![]() |
![]() |
| Nhà phê bình văn học Dorothy Parker |
![]() |
| Napoleon không được mang theo “của quý” xuống mồ? |
![]() |
![]() |
| Nhà phê bình văn học Dorothy Parker |
![]() |
| Napoleon không được mang theo “của quý” xuống mồ? |
![]() |
| Ngôi làng Trunyan nằm ở vùng hẻo lánh trên đảo Bali ở Indonesia. |
"Một người họ hàng của tôi nằm ở kia", hướng dẫn viên Ketut Blen giải thích và chỉ tay về phía một hộp sọ và bộ quần áo rách nằm bên trong khung tre có lợp lá cọ. "Nhưng tôi cảm thấy bình thường mỗi khi nhìn ông ấy".
Người dân tại ngôi làng Trunyan trên đảo Bali ở Indonesia cho biết họ thường đặt xác người thân qua đời ở ngoài trời dưới tán cây cổ thụ. Nghĩa trang của ngôi làng này nằm trên hồ của một miệng núi lửa với những triền dốc bao quanh và cô lập với bên ngoài, vì vậy người dân phải dùng thuyền để vận chuyển thi hài tới đây.
![]() |
| Thi thể người chết được đặt bên trong khung tre có lợp lá cọ dưới tán cây cổ thụ. |
Hướng dẫn viên Ketut Blen cho biết những người Bali Aga sống tại những ngôi làng xa xôi và hẻo lánh ở phía đông băng đảo Bali. Họ là những cư dân lâu đời nhất trên đảo, ít nhất từ năm 991 sau Công nguyên. Giống như phần lớn cư dân trên đảo Bali, người Bali Aga theo đạo Hindu, nhưng một số ngôi làng như Trunyan lại có nghi thức và niềm tin tôn giáo riêng.
Tại Tenganan, ngôi làng người Bali Aga nổi tiếng nhất, phụ nữ đã có chồng sẽ được dệt quần áo làm từ tre và thân cây ma thuật tước nhỏ. Trong khi đó, người ở làng Trunyan sẽ dùng roi mây đánh vào xác của những người qua đời và để xác tự động tan rã trong nắng mưa.
Thực tế, làng Trunyan có hai nghĩa trang, một dành để chôn cất người chết đã kết hôn, cái còn lại họ dành cho người chết trước khi kết hôn hoặc chết vì đuối nước.
Tôn giáo ở làng Trunyan thậm chí còn đa đạng về thuyết vật linh hơn so với đạo Hindu ở những ngôi làng khác trên đảo Bali. Ngôi làng có một ngôi đền thờ lớn với 11 ngôi đền nhỏ, tương ứng với xác chết được “phơi bày” ngoài nghĩa địa.
![]() |
| Tòa cảnh những ngôi đền tại ngôi làng Trunyan. |
Số 11 có ý rất quan trọng trong đạo Hindu, nên nghĩa trang ngoài trời luôn chỉ có 11 thi hài được mai táng, nếu một thi thể mới được mang tới trong khi nghĩa trang đã có đủ 11 bộ hài cốt thì dân làng sẽ chuyển bộ hài cốt lâu năm nhất ra khỏi cái lồng và để ở bên ngoài. Tuy nhiên nhiều bộ xương thường biến mất trước khi được chuyển đi, nhiều người cho rằng nó đã bị lũ khỉ mang đi.
Với những bộ hài cốt vương vãi khắp nơi, nghĩa trang tại ngôi làng Trunyan có bầu không khí tĩnh lặng đến kỳ lạ, nhưng điều đặc biệt là nơi đây không hề có mùi xác chết. Các thi thể được che bởi những chiếc ô và cho ăn vận trang phục tề chỉnh, nằm yên tĩnh như đang ngủ.
![]() |
| Trên một ruộng lúa nước ở Ubud, đảo Bali, Indonesia năm 1993. Ảnh: Peter Marlow/ Magnum Photos. |
![]() |
| Famadihana là kiểu mai táng kỳ lạ của người Malagasy ở Madagascar. 7 năm một lần, người Malagasy lại đào mộ, mang bộ xương của người đã khuất lên và cuốn vào một tấm vải mới. Sau đó, họ vác bộ xương đi vòng quanh làng, vừa đi vừa nhảy múa, ca hát và chơi nhạc. Đây là cách để người dân Malagasy tưởng nhớ đến những người đã khuất. Ảnh: Padri Letah/Youtube. |
Khi khai quật những ngôi mộ trẻ em ở Siberia có niên đại từ thế kỷ 5 - 8, các nhà khảo cổ đã tìm thấy kho báu tùy táng giá trị.
Tộc người Himba là cộng đồng bản địa nổi tiếng châu Phi, gây ấn tượng mạnh với lối sống truyền thống độc đáo và bản sắc văn hóa bền vững.
Thành Cổ Loa (xã Cổ Loa, Hà Nội) là di tích quân sự – đô thị độc đáo, phản ánh trình độ tổ chức và tư duy chiến lược sớm của người Việt cổ.
