![]() |
| Ảnh minh hoạ/Internet |
![]() |
| Ảnh minh hoạ/Internet |
Ngày nay, một lĩnh vực mới nổi được gọi là tâm thần học dinh dưỡng nhấn mạnh chế độ ăn uống và dinh dưỡng ảnh hưởng đến cách con người cảm thấy tinh thần như thế nào. Nó nhằm mục đích hỗ trợ điều trị các tình trạng sức khỏe tâm thần bằng chế độ ăn uống và thay đổi lối sống.
Mối liên quan giữa chế độ ăn uống và sức khỏe tâm thần
Một số nghiên cứu cho thấy một số loại thực phẩm thực sự có thể giúp ích cho chứng trầm cảm và căng thẳng.
Wolfgang Marx, Chủ tịch của Hiệp hội Nghiên cứu Tâm thần Dinh dưỡng Quốc tế cho biết: "Cũng giống như chúng ta nhận ra rằng chế độ ăn uống có liên quan đến các tình trạng như bệnh tim hoặc tiểu đường, giờ đây chúng ta hiểu rằng lựa chọn thực phẩm có thể ảnh hưởng đến chức năng não, tâm trạng và các rối loạn sức khỏe tâm thần".
Marx cho biết: "Chế độ ăn nhiều thực phẩm siêu chế biến, chất lượng dinh dưỡng thấp luôn đi kèm với nguy cơ mắc bệnh trầm cảm và lo âu cao hơn". Theo một nghiên cứu năm 2024, những người tiêu thụ nhiều thực phẩm siêu chế biến có nguy cơ mắc bệnh lo âu tăng 48% và nguy cơ mắc bệnh trầm cảm tăng 22%.
![]() |
| Chế độ ăn chứa trái cây và rau quả đem lại nhiều lợi ích cho não bộ con người/Ảnh minh hoạ |
Ngược lại, nghiên cứu cũng đã phát hiện ra rằng cải thiện chế độ ăn uống có thể cải thiện chứng trầm cảm. Công bố trên tạp chí Nutrition Reviews số tháng 2/2025 cho thấy chế độ ăn Địa Trung Hải có thể làm giảm nguy cơ mắc chứng trầm cảm, lo âu, rối loạn tăng động giảm chú ý (ADHD) ở trẻ em và thanh thiếu niên.
Hơn nữa, trong một điều tra công bố trên ấn bản năm 2024 của BMC Public Health thực hiện với 7.434 người lớn, các nhà nghiên cứu phát hiện ra rằng những người ăn nhiều đậu, rau, trái cây, sữa chua, cá và hải sản, sữa và nước ép trái cây có mức độ căng thẳng nhận thức thấp hơn.
Thực phẩm có thể cải thiện tâm trạng
Chế độ ăn uống có thể gây ra hoặc làm giảm tình trạng viêm trong cơ thể và não. Một số loại thực phẩm cũng thúc đẩy dopamine và serotonin, các chất dẫn truyền thần kinh có tác động sâu sắc đến tâm trạng.
Hệ vi sinh vật cũng đóng vai trò trong phản ứng căng thẳng và các triệu chứng trầm cảm. Caroline Wallace, nghiên cứu sinh sau tiến sĩ tại khoa Khoa học Dinh dưỡng và Viện Nghiên cứu Sức khỏe Tâm thần thuộc Đại học Ottawa, cho biết: "Khi chúng ta thấy căng thẳng mãn tính, sẽ có sự mất cân bằng hoặc thay đổi trong hệ vi sinh vật đường ruột và rối loạn chức năng hàng rào ruột, từ đó ảnh hưởng đến phản ứng viêm. Những phản ứng viêm này có thể dẫn đến những thay đổi về cảm xúc, sức khỏe tâm thần".
Bằng cách thường xuyên đưa những thực phẩm tăng cường trí não và tâm trạng vào các bữa ăn, đồ ăn nhẹ, giảm lượng thực phẩm chế biến cao, sức khỏe cảm xúc của bạn có thể sẽ dần được cải thiện. Bạn sẽ có cách tiếp cận chủ động đối với sức khỏe thể chất và tinh thần, điều này mang lại cảm giác thoải mái rất cần thiết.
