Nhiếp ảnh gia Đinh Xuân Trường (42 tuổi, TP.HCM) bắt đầu ghi lại hình ảnh chim hoang dã từ năm 2018 vì yêu thiên nhiên và mong muốn lưu lại tập tính, hành vi của chúng trong tự nhiên.

Anh đã bấm máy chụp nhiều loại chim quý hiếm, nhưng chim cú lợn mang đến một cảm xúc hoàn toàn khác biệt. Loài chim này có khuôn mặt hình trái tim, đôi mắt đen, mỏ ngắn và cong quặp, khi bay lưng hơi khòm và không để lại tiếng động, dù chỉ là tiếng gió.

Chia sẻ với Tri Thức - Znews, Xuân Trường cho biết giữa tháng 10, anh bắt đầu lui tới khu vực Thủ Thiêm, xã Nhà Bè nhiều ngày, lúc chập choạng tối hoặc 21-22h. Sau đó đặt sẵn máy ảnh và chờ 5-6 tiếng mới "săn" được khoảnh khắc chim cú lợn đập cánh.

Việc ghi lại hình ảnh về chim cú lợn khó hơn những loại chim khác, do tập tính ưa bóng tối, ban ngày chúng sẽ tìm nơi trú ẩn. Chỉ khi ăn no mới xuất hiện và đậu trên cành cây, mái nhà hoặc vị trí kín đáo để tiêu hóa thức ăn. Vì vậy, người chụp phải kiên nhẫn và chấp nhận điều kiện ánh sáng yếu.

Đèn pin hỗ trợ cũng không được chiếu liên tục vào mắt chim, hạn chế ảnh hưởng đến hoạt động tự nhiên của chúng. Xuân Trường dùng máy ảnh Sony A1 và ống kính 200-600 mm để chụp từ xa.

Tuy nhiên, chính tiếng kêu, khuôn mặt và những tập tính khác biệt khiến loại chim này gắn với điều không may theo quan niệm dân gian, thường bị xua đuổi hoặc làm hại.

Về khoa học, không có bằng chứng cho thấy cú lợn là điềm báo bệnh tật, cái chết. Theo Bảo tàng Sinh học Brazil, tiếng kêu của chúng dùng để giao tiếp với bạn đời.

Việc loài chim này thường đến nơi có chuột do thính giác nhạy bén và chuột là nguồn thức chính. Trong nông nghiệp, chim cú lợn được xem như thiên địch để kiểm soát loài gặm nhấm.

Một nghiên cứu tổng quan khác trên tạp chí Biodiversity and Conservation cũng cho biết quan niệm về loài chim này có sự khác biệt giữa những nền văn hóa. Ở một số nơi, chúng tượng trưng cho trí tuệ, sự bảo vệ và thịnh vượng.

Đứng trước quan niệm đó, Xuân Trường thực hiện bộ ảnh để nhiều người có cơ hội nhìn ngắm vẻ đẹp thực sự của chim cú lợn. Anh bày tỏ rằng loài chim này chỉ đang sống đúng với bản năng, đáng tiếc là chúng không thể tự giải thích về mình.

"Nếu những bức ảnh có thể giúp chim cú lợn trở nên gần gũi hơn, làm thay đổi cách nhìn và hỗ trợ bảo tồn loài, tôi nghĩ nhiếp ảnh đã làm được nhiều hơn việc lưu giữ khoảnh khắc đẹp", anh nói.

Trước đó, ngày 18/10, Đội Kiểm lâm cơ động và Phòng cháy, chữa cháy rừng số 1, thuộc Chi cục Kiểm lâm TP.HCM, đã tiếp nhận một con chim cú lợn bị cắt trụi lông cánh sau một tuần được cứu chữa tại phòng khám thú y. Theo kế hoạch, lực lượng sẽ chăm sóc, nuôi dưỡng và xử lý con vật đúng quy định pháp luật.

Tháng 12/2025, một con chim cú lợn ở khu vực Tây Mỗ (Hà Nội) cũng được giải cứu, hỗ trợ điều trị và tập bay tại phòng khám thú y sau khi mắc keo bẫy chuột trên mái nhà một hộ dân và bị đối xử thô bạo, bởi quan niệm loài chim này mang lại điều không may.

"Chim cú lợn rất hiền lành. Hãy thấu hiểu trước khi nhận định, yêu thương trước khi làm tổn thương", nhiếp ảnh gia này kêu gọi.