gian dinh dưỡng kém và gánh nặng bệnh tật gia tăng, dẫn đến sự thay đổi về vóc dáng.
Công trình cũng dựa trên phân tích DNA, từ 167 cá thể được tìm thấy khắp châu Âu, sống vào khoảng 38.000 năm về trước đến 2.400 năm về trước.
Theo các chuyên gia, rất có thể những thay đổi xã hội tinh vi đã gây tác động khác nhau lên các nhóm người khác nhau với khả năng thích nghi khác nhau với thay đổi về môi trường. Cũng có thể con người đã vượt qua giai đoạn khó khăn của mốc bắt đầu thời đại đồ đá mới để ngay lập tức đảo ngược các biến đổi có vẻ "đi lùi" ban đầu.
Trước thềm Đại hội Toán học Quốc tế (ICM) 2026, GS Vương Hồng (Hong Wang) đang trở thành tâm điểm chú ý khi được cho là ứng viên sáng giá cho Huy chương Fields.
Một con tàu đắm cổ đại đã giữ bí mật về một phát minh khiến cả thế giới sửng sốt: một cỗ máy tinh vi ra đời trước kỷ nguyên máy móc hàng nghìn năm.
Nhóm nghiên cứu tại Đại học Kyushu (Nhật Bản) đã công bố một phương pháp bảo quản thực phẩm hoàn toàn mới từ vỏ bí đỏ, mở ra triển vọng cắt giảm đồng thời rác thải bao bì nhựa lẫn lãng phí thực phẩm.
Ở vùng tối tăm và lạnh lẽo ngoài rìa Hệ Mặt Trời, một hành tinh xanh khổng lồ đang sở hữu những cơn gió dữ dội nhất mà con người từng biết.
Giữa vùng đất khô cằn của miền Tây Australia, hàng nghìn cột đá vôi kỳ lạ vươn lên từ biển cát như những tàn tích của một nền văn minh đã biến mất.
Các nhà nghiên cứu đang nhận được rất nhiều tiền để nghiên cứu tái tạo tuyến ức, một cơ quan miễn dịch thoái hóa, với hy vọng sẽ làm chậm quá trình lão hóa.
Những chiếc mặt nạ được tạo hình từ tóc người thật và trang điểm chu sa đỏ độc hại cho trên các xác ướp trước thời Inca ở Peru cách đây 1.000 năm.
Dưới làn nước xanh, một loài cá nhỏ bé đang thực hiện công việc tưởng chỉ dành cho con người: lựa chọn vật liệu, xây dựng và trang trí một công trình riêng.
Từ những chiếc la bàn cổ xưa đến động cơ điện hiện đại, nam châm đã âm thầm thay đổi nền văn minh nhờ một lực vô hình nhưng đầy sức mạnh.
Hơn 2.000 tình nguyện viên đang hỗ trợ các nhà khoa học Ba Lan phục dựng bộ xương khổng lồ của Mastodonsaurus, một loài săn mồi dưới nước thời tiền sử.
Một đến ba tách cà phê vào buổi sáng là thói quen của rất nhiều người. Tuy nhiên, liệu sở thích này có mang lại mối lo ngại nào cho sức khỏe hay không?
Gần nửa thế kỷ lặng lẽ đi tìm đồng đội, bác sĩ Trần Văn Bản đã thực hiện lời hẹn chưa bao giờ nguôi với những người đã ngã xuống.
Suốt hàng nghìn năm, người Ai Cập cổ đại thờ phụng mèo như linh vật. Thế nhưng, đằng sau sự sùng bái ấy lại là một mặt tối tàn nhẫn ít ai ngờ tới.
Từ những chiếc la bàn cổ xưa đến động cơ điện hiện đại, nam châm đã âm thầm thay đổi nền văn minh nhờ một lực vô hình nhưng đầy sức mạnh.
Từ một loài cây hoang dã ở vùng cao nguyên châu Phi, cà phê đã trở thành thức uống toàn cầu và góp phần định hình lịch sử, kinh tế, văn hóa nhân loại.
Dưới làn nước xanh, một loài cá nhỏ bé đang thực hiện công việc tưởng chỉ dành cho con người: lựa chọn vật liệu, xây dựng và trang trí một công trình riêng.
Hơn 2.000 tình nguyện viên đang hỗ trợ các nhà khoa học Ba Lan phục dựng bộ xương khổng lồ của Mastodonsaurus, một loài săn mồi dưới nước thời tiền sử.
Giữa vùng đất khô cằn của miền Tây Australia, hàng nghìn cột đá vôi kỳ lạ vươn lên từ biển cát như những tàn tích của một nền văn minh đã biến mất.
Các nhà nghiên cứu đang nhận được rất nhiều tiền để nghiên cứu tái tạo tuyến ức, một cơ quan miễn dịch thoái hóa, với hy vọng sẽ làm chậm quá trình lão hóa.
Trước thềm Đại hội Toán học Quốc tế (ICM) 2026, GS Vương Hồng (Hong Wang) đang trở thành tâm điểm chú ý khi được cho là ứng viên sáng giá cho Huy chương Fields.
Ở vùng tối tăm và lạnh lẽo ngoài rìa Hệ Mặt Trời, một hành tinh xanh khổng lồ đang sở hữu những cơn gió dữ dội nhất mà con người từng biết.
Những chiếc mặt nạ được tạo hình từ tóc người thật và trang điểm chu sa đỏ độc hại cho trên các xác ướp trước thời Inca ở Peru cách đây 1.000 năm.
Một con tàu đắm cổ đại đã giữ bí mật về một phát minh khiến cả thế giới sửng sốt: một cỗ máy tinh vi ra đời trước kỷ nguyên máy móc hàng nghìn năm.
Nhóm nghiên cứu tại Đại học Kyushu (Nhật Bản) đã công bố một phương pháp bảo quản thực phẩm hoàn toàn mới từ vỏ bí đỏ, mở ra triển vọng cắt giảm đồng thời rác thải bao bì nhựa lẫn lãng phí thực phẩm.
Bức ảnh “Nụ cười chiến thắng” đã khắc họa trọn vẹn khí phách của một thế hệ anh dũng, kiên trung, không khuất phục trước kẻ thù.
Nghiên cứu từ Bệnh viện Đa khoa Massachusetts (MGH) cho thấy, đi bộ 3.000- 5.000 bước mỗi ngày giúp làm chậm suy giảm trí nhớ và teo não ở người cao tuổi có nguy cơ mắc Alzheimer.
Các nhà khoa học Mỹ vừa phát triển thành công một loại dây nano làm từ niobi arsenide (NbAs) – vật liệu lượng tử có đặc tính hoàn toàn trái ngược với đồng: kích thước càng nhỏ thì khả năng dẫn điện càng tăng.
Ẩn sâu trong dãy Andes hiểm trở của Peru là một thành phố Inca cổ đại ít người biết đến, được ví như "Machu Picchu thứ hai".
Những thập niên đầu thế kỷ XXI đã mang đến hàng loạt phát hiện bất ngờ, chứng minh rằng thế giới động vật vẫn còn vô số bí mật đang chờ con người khám phá.
Phía sau mỗi thanh chocolate ngọt ngào là một hành trình lịch sử kéo dài hàng nghìn năm, bắt đầu từ những khu rừng nhiệt đới của châu Mỹ.