Bàn chải đánh răng cơ học đã tồn tại qua nhiều thế kỷ với nguyên lý cơ bản gần như không đổi: lông bàn chải cọ xát để loại bỏ mảng bám và thức ăn trên bề mặt răng.
Một nghiên cứu mới của các nhà khoa học thuộc Đại học Bắc Kinh đề xuất cách tiếp cận khác, kết hợp chuyển động chải răng với khả năng tạo điện của vật liệu.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí Science Advances ngày 4/11/2026, mô tả một loại bàn chải tự tạo điện, không cần pin. Lông bàn chải được chế tạo từ polyvinylidene fluoride (PVDF), một loại polymer có thể tạo ra điện tích khi bị biến dạng cơ học.
Khi chải răng, lông bàn chải uốn cong và giải phóng điện tích. Các điện tích này thúc đẩy hình thành những dạng oxy phản ứng trong lớp nước bọt gần bề mặt răng. Những phân tử có tính phản ứng cao này có thể làm tổn thương màng tế bào vi khuẩn, khiến chúng khó bám và phát triển trở lại.
Vật liệu áp điện vốn được nghiên cứu trong nhiều lĩnh vực, từ cảm biến, thiết bị thu năng lượng đến các hệ thống y sinh. Điểm đặc biệt của nghiên cứu là nhóm đã tích hợp hiệu ứng này vào một vật dụng quen thuộc, tận dụng chính lực chải răng để tạo ra điện tích.
Trong các thử nghiệm, nhóm nghiên cứu ghi nhận bàn chải có thể làm giảm sự bám dính của vi khuẩn và tác động đến màng tế bào của một số vi khuẩn gây bệnh trong khoang miệng. Cơ chế này bổ sung cho tác động cơ học vốn có của lông bàn chải.
Theo thông tin công bố, nhóm ghi nhận tác động tích cực đối với sự hình thành mảng bám và tình trạng viêm nướu trong quá trình sử dụng. Tuy nhiên, nghiên cứu chưa chứng minh bàn chải mới tốt hơn mọi loại bàn chải điện hoặc các sản phẩm chăm sóc răng miệng đã được kiểm nghiệm rộng rãi. Một số chuyên gia độc lập cho rằng cần thêm thử nghiệm để đánh giá hiệu quả, độ an toàn.
Một ưu điểm tiềm năng là thiết bị không cần pin hay bộ phận điện tử phức tạp để tạo tác động kháng khuẩn. Nếu có thể sản xuất với chi phí hợp lý và duy trì hiệu quả sau thời gian dài, công nghệ này có thể mở ra hướng phát triển mới cho bàn chải thủ công.
Việc tiêu diệt vi khuẩn cũng cần được đánh giá cân bằng, bởi khoang miệng có cả vi khuẩn có lợi và có hại.
Các nhà nghiên cứu còn cần làm rõ độ bền của lông polymer sau hàng nghìn lần uốn cong, khả năng duy trì điện tích, mức độ an toàn của các dạng oxy phản ứng và hiệu quả trên nhiều nhóm người dùng.
