54 TẾT - VĂN HÓA KHÁT VỌNG VIỆT Không khí Tết đang đến gần, nhưng nhiều gia đình trẻ lại mang tâm trạng lo lắng nhiều hơn háo hức khi chi phí sinh hoạt, giá thực phẩm, hàng tiêu dùng, dịch vụ… tăng nhanh. Giá thực phẩm leo thang Trong danh sách chi tiêu cuối năm, thực phẩm luôn chiếm tỷ trọng lớn nhất và cũng là nhóm tăng giá rõ rệt nhất. Từ thịt lợn, thịt gà, hải sản đến rau củ, đồ khô, bánh mứt, hầu hết đều nhích lên so với cùng kỳ năm trước. Những món quen thuộc trong mâm cơm Tết như giò chả, nem, mứt truyền thống vốn được xem là “không thể thiếu” nay trở thành khoản phải cân nhắc. Chị Nguyễn Thị H. (30 tuổi, nhân viên văn phòng tại Hà Nội) cho biết, năm nay gia đình chị không còn mua sắm theo thói quen như trước. “Trước đây cứ gần Tết là mua sẵn vài cân thịt, giò chả để tủ lạnh. Năm nay thì không dám tích trữ nữa, mua đến đâu ăn đến đó”, chị nói. Không chỉ thực phẩm, chi phí đi lại dịp Tết cũng khiến nhiều gia đình trẻ “đứng ngồi không yên”. Vé xe, vé tàu, vé máy bay tăng mạnh vào cao điểm khiến kế hoạch về quê phải tính toán lại. Anh Lê Văn T. (32 tuổi, công nhân khu công nghiệp ở Bình Dương) chia sẻ: “Vợ chồng tôi khác tỉnh, mọi năm cố gắng về đủ hai bên. Năm nay tiền vé tăng cao quá, chắc chỉ về một bên, còn lại hẹn sang năm”. Quà Tết, một phần không thể thiếu trong văn hóa sum họp cũng được giản lược. Những giỏ quà sang trọng nhường chỗ cho các món quà thiết thực, thậm chí có gia đình chỉ mang theo chút bánh trái tượng trưng. “Quan trọng là có mặt, có lời chúc, chứ quà cáp nhiều quá cũng thành áp lực”, anh T. nói thêm. “Cân đo” sắm Tết Việc sắm Tết dè chừng đang trở thành tâm thế chung của nhiều cặp vợ chồng trẻ, đặc biệt là những gia đình mới lập nghiệp. Với nhóm công nhân, lao xăng xe… khiến khoản tiết kiệm dành cho Tết nhanh chóng “bốc hơi”. Anh Phạm Minh K. (34 tuổi, nhân viên công nghệ tại TP HCM) cho biết: “Lương không tăng nhưng chi phí thì tăng đều. Tết này vợ chồng tôi thống nhất không mua sắm nhiều, tự nấu ăn, không đi du lịch xa để tiết kiệm”. Đáng chú ý, nhóm cặp đôi mới cưới, đang ở nhà thuê và chưa có tích lũy chịu áp lực kép, vừa lo chi tiêu, vừa mang tâm lý so sánh. Chị N.T.M., 26 tuổi, mới kết hôn hơn nửa năm thừa nhận: “Tết đầu tiên làm dâu ai cũng muốn chu đáo. Nhưng nhìn lại tài khoản thì phải tự nhắc mình thực tế hơn, không thể vì sĩ diện mà chi quá tay”. “Tết tối giản” - lựa chọn để bớt áp lực, thêm bình an Trước thực tế giá cả leo thang, xu hướng “Tết tối giản” đang ngày càng được nhiều gia đình trẻ lựa chọn như một cách thích nghi với bối cảnh kinh tế còn nhiều áp lực. Thay vì chạy theo hình thức hay những chuẩn mực đủ đầy về vật chất, người trẻ dần quay về với những giá trị cốt lõi của ngày Tết: một cái Tết đủ ăn, đủ ấm và quan trọng nhất là có thời gian ở bên nhau. Danh sách mua sắm vì thế được rút gọn một cách có chủ đích. Các gia đình ưu tiên thực phẩm thiết yếu phục vụ mâm cơm sum họp, quà biếu cha mẹ mang tính tượng trưng và một khoản dự phòng cho những chi tiêu đầu năm. Những khoản mua sắm mang tính hình thức như đồ trang trí cầu kỳ, quần áo mới đắt tiền hay bánh mứt cao cấp được cân nhắc kỹ, thậm chí loại bỏ. Không ít gia đình lựa chọn tự nấu ăn, tự gói bánh chưng, bánh tét thay vì mua sẵn, vừa tiết kiệm chi