Nếu bạn đang gặp phải các triệu chứng của bất kỳ tình trạng sức khỏe tâm thần nào, bạn có thể muốn làm việc trực tiếp với một chuyên gia, như bác sĩ tâm thần hoặc nhà tâm lý học, để được chăm sóc cá nhân.
Nạp những chất dinh dưỡng
Một số chất dinh dưỡng có liên quan đáng chú ý nhất đến sức khỏe tâm thần, cũng như một số loại thực phẩm chúng được tìm thấy trong:
Axit béo omega-3: quả óc chó, hạt chia, hạt lanh, cá hồi, cá trích, cá mòi.
Folate: Gan bò, gạo, ngũ cốc tăng cường, đậu mắt đen, rau bina, măng tây, cải Brussels.
Sắt: Hàu, gan bò, ngũ cốc tăng cường, rau bina, sô cô la đen, đậu trắng, đậu lăng, đậu phụ.
Magiê: Rau bina, bí đỏ và hạt chia, sữa đậu nành, đậu đen, hạnh nhân, hạt điều, đậu phộng.
Kẽm: Hàu, thịt gà, sườn heo, thịt bò nướng, cua hoàng đế Alaska, tôm hùm, hạt bí.
Vitamin nhóm B: Ức gà, gan bò, nghêu, cá ngừ, cá hồi, đậu xanh, khoai tây, chuối.
Vitamin A: Gan bò, cá trích, sữa bò, phô mai ricotta, khoai lang, cà rốt, dưa đỏ.
Vitamin C: Ớt đỏ và xanh, nước cam, bưởi, dâu tây, bông cải xanh.
3 cây cảnh bonsai này lớn lên chậm rãi, như một người già chiêm nghiệm, mỗi vết sần trên thân là một nếp nhăn của tháng năm, mỗi vòng vân gỗ là một câu chuyện.
Với 3 cây cảnh này, người giàu trồng không phải để khoe, mà để giữ. Giữ cái tâm an, khí vượng, khoảng lặng để mình không bị cuốn đi.
Khoai lang không chỉ giàu tinh bột mà còn cung cấp chất xơ, kali, vitamin, các hợp chất chống oxy hóa, trở thành nguyên liệu chính cho nhiều món ăn bổ dưỡng.
Một ngôi mộ nhà Thanh ở Gia Hưng (Trung Quốc) hé lộ tục đặt mía bên người chết, phản ánh quan niệm dân gian về hành trình sang thế giới bên kia.
Tử Cấm Thành ở Bắc Kinh (Trung Quốc) được xây dựng từ thời nhà Minh, là quần thể kiến trúc gỗ lớn nhất và được bảo tồn tốt nhất thế giới.
Ngôi mộ hơn 3.000 năm tuổi cùng hàng nghìn hiện vật quý đã hé lộ thân thế đặc biệt của Phụ Hảo, nữ tướng và hoàng hậu quyền lực thời nhà Thương ở Trung Quốc.
Hàng trăm di vật quý được khai quật từ khu mộ gia tộc thổ ty Vương Tỷ ở Tứ Xuyên (Trung Quốc) hé lộ đời sống, nghệ thuật và giao lưu văn hóa thời Minh.
Bông cải xanh chứa nhiều vitamin, chất xơ, hợp chất thực vật như glucosinolate, trở thành nguyên liệu đơn giản giúp bữa ăn hằng ngày đa dạng và giàu dưỡng chất.
Rau bina ít calo nhưng giàu vitamin K, A, C, folate, chất xơ và khoáng chất, có thể kết hợp tỏi, dầu ô liu, mè hoặc cá để tạo món ăn bổ dưỡng.
Đau bụng âm ỉ suốt một tháng, người đàn ông 59 tuổi chỉ nhập viện khi đau quặn, chướng bụng, nôn liên tục do tắc ruột hoàn toàn.
