Bộ Giáo dục và Đào tạo (GD&ĐT) vừa ban hành Thông tư 87/2026/TT-BGDĐT quy định Khung chương trình bồi dưỡng năng lực thực hành nghề cho giảng viên, giáo viên giáo dục nghề nghiệp dạy thực hành.

Việc ban hành Thông tư này đánh dấu bước tiến quan trọng của Bộ GD&ĐT trong nỗ lực cụ thể hóa Luật Giáo dục và Luật Nhà giáo, hướng tới chuẩn hóa đội ngũ giảng viên học nghề gắn liền với chuyển đổi số và kỹ năng xanh. Đáng chú ý nhất là cơ chế "đánh giá trực tiếp và công nhận năng lực" đối với người có từ 3 năm kinh nghiệm thực tế - một nỗ lực cắt giảm chi phí và thời gian đáng ghi nhận. Dù vậy, khi quyền tự chủ xây dựng chương trình và cấp chứng chỉ được giao trọn cho các cơ sở bồi dưỡng, nguy cơ chênh lệch chất lượng giữa các vùng miền và bài toán "hậu kiểm" dữ liệu số sẽ là những thách thức không nhỏ đòi hỏi câu trả lời từ thực tiễn.

Lần đầu thống nhất Khung chương trình bồi dưỡng theo chuẩn đầu ra

Theo Thông tư, Khung chương trình quy định thống nhất các tiêu chuẩn tối thiểu về mục tiêu, chuẩn đầu ra, thời lượng, cấu trúc mô-đun và nội dung bồi dưỡng. Chương trình chú trọng rèn luyện kĩ năng cốt lõi, khả năng vận dụng quy trình kỹ thuật, xử lý tình huống chuyên môn và hướng dẫn thực hành an toàn, hiệu quả.

Thông tư được xem là bước đột phá với cơ chế “đánh giá trực tiếp và công nhận năng lực”. Theo đó, nhà giáo hoặc người có nguyện vọng trở thành nhà giáo giáo dục nghề nghiệp đã có văn bằng chuyên môn phù hợp và tích lũy từ 03 năm kinh nghiệm giảng dạy thực hành hoặc làm việc thực tế tại doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh, dịch vụ được đăng ký tham gia đánh giá trực tiếp tại cơ sở đào tạo, bồi dưỡng đủ điều kiện.

Người đạt yêu cầu qua Hội đồng đánh giá sẽ được công nhận và cấp Chứng chỉ năng lực thực hành nghề mà không bắt buộc phải tham gia khóa bồi dưỡng. Quy định này giúp tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí.

Tích hợp chuyển đổi số, công nghệ mới và kỹ năng xanh

Theo quy định của Thông tư, nội dung bồi dưỡng cập nhật việc ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo (AI), phần mềm chuyên dụng, an toàn thông tin, an ninh mạng, cùng các yêu cầu về an toàn vệ sinh lao động, bảo vệ môi trường, phát triển xanh và phát triển bền vững trong hoạt động nghề nghiệp.

Chương trình bồi dưỡng theo Thông tư mới ưu tiên các hoạt động thực hành, thực tập, trải nghiệm công nghệ tại doanh nghiệp. Đặc biệt, Thông tư quy định thành phần Hội đồng thẩm định chương trình và Hội đồng đánh giá năng lực bắt buộc phải có tối thiểu 1/3 thành viên là chuyên gia, cán bộ kĩ thuật, người có kĩ năng nghề cao hoặc nghệ sĩ, nghệ nhân đang trực tiếp làm việc tại doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh.

Thông tư cũng đẩy mạnh tự chủ cơ sở đào tạo gắn với quản lí số. Các cơ sở đào tạo, bồi dưỡng được tự chủ xây dựng, thẩm định, ban hành chương trình chi tiết, giáo trình, học liệu. Toàn bộ dữ liệu về việc cấp, quản lí Chứng chỉ năng lực thực hành nghề phải được cập nhật đầy đủ, chính xác, kịp thời vào Cơ sở dữ liệu chuyên ngành về giáo dục nghề nghiệp để phục vụ công khai, tra cứu và hậu kiểm.

Thông tư mới quy định các điều khoản chuyển tiếp nhằm bảo đảm quyền lợi của người học, không gây xáo trộn trong quá trình triển khai bồi dưỡng. Đối với các khóa bồi dưỡng đã tuyển sinh hoặc khai giảng trước ngày Thông tư có hiệu lực tiếp tục thực hiện bồi dưỡng, đánh giá và cấp chứng chỉ theo chương trình đã phê duyệt cho đến khi kết thúc khóa học.

Đối với các Chứng chỉ kĩ năng thực hành nghề trình độ cao đẳng nghề đã cấp trước ngày Thông tư có hiệu lực tiếp tục có giá trị sử dụng.