Khoa học và Đời sống số 08-09-10-11-2026

49 TRI THỨC VÀ CUỘC SỐNG TODAY theo máy ảnh mirrorless, điện thoại dùng để quay clip nhanh và một chiếc microphone thu âm cầm tay. Bài viết của anh sẽ xuất hiện trên báo in, báo điện tử và kênh nội dung số của tòa soạn trên nền tảng mạng xã hội. Mỗi nền tảng mạng đậm một cách truyền tải tin tức khác nhau. “Nhiều người nghĩ rằng báo chí số khiến phóng viên ít phải đi hiện trường hơn, nhưng thực tế hoàn toàn ngược lại. Trong môi trường cạnh tranh thông tin hiện nay, những gì có thể tìm thấy trên mạng thì đều có thể bị sao chép. Giá trị lớn nhất của người phóng viên vẫn nằm ở hiện trường, ở những gì mình tận mắt chứng kiến, tận tai lắng nghe và trực tiếp kiểm chứng”, phóng viên Nguyễn Hữu Tuấn cho biết. Phóng viên Nguyễn Mai Loan bổ sung: “Trước đây, một chuyến đi tác nghiệp thường kết thúc khi bài báo được gửi về tòa soạn. Còn bây giờ, mỗi lần đi hiện trường là một quá trình sản xuất nội dung đa nền tảng. Chúng tôi vừa ghi chép thông tin, vừa chụp ảnh, quay video, thu âm phỏng vấn, thậm chí livestream hoặc gửi dữ liệu trực tiếp về tòa soạn để biên tập viên xử lý theo thời gian thực”. Nhà báo Trần Tuấn Anh đang suy tư, sáng tạo sản phẩm Podcast trên kênh TikTok TT&CS. “Có những thời điểm đang tác nghiệp ở hiện trường, tôi vừa phải trả lời điện thoại của Ban Thư ký Tòa soạn, vừa gửi ảnh nóng cho báo điện tử, đồng thời quay thêm những khuôn hình phục vụ video ngắn trên TikTok hay Facebook. Một sự kiện giờ đây không còn được phản ánh bằng một bài báo duy nhất, mà có thể trở thành nhiều sản phẩm nội dung khác nhau trên nhiều nền tảng”, phóng viên Trần Hương kể. Đối lập với đội ngũ chạy hiện trường là đội ngũ biên tập viên tại tòa soạn, công việc không chỉ là sửa lỗi câu chữ, mà phải kiểm chứng thông tin, đối chiếu nguồn tin, đánh giá rủi ro pháp lý, rà soát tính chính xác và bảo đảm tác phẩm đáp ứng các chuẩn mực nghề nghiệp trước khi xuất bản. “Dù công nghệ có phát triển đến đâu, hiện trường vẫn là nơi tạo ra những tác phẩm báo chí có giá trị nhất. Nhiệm vụ của người phóng viên là đi đến tận nơi để tìm thấy sự thật đó và mang về cho bạn đọc. Nhiệm vụ của biên tập viên là gọt rũa tác phẩm từ thô thành tinh, kiểm chứng thông tin và mang đến giá trị tin tức chân thực tới công chúng”, Nguyễn Thị Tuyết, Biên tập viên phòng Tri thức - Khoa học công nghệ cho biết. Phó trưởng phòng Tri thức - Khoa học công nghệ Trà Khánh tiếp lời: “Áp lực công việc lớn hơn trước rất nhiều nhưng cũng thú vị hơn. Công nghệ giúp chúng tôi làm việc nhanh hơn, hiệu quả hơn, nhưng không thể thay thế khả năng quan sát, sự nhạy cảm nghề nghiệp và trách nhiệm kiểm chứng thông tin của người làm báo”. Một tác phẩm báo chí không còn chỉ là bài viết Buổi chiều. Tại tòa soạn hội tụ, một bài báo không còn kết thúc sau khi được biên tập và đăng tải. Ngay khi nội dung hoàn thiện, đội ngũ sản xuất đa phương tiện bắt đầu tham gia vào chuỗi giá trị nội dung. Các kỹ thuật viên đồ họa thiết kế infographic. Nhóm multimedia dựng video. Bộ phận social media tối ưu hóa nội dung cho Facebook, TikTok, YouTube và các nền tảng số khác. Minh Quân, biên tập viên Multimedia, bày tỏ: "AI là một người