Trong bối cảnh mưa lớn cực đoan ngày càng gia tăng, hạ tầng đô thị chịu áp lực nặng nề, Hà Nội đang triển khai hàng loạt dự án đầu tư công khẩn cấp nhằm xử lý hai “điểm nghẽn” lớn là úng ngập và ùn tắc giao thông. Đây không chỉ là giải pháp tình thế mà còn là bước đi chiến lược hướng tới quản trị đô thị hiện đại, bền vững.

"MỆNH LỆNH KHẨN CẤP" TRƯỚC ÁP LỰC NGẬP VÀ TẮC

Theo báo cáo của UBND thành phố, việc ban hành các lệnh xây dựng công trình khẩn cấp xuất phát từ thực tiễn cấp bách tình trạng ngập úng tái diễn, giao thông quá tải, trong khi hệ thống hạ tầng hiện hữu chưa theo kịp tốc độ đô thị hóa.

Đáng chú ý, Thành phố đã xác định rõ 5 “điểm nghẽn” lớn, trong đó úng ngập và ùn tắc giao thông là hai vấn đề nổi cộm, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống người dân và năng lực phát triển kinh tế.

Để xử lý, Hà Nội triển khai 4 dự án đầu tư công khẩn cấp, gồm 3 dự án chống ngập và 1 dự án giao thông trọng điểm. Việc áp dụng cơ chế khẩn cấp giúp rút ngắn thủ tục, đẩy nhanh tiến độ, đáp ứng yêu cầu hoàn thành ngay trong giai đoạn 2026–2027.

Một trong những điểm nhấn là dự án Hệ thống hỗ trợ kiểm soát ngập lụt toàn thành phố, bước chuyển từ quản lý thủ công sang quản trị số.

Hệ thống này tích hợp mạng lưới cảm biến theo thời gian thực, mô hình thủy lực và trung tâm điều hành thông minh, cho phép theo dõi mực nước tại các điểm xung yếu; Dự báo ngập úng chính xác; Cảnh báo sớm và hỗ trợ ra quyết định.

Dự án có tổng mức đầu tư khoảng 70 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành vào quý I/2027, trong đó mục tiêu trước mắt là kiểm soát tối thiểu 70% điểm ngập ngay trong năm 2026.

Song song với đó, Hà Nội đầu tư hai hồ điều hòa quy mô lớn: Hồ Chèm (9ha, Đông Ngạc) đóng vai trò vùng trữ nước, giảm tải hệ thống thoát nước khu vực sông Nhuệ; Hồ Liên Mạc 1 (13ha, Thượng Cát) vùng tiêu đệm quan trọng cho lưu vực sông Pheo.

Các hồ này không chỉ giúp giảm ngập mà còn cải thiện vi khí hậu, tạo không gian xanh cho đô thị. Tổng mức đầu tư hai dự án lên tới hơn 1.300 tỷ đồng, với tiến độ hoàn thành trong năm 2026.

Đáng chú ý, công tác giải phóng mặt bằng đang được đẩy nhanh. Hiện hồ Chèm đã đạt 98%, hồ Liên Mạc 1 đạt khoảng 66%, cho thấy quyết tâm lớn trong triển khai.

VÀNH ĐAI 2,5 - "MẠCH MÁU" GỠ ÙN TẮC NỘI ĐÔ

Ở lĩnh vực giao thông, dự án hoàn thiện tuyến Vành đai 2,5 được xác định là “chìa khóa” giảm ùn tắc. Tuyến đường dài gần 20km này có vai trò phân luồng, giảm tải cho các trục hướng tâm như Nguyễn Trãi, Giải Phóng, Lê Văn Lương...Kết nối các khu đô thị, thúc đẩy phát triển kinh tế và giảm áp lực cho các tuyến vành đai 2 và 3.

Hiện vẫn còn 3 đoạn “đứt gãy” dài khoảng 2,26km chưa được đầu tư. Thành phố đã quyết định triển khai khẩn cấp các đoạn này với tổng vốn hơn 8.400 tỷ đồng, đặt mục tiêu hoàn thành trong năm 2026.

Dự án đã khởi công từ tháng 3/2026, công tác giải phóng mặt bằng đang được triển khai đồng loạt tại các phường Cầu Giấy, Yên Hòa, Thanh Xuân, với hàng trăm hộ dân và hàng chục nghìn m2 đất được thu hồi.

Việc đồng loạt triển khai các dự án theo cơ chế khẩn cấp cho thấy rõ quyết tâm của Hà Nội trong việc “chạy đua” với thời gian để giải quyết các vấn đề đô thị tồn tại nhiều năm.

Không chỉ là những công trình hạ tầng đơn lẻ, đây là một chiến lược tổng thể kết hợp công nghệ – hạ tầng – quy hoạch; Tăng khả năng thích ứng với biến đổi khí hậu; Nâng cao chất lượng sống cho người dân.

Nếu hoàn thành đúng tiến độ, các dự án này sẽ tạo bước ngoặt trong công tác chống ngập, giảm ùn tắc, những “căn bệnh mãn tính” của đô thị lớn nhất miền Bắc.

Trong bài toán phát triển đô thị bền vững, Hà Nội đang cho thấy một hướng đi rõ ràng là không chỉ “chữa cháy” mà từng bước xây dựng hệ thống hạ tầng thông minh, chủ động trước mọi biến động.