phí, vừa giữ được không khí Tết truyền thống. “Cả năm bận rộn, Tết là dịp hiếm hoi cả nhà ngồi lại, cùng gói bánh, nấu nướng. Không cần mâm cao cỗ đầy nhưng lại thấy ấm áp và ý nghĩa hơn”, chị H. chia sẻ. Bên cạnh việc tiết giảm chi tiêu cá nhân, nhiều gia đình trẻ cũng chủ động chia sẻ chi phí trong đại gia đình thay vì để một người hoặc một cặp vợ chồng gánh vác toàn bộ. Theo họ, cách làm này không chỉ giúp giảm áp lực tài chính mà còn tạo sự đồng thuận, thấu hiểu giữa các thế hệ, giúp việc chuẩn bị Tết trở nên nhẹ nhàng hơn. Giá cả leo thang khiến cái Tết của nhiều gia đình trẻ không còn dư dả như trước. Tuy nhiên, chính trong hoàn cảnh ấy, cách nhìn về Tết cũng dần thay đổi. Khi buộc phải cắt giảm, nhiều người trẻ nhận ra rằng ý nghĩa của ngày đầu năm không nằm ở mâm cao cỗ đầy, số lượng quà cáp hay mức chi tiêu, mà ở sự sum họp, sẻ chia và cảm giác an yên khi bước sang năm mới mà không mang theo áp lực nợ nần. “Mâm cơm có thể ít món hơn, quà cáp không nhiều, nhưng nếu cả nhà vẫn quây quần bên nhau, không phải lo lắng chuyện tiền bạc sau Tết, thì như vậy đã là đủ”, anh K. nói. Tết vẫn về, dù giản dị hơn. Với nhiều vợ chồng trẻ, hành trình “cân đo” sắm Tết năm nay không chỉ là một bài toán tài chính, mà còn là dịp để học cách sống chậm lại, bớt so sánh với những chuẩn mực hào nhoáng, để trân trọng hơn những giá trị bền vững của gia đình – nền tảng làm nên ý nghĩa sâu xa và lâu dài của mùa xuân. Giá cả leo thang, vợ chồng trẻ chật vật sắm Tết Giá bánh kẹo, mứt Tết năm nay tăng bao nhiêu so với năm ngoái? Theo ghi nhận thị trường, giá nhiều mặt hàng bánh kẹo, mứt Tết năm nay nhích nhẹ so với Tết năm ngoái, mức tăng phổ biến từ 5–15%, tập trung ở một số nhóm hàng: Mứt truyền thống (mứt dừa, mứt gừng, mứt sen…): tăng khoảng 5.000 – 10.000 đồng/kg, tương đương 5–10% Bánh kẹo phổ thông (bánh quy, kẹo mềm, kẹo cứng nội địa): giá tăng nhẹ 10.000 – 20.000 đồng/hộp, mức tăng khoảng 5–10%. Socola, bánh kẹo nhập khẩu: tăng rõ hơn, khoảng 10–20%, chủ yếu do chi phí nhập khẩu và tỷ giá. Hộp quà Tết: giá phổ biến tăng từ 50.000 – 200.000 đồng/hộp so với năm ngoái, nhất là phân khúc quà biếu trung và cao cấp. Dù giá có tăng nhẹ, nhiều siêu thị và hệ thống bán lẻ vẫn tung ra các chương trình bình ổn và khuyến mại sớm, giúp người tiêu dùng có thêm lựa chọn tiết kiệm khi sắm Tết. VÂN GIANG Với thu nhập hạn chế và chi phí sinh hoạt tăng đều, việc chuẩn bị một cái Tết đầy đủ mà không quá gánh nặng tài chính trở thành bài toán khó cho nhiều cặp đôi mới lập gia đình. động phổ thông, thu nhập ổn định nhưng thấp, tiền thưởng Tết thường không đủ để “dư dả” chi tiêu. Mỗi khoản mua sắm đều phải tính toán kỹ, từ thực phẩm, bánh mứt đến tiền lì xì cho con cháu. “Tiền thưởng Tết của hai vợ chồng cộng lại chưa bằng một tháng lương. Nếu không tính kỹ là hết sạch trước Tết”, chị Trần Thị Lan (28 tuổi, công nhân may) chia sẻ. Theo chị, năm nay gia đình chị chủ động cắt giảm nhiều khoản không cần thiết, chấp nhận mâm cơm Tết giản dị hơn để tránh nợ nần sau Tết. Với các cặp vợ chồng trẻ làm việc văn phòng ở thành phố lớn, áp lực đến từ chi phí sinh hoạt ngày càng tăng. Tiền nhà, điện nước, ăn uống, gửi con, Nguồn ảnh: Aeon Việt Nam Nguồn ảnh: GO!VIỆTNAM
RkJQdWJsaXNoZXIy MTYzNTY5OA==