Các nhà khảo cổ học hàng hải ở Copenhagen đã phát hiện một "siêu tàu" thời Trung cổ "ngủ vùi" ngoài khơi bờ biển Đan Mạch khoảng 600 năm.
Các nhà khảo cổ tìm thấy chu sa đỏ trong mộ, mở ra hiểu biết mới về nghi thức chôn cất và sử dụng chất độc trong văn hóa cổ đại Scythia.
Một ngôi làng Trung Cổ đã bị bỏ hoang từ thế kỷ 15 vừa được khai quật, mang đến những hiểu biết mới về đời sống cộng đồng xưa ở Anh.
Những bức tranh tường từ hang động này hé lộ truyền thống nghệ thuật và tín ngưỡng phức tạp của cư dân cổ đại miền Bắc Mexico và Texas.
Các nhà khoa học lần đầu tiên lập bản đồ với độ chi tiết chưa từng có về bên dưới lớp băng dày của Nam Cực.
Tộc người Yoruba là một trong những cộng đồng lâu đời nhất Tây Phi, nổi bật với lịch sử, tín ngưỡng và nghệ thuật đặc sắc.
Tại sao Kinh thánh không đề cập đến kim tự tháp Ai Cập dù là kiệt tác kỹ thuật và thời điểm tồn tại rõ ràng? Bí ẩn này vẫn chưa có lời giải.
Các nhà khoa học lần đầu tiên lập bản đồ với độ chi tiết chưa từng có về bên dưới lớp băng dày của Nam Cực.
Những bức tranh tường từ hang động này hé lộ truyền thống nghệ thuật và tín ngưỡng phức tạp của cư dân cổ đại miền Bắc Mexico và Texas.
Các nhà khảo cổ tìm thấy chu sa đỏ trong mộ, mở ra hiểu biết mới về nghi thức chôn cất và sử dụng chất độc trong văn hóa cổ đại Scythia.
Tộc người Himba là cộng đồng bản địa nổi tiếng châu Phi, gây ấn tượng mạnh với lối sống truyền thống độc đáo và bản sắc văn hóa bền vững.
Các nhà khảo cổ học hàng hải ở Copenhagen đã phát hiện một "siêu tàu" thời Trung cổ "ngủ vùi" ngoài khơi bờ biển Đan Mạch khoảng 600 năm.
Một ngôi làng Trung Cổ đã bị bỏ hoang từ thế kỷ 15 vừa được khai quật, mang đến những hiểu biết mới về đời sống cộng đồng xưa ở Anh.
Khi khai quật những ngôi mộ trẻ em ở Siberia có niên đại từ thế kỷ 5 - 8, các nhà khảo cổ đã tìm thấy kho báu tùy táng giá trị.
Tộc người Yoruba là một trong những cộng đồng lâu đời nhất Tây Phi, nổi bật với lịch sử, tín ngưỡng và nghệ thuật đặc sắc.
Thành Cổ Loa (xã Cổ Loa, Hà Nội) là di tích quân sự – đô thị độc đáo, phản ánh trình độ tổ chức và tư duy chiến lược sớm của người Việt cổ.
Tại sao Kinh thánh không đề cập đến kim tự tháp Ai Cập dù là kiệt tác kỹ thuật và thời điểm tồn tại rõ ràng? Bí ẩn này vẫn chưa có lời giải.
Thợ lặn phát hiện một hang động dưới nước ẩn giấu những bức tranh khắc trên đá 27.000 năm tuổi ở Marseille.
Di tích Aggersborg (Đan Mạch) là pháo đài Viking bí ẩn, thể hiện trình độ quân sự và tư duy tổ chức vượt thời đại của người Bắc Âu cổ.
Các nhà khảo cổ học phát hiện một ngôi đền bị chôn vùi trong cát ở Peru, hé lộ lời giải cho một bí ẩn cổ xưa.
Tại một vùng hẻo lánh ở miền Trung Tây Queensland, ngay phía bắc thị trấn Boulia, một phát hiện bất ngờ giúp viết lại câu chuyện tiền sử của Úc.
Kho báu Nahal Mishmar gồm các vật phẩm bằng đồng, ngà voi và đá, phản ánh đời sống và nghi lễ của cư dân cổ xưa từ 4.500 năm trước.
Các nhà khảo cổ phát hiện đầu mũi tên đá có keo dán, chứng tỏ người tiền sử đã phát triển kỹ thuật chế tạo vũ khí tinh xảo từ hơn 64.000 năm trước.
Một tu viện Byzantine hoàn chỉnh được phát hiện dưới lớp cát sa mạc ở miền Nam Ai Cập gây ngạc nhiên các chuyên gia.
Các nhà khảo cổ tìm thấy hài cốt khỉ cùng đồ tùy táng, chứng minh sự coi trọng của quân đội La Mã dành cho loài khỉ đuôi dài trong cổ đại.
Ở Tây Ban Nha, người phụ nữ được biết đến với cái tên "Quý bà Ngà voi", được chôn cất trong một ngôi mộ kỳ lạ, độc đáo.
Các nhà khoa học Úc hé lộ nghiên cứu mới cho thấy toán học có thể trở thành ngôn ngữ phổ quát để giao tiếp với trí tuệ ngoài Trái đất.