Kỷ niệm 1010 năm Thăng Long - Hà Nội và ngày Giải phóng Thủ đô 10/10, Đại hội đại biểu lần thứ XVII Đảng bộ thành phố Hà Nội, trên nhiều tuyến phố và các khu vực trung tâm thành phố đã được trang hoàng rực rỡ cờ hoa, băng rôn, pano khẩu hiệu, tạo không khí vui tươi phấn khởi cho người dân Thủ đô.
PGS.TS Bùi Hoài Sơn khẳng định, Hà Nội - nơi lắng hồn sông núi ngàn năm suốt 70 năm qua đã khẳng định vị thế như một ngọn hải đăng dẫn dắt không chỉ chính trị, kinh tế, mà còn là trung tâm sáng tạo văn hóa của đất nước.
Gần 200 tài liệu, hình ảnh được lưu trữ nhiều năm qua đang được trưng bày tại triển lãm “Hà Nội và những cửa ô” nhân dịp kỷ niệm 70 năm Giải phóng Thủ đô.
Hoàng thành Thăng Long là một quần thể công trình kiến trúc đồ sộ, được các triều vua xây dựng trong nhiều giai đoạn lịch sử. Đây cũng là nơi ghi dấu trang sử hào hùng của Thủ đô Hà Nội ngày 10/10/1954.
Tròn 70 năm trước, vào ngày 9/10/1954, từng toán lính Pháp đã rút khỏi Hà Nội qua cầu Long Biên. Họ qua ngả Bắc Ninh để đi Hải Phòng trước khi được đưa về Pháp bằng tàu biển.
Chào mừng kỷ niệm 70 năm Ngày Giải phóng Thủ đô (10/10/1954 - 10/10/2024), ngày 8/10, Ban Quản lý Di tích Nhà tù Hỏa Lò ra mắt trưng bày chuyên đề “Bàng ơi...!”.
Sáng ngày 9/10/1954, quân ta chia làm nhiều cánh tiến vào năm cửa ô chính của thủ đô Hà Nội rồi tỏa ra các khu. Một trong những cơ sở đầu tiên được ta tiếp quản là ga Hà Nội.
Cửa Ô vốn là lối ra vào thành, có vọng gác, chốt chặn để kiểm soát, thu thuế, ngăn ngừa đạo chích, canh chừng hỏa hoạn. Các Cửa Ô được đặt tên theo làng, theo tổng.
Tháng 9/1954, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đến thăm khu di tích Đền Hùng và có cuộc nói chuyện với cán bộ, chiến sĩ Đại đoàn quân Tiên Phong, giao nhiệm vụ trước khi đại đoàn về tiếp quản Thủ đô.
“Ở trong tù, nghe tin về ngày giải phóng, chúng tôi vui lắm, mong từng phút được nhìn thấy bầu trời hòa bình”, nguyên Giám đốc nhà hát Kịch Hà Nội, cựu tù Hỏa Lò Hoàng Xuân Tạo xúc động nhớ lại ký ức ngày Giải phóng Thủ đô.
“Trùng trùng quân đi như sóng/ Lớp lớp đoàn quân tiến về"... “Tiến về Hà Nội” được nhạc sĩ Văn Cao viết trước ngày giải phóng Thủ đô 5 năm, vậy mà mọi hình ảnh, không khí... dường như đều "trùng khít" với ngày 10/10 sau này.
Ông Lê Sửu (phố Hàng Đào, Hoàn Kiếm) chia sẻ, ông đã may mắn chụp được khoảnh khắc đầu tiên khi bộ đội tiến vào tiếp quản Thủ Đô qua phố Hàng Đào vắng vẻ. Chỉ ít phút sau, người dân ào ra chật kín với niềm vui vỡ òa.
Cảm nhận tâm trạng rạo rực, phấn khích của các tầng lớp dân chúng ở Hà Nội trong ngày giải phóng Thủ đô 10/10/1954 qua loạt ảnh tư liệu quý của tạp chí Life.
“Trong tâm trí tôi in đậm hình ảnh người dân đứng bên đường vẫy cờ hoa chào đón đoàn quân vào tiếp quản Thủ đô trong bầu không khí hào hùng, náo nức...”, Bà Hoàng Lan Dung (Hà Nội) bồi hồi nhớ lại.
Cột cờ Hà Nội, nơi tổ chức lễ thượng cờ lịch sử, chiều 10/10/1954. Chợ Đồng Xuân, nơi đoàn quân tiếp quản Thủ đô đi qua tiến về Thành cổ Hà Nội. Nhà hát Lớn, nơi nổi hồi còi báo hiệu lễ thượng cờ...
Sáng 10/10/1954, Ủy ban Quân chính thành phố và Đại đoàn Quân Tiên phong - Sư đoàn 308 tiến vào tiếp quản Thủ đô qua nhiều cánh trong sự hân hoan chào đón của hàng vạn người dân.
Dù hơn nửa thế kỷ trôi qua, nhưng cứ vào những ngày Thu tháng 10 lịch sử, những người Hà Nội thế hệ cũ lại bâng khuâng nhớ về giờ phút thiêng liêng đó, với những cảm xúc khó tả.
