Những ngày cuối tháng 4, không khí tại nhiều vùng nuôi lươn ở Đồng bằng sông Cửu Long trở nên trầm lắng khác thường. Thay vì cảnh thu hoạch, thương lái tấp nập như những năm trước, nhiều ao nuôi đang rơi vào tình trạng “treo hàng”.

Giá lươn thương phẩm hiện chỉ dao động khoảng 35.000 – 40.000 đồng/kg, thấp hơn hoặc xấp xỉ giá thành sản xuất, khiến người nuôi gần như không có lãi, thậm chí thua lỗ.

Tại Cà Mau, nhiều hộ nuôi lươn đang rơi vào thế khó: bán thì lỗ, nhưng giữ lại càng phát sinh chi phí thức ăn, điện nước và rủi ro dịch bệnh.

“Ao vẫn đầy lươn, chỉ thiếu người mua”

Giữa trưa nắng gắt ở một vùng nuôi lươn thuộc huyện Thới Bình (Cà Mau), những bể xi măng lợp mái tôn nằm im lìm. Nước trong bể đục nhẹ, thỉnh thoảng gợn lên khi đàn lươn quẫy mình tìm thức ăn.

Anh T., một hộ nuôi lâu năm, đứng tựa thành bể, tay cầm xô cám nhưng đổ xuống rất chậm. “Mỗi ngày cho ăn là mỗi ngày thêm tiền. Nhưng không cho thì lươn yếu, chết còn lỗ nặng hơn”, anh nói, mắt vẫn dõi theo mặt nước.

Gia đình anh hiện còn hơn 3 tấn lươn đến kỳ xuất bán. Với chi phí đầu tư ban đầu gần 200 triệu đồng – từ con giống, bể nuôi đến thức ăn công nghiệp – mỗi kg lươn hiện bán ra đều lỗ từ 5.000 – 10.000 đồng.

“Trước đây thương lái gọi điện trước cả tuần để đặt hàng. Giờ thì mình gọi họ còn không nghe máy”, anh cười gượng.

Cách đó không xa, một dãy bể nuôi khác gần như bị “bỏ mặc”. Chủ hộ cho biết đã giảm khẩu phần ăn xuống mức cầm chừng để kéo dài thời gian nuôi, chờ giá lên. Nhưng càng để lâu, lươn càng lớn quá cỡ, vượt chuẩn thị trường, khiến khả năng tiêu thụ càng thấp.

Không có cảnh thu hoạch, không tiếng xe tải ra vào, chỉ còn tiếng nước chảy lách tách và những ánh mắt chờ đợi – đó là hình ảnh chung ở nhiều vùng nuôi lươn miền Tây lúc này.

Hàng ngàn tấn lươn tồn đọng, thị trường “nghẽn” đầu ra

Không chỉ là câu chuyện của vài hộ dân, tình trạng tồn đọng lươn đang diễn ra trên diện rộng.

Tại Cần Thơ, khoảng 4.000 tấn lươn quá lứa chưa tìm được đầu ra. Còn ở An Giang, con số tồn đọng lên tới hàng trăm tấn, trong khi Đồng Tháp cũng ghi nhận hàng chục tấn chưa tiêu thụ.

Riêng tại một số vùng nuôi trọng điểm ở Cà Mau, hàng trăm tấn lươn đã “nằm chờ” suốt nhiều tháng do thương lái ngừng thu mua.

Nguyên nhân sâu xa đến từ sự phát triển nóng của mô hình nuôi lươn không bùn trong giai đoạn gần đây. Khi giá tăng cao, người dân ồ ạt đầu tư, dẫn đến nguồn cung tăng nhanh, vượt xa nhu cầu thị trường.

Bên cạnh đó, đầu ra phụ thuộc lớn vào một số thị trường xuất khẩu khiến ngành hàng dễ tổn thương khi cầu giảm.

Dẫn theo báo Dân Việt, ngày 21/4, Phòng Kinh tế xã An Trạch, tỉnh Cà Mau (địa phận huyện Đông Hải, tỉnh Bạc Liêu trước đây) cho biết, chính quyền xã này đang phối hợp cùng các đơn vị liên quan tìm giải pháp hỗ trợ đầu ra cho hơn 100 tấn lươn nuôi quá lứa của người dân trên địa bàn xã.

Bên cạnh đó, ông Nguyễn Văn Sử - Chủ tịch Hội Nông dân TP Cần Thơ đề xuất lãnh đạo UBND thành phố chỉ đạo các sở, ngành có liên quan kết nối các đơn vị tiêu thụ và giới thiệu cho Hội Nông dân, để giúp tiêu thụ lươn nuôi quá lứa.

Thực tế cho thấy, bài toán đầu ra cho lươn thương phẩm đang trở nên cấp bách. Người nuôi rất cần sự hỗ trợ trong việc kết nối thị trường, tìm đầu ra ổn định và định hướng sản xuất phù hợp, tránh tình trạng cung vượt cầu. Nếu không có giải pháp kịp thời, nguy cơ thua lỗ diện rộng, thậm chí người nuôi bỏ nghề là khó tránh khỏi./.

​