Trước những biến động mạnh của giá xăng dầu trên thị trường thế giới do căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông, Bộ Xây dựng đã có văn bản yêu cầu các địa phương và cơ quan quản lý chuyên ngành tăng cường kiểm soát giá cước vận tải, ngăn chặn tình trạng “té nước theo mưa”, tăng giá bất hợp lý, gây ảnh hưởng đến đời sống người dân và hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo nội dung văn bản, giá nhiên liệu tăng cao và diễn biến khó lường đang tạo áp lực trực tiếp lên chi phí vận tải. Trong bối cảnh đó, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết phiên họp thường kỳ tháng 2/2026 (ngày 6/3) nhằm đưa ra các giải pháp bình ổn giá trong nước, đặc biệt là đối với mặt hàng xăng dầu. Trên cơ sở này, Bộ Xây dựng yêu cầu các cơ quan liên quan chủ động triển khai các biện pháp điều hành phù hợp.
Một trong những nội dung trọng tâm là yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng phối hợp với các đơn vị liên quan theo dõi sát sao tác động của giá nhiên liệu đến giá cước vận tải, đặc biệt đối với vận chuyển hành khách và hàng hóa thiết yếu. Các doanh nghiệp phải thực hiện kê khai giá cước đúng quy định, đảm bảo “tính đúng, tính đủ” theo Luật Giá và các văn bản hướng dẫn.
Đáng chú ý, cơ quan quản lý sẽ tăng cường kiểm tra việc kê khai, niêm yết và bán đúng giá niêm yết. Những đơn vị có mức tăng giá bất thường sẽ trở thành đối tượng kiểm tra trọng điểm. Bộ Xây dựng nhấn mạnh yêu cầu xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, tuyệt đối không để xảy ra tình trạng lợi dụng biến động giá nhiên liệu để trục lợi.
Không chỉ dừng ở biện pháp hành chính, Bộ Xây dựng cũng yêu cầu các doanh nghiệp vận tải chủ động rà soát, tối ưu hóa hoạt động. Việc bố trí phương tiện hợp lý, hạn chế xe chạy rỗng, ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số trong điều hành được coi là giải pháp quan trọng để tiết kiệm nhiên liệu, nâng cao hiệu quả kinh doanh.
Bên cạnh đó, định hướng dài hạn là thúc đẩy chuyển đổi sang phương tiện sử dụng năng lượng sạch, năng lượng điện nhằm giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch – yếu tố đang khiến chi phí vận tải dễ bị “tổn thương” trước biến động toàn cầu.
Các Cục quản lý chuyên ngành như đường bộ, hàng hải, hàng không, đường sắt cũng được yêu cầu triển khai đồng bộ các biện pháp tương tự: theo dõi biến động giá, hướng dẫn kê khai giá, tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý vi phạm.
Đặc biệt, đối với các dịch vụ vận tải đang áp dụng khung giá do Nhà nước quy định, Bộ Xây dựng khuyến khích các đơn vị xem xét giảm giá hoặc áp dụng mức giá sàn đối với những dịch vụ ít chịu tác động từ giá nhiên liệu, qua đó góp phần chia sẻ khó khăn với người dân.
Trong bối cảnh giá xăng dầu vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro, Bộ Xây dựng yêu cầu các đơn vị tiếp tục theo dõi sát diễn biến thị trường, kịp thời báo cáo và đề xuất giải pháp điều hành phù hợp. Mục tiêu xuyên suốt là kiểm soát tốt mặt bằng giá cước vận tải, hạn chế tác động dây chuyền đến nền kinh tế và đời sống xã hội.
Động thái này được đánh giá là cần thiết, nhằm giữ ổn định thị trường trong nước trước những “cơn sóng ngầm” từ bên ngoài, đồng thời tạo kỷ cương trong hoạt động kinh doanh vận tải – lĩnh vực có ảnh hưởng lan tỏa rộng đến mọi mặt của nền kinh tế.