bạn đồng hành tuyệt vời trong việc kích thích sáng tạo. Nó giúp chúng tôi giải phóng khỏi những công việc thủ công như cắt ghép video cơ bản hay tìm ảnh stock - rất tốn thời gian. Chúng tôi có cơ hội đầu tư tư duy kịch bản để chạm đến cảm xúc người xem nhất". Nhóm eMagazine xây dựng trải nghiệm đọc chuyên sâu. Đối với nhiều tác phẩm, độc giả có thể tiếp cận cùng một nội dung dưới nhiều hình thức khác nhau: bài viết, video, podcast, infographic, eMagazine hoặc nội dung tương tác. “Đó chính là sự chuyển dịch từ mô hình sản xuất báo chí truyền thống sang mô hình sản xuất tri thức số”, Trần Tuấn Anh, Q. Trưởng ban Thiết kế - Nội dung số nói. TỪ 17H30 CHIỀU ĐẾN ĐÊM KHUYA…. Khi nhiều công sở kết thúc ngày làm việc, nhịp độ trong tòa soạn lại tăng lên. Đây là thời điểm lượng độc giả trực tuyến tăng mạnh. Các sự kiện chính trị, kinh tế, xã hội trong ngày cần được cập nhật, tổng hợp và phân tích sâu hơn. Ban Thư ký tòa soạn liên tục theo dõi dữ liệu độc giả, đánh giá hiệu quả nội dung, điều phối các vị trí trực và đưa ra quyết định xuất bản đối với các chủ đề quan trọng. Những cuộc điện thoại với phóng viên hiện trường vẫn diễn ra. Những bản thảo tiếp tục được gửi về. Những video vẫn đang được dựng. Những tiêu đề vẫn đang được tối ưu… Một ngày làm nghề chưa thể kết thúc! Thành phố lên đèn… Tòa soạn số lại hoạt động Kíp trực tiếp tục vào ca. Hệ thống quản trị nội dung tiếp tục được theo dõi. Các nguồn tin tiếp tục được cập nhật. Các cảnh báo về quảng cáo thương mại điện tử, an ninh mạng, kỹ thuật hệ thống và các vấn đề phát sinh được duy trì ở chế độ giám sát cao. 23h… Nhiều bài viết chuẩn bị cho ngày hôm sau đã hoàn thành. Nhiều sản phẩm đa phương tiện được cài giờ xuất bản. Nhưng ở đâu đó, vẫn còn phóng viên trên hiện trường, những biên tập viên đang rà soát dòng chữ cuối cùng và đội ngũ SEO vẫn tối ưu hóa nội dung tương thích các nền tảng tìm kiếm nhằm tạo ra lưu lượng truy cập bài viết với trữ lượng cao nhất. KHÔNG GIỜ… Một ngày làm việc khép lại vào lúc 0h00 sáng và cũng là lúc bắt đầu ngày làm việc mới. Làm nghề ở Tòa soạn Báo Tri thức và Cuộc sống hôm nay không chỉ là viết bài hay xuất bản tin tức. Đó là sự phối hợp liên tục của Ban Thư ký Tòa soạn, Ban Thiết kế - Nội dung số, các văn phòng đại diện và đội ngũ phóng viên, biên tập viên, kỹ thuật viên, đội ngũ sản xuất đa phương tiện và các cán bộ quản lý trong một hệ sinh thái vận hành 24/7. Mỗi ngày trôi qua là một hành trình kết nối thông tin, dữ liệu và công nghệ để chuyển hóa thành tri thức phục vụ bạn đọc. “Trong kỷ nguyên số, tòa soạn có thể không bao giờ ngủ, nhưng sứ mệnh của người làm báo vẫn không thay đổi: phụng sự sự thật, lan tỏa tri thức và đồng hành cùng sự phát triển của đất nước”, Lê Văn Hiền, Trưởng Văn phòng đại diện tại TP HCM nhấn mạnh. BTV Hà Anh thao tác nghiệp vụ dựng sản phẩm báo chí số Spotlight trên phẩn mềm Capcut. Hình ảnh màn hình CMS của báo, mở giao diện phần tối ưu SEO, gợi ý từ khóa… Giao diện kênh nội dung số TT&CS trên nền tảng mạng xã hội TikTok. Họa sĩ thiết kế một sản phẩm Infographic. BTV Minh Quân xử lý âm thanh, hình ảnh trong quá trình dựng sản phẩm báo chí số.

RkJQdWJsaXNoZXIy MTYzNTY5OA==