Bệnh cúm A không nhẹ nhàng ở trẻ nhỏ, dễ dẫn đến viêm phổi và các biến chứng nặng. Phòng bệnh và phát hiện sớm rất quan trọng để giảm thiểu rủi ro.
Một số người bỏ bữa sáng để giảm cân, “thải độc gan” nhưng cách này có thể khiến khẩu phần cả ngày thiếu năng lượng và vi chất.
TIA, mù thoáng qua một mắt, yếu liệt hoặc nói khó có thể là “tiếng chuông” báo động. Phát hiện hẹp động mạch cảnh sớm giúp giảm nguy cơ đột quỵ.
Dư luận đặt câu hỏi về nguy cơ ảnh hưởng sức khỏe khi hơn 1,2 triệu lọ C sủi giả có hàm lượng Natri Benzoat cao 20-33 lần.
Hàng trăm di vật quý được khai quật từ khu mộ gia tộc thổ ty Vương Tỷ ở Tứ Xuyên (Trung Quốc) hé lộ đời sống, nghệ thuật và giao lưu văn hóa thời Minh.
Chỉ khoảng 1 giờ sau khi ăn tôm, bé trai 14 tuổi xuất hiện nổi ban đỏ, ngứa toàn thân rồi khó thở, được xác định phản vệ nặng.
Rau bina ít calo nhưng giàu vitamin K, A, C, folate, chất xơ và khoáng chất, có thể kết hợp tỏi, dầu ô liu, mè hoặc cá để tạo món ăn bổ dưỡng.
Một ngôi mộ nhà Thanh ở Gia Hưng (Trung Quốc) hé lộ tục đặt mía bên người chết, phản ánh quan niệm dân gian về hành trình sang thế giới bên kia.
Ngôi mộ hơn 3.000 năm tuổi cùng hàng nghìn hiện vật quý đã hé lộ thân thế đặc biệt của Phụ Hảo, nữ tướng và hoàng hậu quyền lực thời nhà Thương ở Trung Quốc.
3 cây cảnh bonsai này lớn lên chậm rãi, như một người già chiêm nghiệm, mỗi vết sần trên thân là một nếp nhăn của tháng năm, mỗi vòng vân gỗ là một câu chuyện.
Khoai lang không chỉ giàu tinh bột mà còn cung cấp chất xơ, kali, vitamin, các hợp chất chống oxy hóa, trở thành nguyên liệu chính cho nhiều món ăn bổ dưỡng.
Ẩn sâu trong lòng núi đá nước Áo là một thế giới băng giá khổng lồ, nơi những khối băng tự nhiên tồn tại suốt nhiều thế kỷ.
Tự mua men vi sinh khi đau bụng, tiêu chảy hay táo bón có thể không đem lại lợi ích, thậm chí tiềm ẩn nguy cơ ở một số người bệnh.
Khi màn đêm buông xuống, một số khu rừng lại xuất hiện những đốm sáng xanh kỳ lạ, phát ra từ những sinh vật nhỏ bé.
Với 3 cây cảnh này, người giàu trồng không phải để khoe, mà để giữ. Giữ cái tâm an, khí vượng, khoảng lặng để mình không bị cuốn đi.
Từng là “hành tinh thứ chín” của hệ Mặt Trời, Sao Diêm Vương bị giáng cấp năm 2006 nhưng cuộc tranh luận về tên gọi vẫn chưa kết thúc.
Ít có biểu tượng cổ đại nào trải qua hơn hai thiên niên kỷ vẫn hiện diện mạnh mẽ trong đời sống hiện đại như Trụ sư tử Ashoka.
Gần 50 trẻ mắc tay chân miệng được ghi nhận tại Bệnh viện Sản Nhi Quảng Ninh. Đáng lưu ý, có trẻ không có biểu hiện ngoài da rõ ràng.
Đau bụng sau tai nạn giao thông, nữ bệnh nhân 39 tuổi được phát hiện tổn thương lách kèm giả phình động mạch có nguy cơ vỡ.
Người phụ nữ 40 tuổi mắc u xơ tử cung, thiếu máu do rong kinh nhưng không tìm được máu tương thích sau khi thử 30 đơn vị.